Salaadda · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 394

Waxaa weriyey Abu Mas'ud al-Ansari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Hasan (wanaagsan)Buugga: Salaadda
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Ibn Shihab

Hasan (wanaagsan)
  1. 1Muhammad ibn Salama al‑Muradiwuxuu u sheegay Abu Dawudمُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمُرَادِيُّ
  2. 2Ibn Wahbابْنُ وَهْبٍ
  3. 3Usama ibn Zayd al‑Laythiأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ اللَّيْثِيِّ
  4. 4Ibn Shihabابْنَ شِهَابٍ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ الْمُرَادِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ اللَّيْثِيِّ، أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ كَانَ قَاعِدًا عَلَى الْمِنْبَرِ فَأَخَّرَ الْعَصْرَ شَيْئًا فَقَالَ لَهُ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَمَا إِنَّ جِبْرِيلَ صلى الله عليه وسلم قَدْ أَخْبَرَ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم بِوَقْتِ الصَّلاَةِ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ اعْلَمْ مَا تَقُولُ ‏.‏ فَقَالَ عُرْوَةُ سَمِعْتُ بَشِيرَ بْنَ أَبِي مَسْعُودٍ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا مَسْعُودٍ الأَنْصَارِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ نَزَلَ جِبْرِيلُ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَنِي بِوَقْتِ الصَّلاَةِ فَصَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ثُمَّ صَلَّيْتُ مَعَهُ ‏"‏ ‏.‏ يَحْسُبُ بِأَصَابِعِهِ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلَّى الظُّهْرَ حِينَ تَزُولُ الشَّمْسُ وَرُبَّمَا أَخَّرَهَا حِينَ يَشْتَدُّ الْحَرُّ وَرَأَيْتُهُ يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ مُرْتَفِعَةٌ بَيْضَاءُ قَبْلَ أَنْ تَدْخُلَهَا الصُّفْرَةُ فَيَنْصَرِفُ الرَّجُلُ مِنَ الصَّلاَةِ فَيَأْتِي ذَا الْحُلَيْفَةِ قَبْلَ غُرُوبِ الشَّمْسِ وَيُصَلِّي الْمَغْرِبَ حِينَ تَسْقُطُ الشَّمْسُ وَيُصَلِّي الْعِشَاءَ حِينَ يَسْوَدُّ الأُفُقُ وَرُبَّمَا أَخَّرَهَا حَتَّى يَجْتَمِعَ النَّاسُ وَصَلَّى الصُّبْحَ مَرَّةً بِغَلَسٍ ثُمَّ صَلَّى مَرَّةً أُخْرَى فَأَسْفَرَ بِهَا ثُمَّ كَانَتْ صَلاَتُهُ بَعْدَ ذَلِكَ التَّغْلِيسَ حَتَّى مَاتَ وَلَمْ يَعُدْ إِلَى أَنْ يُسْفِرَ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَى هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الزُّهْرِيِّ مَعْمَرٌ وَمَالِكٌ وَابْنُ عُيَيْنَةَ وَشُعَيْبُ بْنُ أَبِي حَمْزَةَ وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ وَغَيْرُهُمْ لَمْ يَذْكُرُوا الْوَقْتَ الَّذِي صَلَّى فِيهِ وَلَمْ يُفَسِّرُوهُ وَكَذَلِكَ أَيْضًا رَوَاهُ هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ وَحَبِيبُ بْنُ أَبِي مَرْزُوقٍ عَنْ عُرْوَةَ نَحْوَ رِوَايَةِ مَعْمَرٍ وَأَصْحَابِهِ إِلاَّ أَنَّ حَبِيبًا لَمْ يَذْكُرْ بَشِيرًا وَرَوَى وَهْبُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَقْتَ الْمَغْرِبِ قَالَ ثُمَّ جَاءَهُ لِلْمَغْرِبِ حِينَ غَابَتِ الشَّمْسُ - يَعْنِي مِنَ الْغَدِ - وَقْتًا وَاحِدًا ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَكَذَلِكَ رُوِيَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ثُمَّ صَلَّى بِيَ الْمَغْرِبَ يَعْنِي مِنَ الْغَدِ وَقْتًا وَاحِدًا وَكَذَلِكَ رُوِيَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ مِنْ حَدِيثِ حَسَّانَ بْنِ عَطِيَّةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Muxammad bin Salama al-Muraadi, waxaa nooga warramay Ibn Wahb, oo ka weriyey Usaama bin Zayd al-Laythi, in Ibn Shihaab uu u sheegay in Cumar bin Cabdicasiis uu fadhiyey mimbar korkiisa markaas uu xoogaa dib u dhigay salaadda Casir. Markaasaa Curwa bin Zubayr ku yiri:

