Sunan Abi Dawud, xadiiska 4534
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn Dawud ibn Sufyanwuxuu u sheegay Abu Dawudمُحَمَّدُ بْنُ دَاوُدَ بْنِ سُفْيَانَ
- 2Abd ar‑Razzaqعَبْدُ الرَّزَّاقِ
- 3Ma'marمَعْمَرٌ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Urwaعُرْوَةَ
- 6Aishaعَائِشَةَ
- 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ دَاوُدَ بْنِ سُفْيَانَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ أَبَا جَهْمِ بْنَ حُذَيْفَةَ مُصَدِّقًا فَلاَجَّهُ رَجُلٌ فِي صَدَقَتِهِ فَضَرَبَهُ أَبُو جَهْمٍ فَشَجَّهُ فَأَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا الْقَوَدَ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " لَكُمْ كَذَا وَكَذَا " . فَلَمْ يَرْضَوْا فَقَالَ " لَكُمْ كَذَا وَكَذَا " . فَلَمْ يَرْضَوْا فَقَالَ " لَكُمْ كَذَا وَكَذَا " . فَرَضُوا . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنِّي خَاطِبٌ الْعَشِيَّةَ عَلَى النَّاسِ وَمُخْبِرُهُمْ بِرِضَاكُمْ " . فَقَالُوا نَعَمْ . فَخَطَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " إِنَّ هَؤُلاَءِ اللَّيْثِيِّينَ أَتَوْنِي يُرِيدُونَ الْقَوَدَ فَعَرَضْتُ عَلَيْهِمْ كَذَا وَكَذَا فَرَضُوا أَرَضِيتُمْ " . قَالُوا لاَ . فَهَمَّ الْمُهَاجِرُونَ بِهِمْ فَأَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَكُفُّوا عَنْهُمْ فَكَفُّوا ثُمَّ دَعَاهُمْ فَزَادَهُمْ فَقَالَ " أَرَضِيتُمْ " . فَقَالُوا نَعَمْ . قَالَ " إِنِّي خَاطِبٌ عَلَى النَّاسِ وَمُخْبِرُهُمْ بِرِضَاكُمْ " . قَالُوا نَعَمْ . فَخَطَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَرَضِيتُمْ " . قَالُوا نَعَمْ .
Caa’isha, Ummul Mu’miniin waxay ka warisay: Nebigu ﷺ wuxuu u diray Abuu Jahm bin Xudhayfah inuu soo ururiyo sakada. Nin baa kala murmay sakadiisa, markaasuu Abuu Jahm ku dhuftay oo madaxa ka dhaawacay. Dadkiisii ayaa u yimid Nebiga ﷺ waxayna yiraahdeen:
“Aargudasho, Rasuulkii Allow!” Nebigu ﷺ wuxuu yiri: “Idinku waxaad leedihiin intaas iyo intaas.” Way diideen. Mar kale ayuu yiri: “Idinku waxaad leedihiin intaas iyo intaas.” Way diideen. Markii saddexaad ayuu yiri: “Idinku waxaad leedihiin intaas iyo intaas.” Markaasay aqbaleen. Nebigu ﷺ wuxuu yiri: “Galabta ayaan dadka khudbad u jeedin doonaa, waanan u sheegi doonaa raallinimadiinna.” Waxay yiraahdeen: “Haa.” Markuu Rasuulku ﷺ khudbeeyey, wuxuu yiri: “Dadkaan reer Layth ah ayaa ii yimid iyagoo aargudasho doonaya, waxaan u bandhigay intaas iyo intaas wayna aqbaleen. Ma raalli tihiin?” Waxay yiraahdeen: “Maya.” Muhaajiriintii ayaa damcay inay wax yeelaan, laakiin Rasuulku ﷺ wuxuu amray inay iska daayaan, wayna iska daayeen. Kadib wuu u yeeray wuuna u kordhiyey magdhowga, wuxuuna yiri: “Ma raalli tihiin?” Waxay yiraahdeen: “Haa.” Wuxuu yiri: “Dadka ayaan khudbad u jeedin doonaa, waanan u sheegi doonaa raallinimadiinna.” Waxay yiraahdeen: “Haa.” Nebigu ﷺ wuu khudbeeyey wuxuuna yiri: “Ma raalli tihiin?” Waxay yiraahdeen: “Haa.”
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabiga ﷺ wuxuu dhex-dhexaadiyay kiis dhaawac ah, wuxuuna raadiyey oggolaanshaha dhammaan dadka ay arrintu khusayso.
Nabiga ﷺ wuxuu Abuu Jahm ibn Hudhayfa u diray inuu zakada soo ururiyo. Murun ka dhashay zakada dabadeed, Abuu Jahm wuxuu nin ku dhuftay oo madaxa ka dhaawacay. Eheladii ninka waxay codsadeen qisaas; Nabiga ﷺ wuxuu dhex-dhexaadiyay in magdhow la bixiyo, wuxuuna marar badan weydiiyay inay raalli ka yihiin.
Aargoosi sharci ah oo loogu qaado dhaawac jireed, iyadoo la raacayo shuruudaha fiqiga Islaamka.
Qof loo magacaabay inuu zakada u ururiyo maamulka.
Qabiilkii uu ka tirsanaa ninkii dhaawacmay iyo ehelkiisu.
Culimada hore waxay dhacdadan ka fahmeen in kiisaska dhaawaca jirka si taxaddar iyo caddaalad leh loo xalliyo. Qisaastu waa xaq, hase yeeshee qofka waxyeelladu gaartay wuxuu oggolaan karaa magdhow. Oggolaanshuhu waa inuu noqdaa mid dhab ah oo cad; sidaas darteed Nabiga ﷺ wuxuu dadka ay arrintu khusayso marar badan weydiiyay inay raalli ka yihiin. Fuqahada afarta mad-hab ee Sunniga ahi waxay arrintan dhexdeeda kaga hadlaan shuruudaha qisaasta iyo suurtagalnimada heshiis ay labada dhinac raalli ka yihiin.
- Kiis dhaawac ah u gudbi hay’ad awood u leh oo dhexdhexaad ah, halkii aad adigu aargoosan lahayd.
- Marka heshiis la gaarayo, si cad u qeex magdhowga oo dhammaan dadka xaqa u leh si cad uga dalbo oggolaansho.
- Isdeji marka kooxi xanaaqdo, kana hortag in khilaafku sii weynaado.
Werintan saxiixa ahi waxay si dhow ula xiriirtaa isla mawduuca, cutubka diyada, waxayna caawinaysaa fahamka xaaladda sharci ee magdhowga iyo mas’uuliyadda.
Sunan Abi Dawud · #4535 (Sahih)Werintan saxiixa ahi sidoo kale waxay ka hadlaysaa sida loo maareeyo gacan-ka-hadalka iyo xaqa qisaasta, balse waxay khusaysaa natiijo ka daran.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.