Sunan Abi Dawud, xadiiska 4502
Waxaa weriyey Uthman ibn Affan. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Abu Umama ibn Sahl
- 1Sulayman ibn Harbwuxuu u sheegay Abu Dawudسُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Hammad ibn Zaydحَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ
- 3Yahya ibn Sa'idيَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ
- 4Abu Umama ibn Sahlأَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلٍ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلٍ، قَالَ كُنَّا مَعَ عُثْمَانَ وَهُوَ مَحْصُورٌ فِي الدَّارِ وَكَانَ فِي الدَّارِ مَدْخَلٌ مَنْ دَخَلَهُ سَمِعَ كَلاَمَ مَنْ عَلَى الْبَلاَطِ فَدَخَلَهُ عُثْمَانُ فَخَرَجَ إِلَيْنَا وَهُوَ مُتَغَيِّرٌ لَوْنُهُ فَقَالَ إِنَّهُمْ لَيَتَوَاعَدُونَنِي بِالْقَتْلِ آنِفًا . قُلْنَا يَكْفِيكَهُمُ اللَّهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ . قَالَ وَلِمَ يَقْتُلُونَنِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " لاَ يَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلاَّ بِإِحْدَى ثَلاَثٍ كُفْرٌ بَعْدَ إِسْلاَمٍ أَوْ زِنًا بَعْدَ إِحْصَانٍ أَوْ قَتْلُ نَفْسٍ بِغَيْرِ نَفْسٍ " . فَوَاللَّهِ مَا زَنَيْتُ فِي جَاهِلِيَّةٍ وَلاَ إِسْلاَمٍ قَطُّ وَلاَ أَحْبَبْتُ أَنَّ لِي بِدِينِي بَدَلاً مُنْذُ هَدَانِي اللَّهُ وَلاَ قَتَلْتُ نَفْسًا فَبِمَ يَقْتُلُونَنِي قَالَ أَبُو دَاوُدَ عُثْمَانُ وَأَبُو بَكْرٍ رضى الله عنهما تَرَكَا الْخَمْرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ .
Abu Umaamah ibn Sahl wuxuu yiri: Waxaan la joognay Cusmaan markii guriga lagu go'doomiyey. Gurigu wuxuu lahaa albaab laga galo, qofkii galana wuxuu maqli jiray hadalka dadka ku sugnaa fagaaraha dibadda. Cusmaan baa galay halkaas, dabadeedna wuxuu noogu soo baxay isagoo midabkiisu isbeddelay oo welwelsan. Wuxuu yiri:
"Waxay hadda igu hanjabayaan inay i dilayaan." Waxaan niri: "Allaah baa kaaga filan iyaga, Amiirkii Mu'miniinta!" Wuxuu yiri: "Maxay ii dilayaan? Waxaan maqlay Rasuulka Allaah ﷺ oo leh: 'Dhiigga qof Muslim ah xalaal ma aha in la daadiyo illaa saddex midkood awgeed: Kufrid (diin ka bixid) Islaamnimo kadib, sinaysi guur kadib, ama dil naf aan naf kale lagu badalin.' Wallaahi, weligay ma sinnaysan Jaahiliyadii iyo Islaamnimadii toona, mana jeclaysan inaan diintayda ku beddesho diin kale tan iyo markii Allaah i hanuuniyey, mana dilin naf. Marka maxay ii dilayaan?" Abu Daawud wuxuu yiri: Cusmaan iyo Abu Bakar (radiyallahu anhuma) waxay ka tageen khamriga xilligii Jaahiliyada.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Cuthmaan wuxuu naftiisa ku difaacayaa saddexda sababood ee sharci ahaan dil loogu xukumi karo.
Cuthmaan waxaa lagu go'doomiyay gurigiisa, wuxuuna maqlay in dil loogu hanjabayo. Sidaas darteed wuxuu daliishaday hadalkii Rasuulka Alle ﷺ ee ku saabsanaa in nafta muslimku tahay mid la dhowro.
In qof la dilo ama naftiisa si xaqdarro ah loo qaado.
Sababta sharciyeed ee werintu xustay, taas oo fiqiga dhaqanka ku xiran shuruudo adag oo caddayn iyo sharci ah.
Magac-u-yaal loo adeegsado hoggaamiyaha muslimiinta; halkan Cuthmaan ayaa loogu yeerayaa.
Culimada dhaqanka waxay tan ka fahmeen in nafta muslimku tahay mid la dhowro, ciqaabaha dambiyaduna aan loo dayn in dadku iyagu is-xukunaan. Sababaha la xusay fuqahadu waxay ku eegaan awoodda hay'adaha sharciyeysan, xeerarka caddaynta iyo shuruudaha garsoorka; weedhani fasax uma aha rabshad. Cuthmaan oo daliishaday hadalkan waxay sidoo kale muujinaysaa in eedayn ama colaad siyaasadeed aanay kaligood qof u siinayn xaq uu qof kale ku dilo.
- Ilaali nafta dadka, kana soo horjeed hanjabaadaha iyo in qofku sharciga gacantiisa ku qaato.
- Go'aannada ciqaabta dembiyada u daa hay'adaha awoodda u leh, kuwaas oo si taxaddar leh u dabaqa caddaynta iyo xeerarka sharciga.
- Eedayn ha ula dhaqmin sidii xaqiiqo la caddeeyay haddii aanay jirin taageero lagu kalsoonaan karo.
Werintan uu soo weriyay Ibn Mascuud iyaduna waxay xustaa saddexda sababood waxayna xaqiijinaysaa mabda'a ah in nafta muslimku tahay mid la dhowro.
Sunan Abi Dawud · #4501 (Sahih)Werintan saxiixa ah ee isla kitaabka ku jirta waxay ka hadlaysaa dhowrista sharciga ah ee nafta, waxayna bixisaa macne dheeraad ah oo ku saabsan xeerarka dhiig daadka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.