"Ogow, Jibriil ﷺ wuxuu u sheegay Muxammad ﷺ waqtiga salaadda." Cumar baa ku yiri: "Hubso waxaad leedahay." Curwa wuxuu yiri: "Waxaan maqlay Bashiir bin Abii Mascuud oo leh: Waxaan maqlay Abuu Mascuud al-Ansaari oo leh: Waxaan maqlay Rasuulka Allah ﷺ oo leh: 'Jibriil ﷺ baa soo degay oo ii sheegay waqtiga salaadda, markaasaan la tukaday, dabadeedna waan la tukaday, dabadeedna waan la tukaday, dabadeedna waan la tukaday, dabadeedna waan la tukaday,' isagoo farahiisa ku tirinaya shanta salaadood. Waxaan arkay Rasuulka Allah ﷺ oo tukanaya Duhur markay qorraxdu dhaafto bartamaha samada, mararka qaarna wuu dib u dhigi jiray marka kulaylku daran yahay. Waxaan arkay isagoo tukanaya Casir iyadoo qorraxdu sareeyso oo caddahay ka hor intaysan jaalle noqon, markaasaa nin ka bixi kara salaadda oo gaari kara Dul-Xulayfa ka hor intaysan qorraxdu dhicin. Wuxuu tukan jiray Maghrib markay qorraxdu dhacdo, wuxuuna tukan jiray Cisha markay mugdi noqoto xagga samada, mararka qaarna wuu dib u dhigi jiray ilaa dadku isugu yimaadaan. Wuxuu tukaday Subax mar gudcur ah, mar kalena wuxuu tukaday markay iftiintay, laakiin intaas ka dib salaaddiisu waxay ahayd gudcurka subaxda ilaa uu ka geeriyooday, mana uusan ku noqon inuu ku tukado iftiinka subaxda." Abuu Daawuud wuxuu yiri: Xadiiskan waxaa ka weriyey Az-Zuhri: Macmar, Maalik, Ibn Cuwaynah, Shucayb bin Abii Xamsa, iyo Al-Layth bin Sacd iyo kuwo kale, laakiin may xusin waqtigii uu ku tukaday mana sharrixin. Sidoo kale waxaa ka weriyey Curwa: Hishaam bin Curwa iyo Xabiib bin Abii Marzuq sida riwaayada Macmar iyo asxaabtiisa, laakiin Xabiib ma xusin Bashiir. Wahb bin Kaysaan wuxuu ka weriyey Jaabir Nabiga ﷺ waqtiga Maghrib, wuxuuna yiri: "Kadib wuxuu ugu yimid Maghrib markay qorraxdu dhacday - macnaha maalintii xigtay - hal waqti." Abuu Daawuud wuxuu yiri: Sidoo kale waxaa laga weriyey Abuu Hurayra Nabiga ﷺ, wuxuuna yiri: "Kadib wuxuu igu tujiyey Maghrib maalintii xigtay hal waqti." Sidoo kale waxaa laga weriyey Cabdullaahi bin Camr bin Caas xadiiska Xasaan bin Catiyya, oo ka weriyey Camr bin Shucayb, aabihiis, awowgiis, Nabiga ﷺ.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Waqtiyada salaaddu waxay leeyihiin kala-furnaan, hase yeeshee salaad kastaa waxay leedahay waqti go’an.

Asalka iyo sababta

‘Urwa ibn az-Zubayr ayaa khaliifka ‘Umar ibn ‘Abd al-‘Aziz u sheegay in Jibriil ﷺ uu Nabiga ﷺ gaarsiiyey waqtiyada salaadaha, kaddib markii ‘Umar salaadda xoogaa dib u dhigay.

Erayada adag oo la sharxay
Dhu’l-Hulayfah

Meel u dhow Madiina, kuna taalla jidka Maka.

qorraxdu waxay dhaaftaa bartamaha cirka

Qorraxdu waxay gaadhay meesha ugu sarraysa, kaddibna waxay bilaabaysaa inay dhanka galbeed u dhacdo.

mugdiga waaberiga

Waa aroorta hore, ka hor inta aanu iftiinka cirifka si cad u xoogaysan.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in waqtiyada salaadaha waxyi lagu go’aamiyey, Nabiguna ﷺ uu salaadaha ku tukan jiray waqtiyo kala duwan oo ku jira muddadooda. Salaadda Duhur dib ayaa loogu dhigi karaa marka kulaylku daran yahay, Cishahana waa la dib dhigi karaa ilaa dadku isu yimaadaan, haddii ay salaaddu ku jirto waqtigeeda loo asteeyey. Werintu waxay sidoo kale sheegaysaa in salaadda Fajr dabadeed badanaa la tukan jiray waaberiga hore, iyadoo weli mugdi jiro. Madh-habyadu waxay ka hadlaan xuduudaha saxda ah iyo waqtiyada la doorbido iyagoo ku salaynaya werintan iyo kuwo kale; qoraalkani keliya ma bixinayo dhammaan faahfaahinta fiqiga.

Casharrada maanta
  1. Salaadahaaga ku tuko waqtiyada loo asteeyey, hana u oggolaan inay si aan loo baahnayn kaa dhaafaan.
  2. Marka kulayl, mashquul ama duruufo kale jiraan, tixgeli dabacsanaanta ay tilmaamaha Islaamku oggol yihiin inta lagu jiro waqtiga salaadda.
  3. Hadalka diinta si taxaddar leh uga hadal, kuna salee werinno lagu kalsoonaan karo.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.