Noocyada Diyada · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, xadiiska 4575

Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Noocyada Diyada
سنن أبي داود
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo Abu Dawud dib ilaa Jabir ibn Abdullah

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Uthman ibn Abu Shaybawuxuu u sheegay Abu Dawudعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ
  2. 2Yunus ibn Muhammadيُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ
  3. 3Abd al‑Wahid ibn Ziyadعَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ
  4. 4Mujalidمُجَالِدٌ
  5. 5Ash‑Sha'biالشَّعْبِيُّ
  6. 6Jabir ibn Abdullahجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ، حَدَّثَنَا مُجَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا الشَّعْبِيُّ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ امْرَأَتَيْنِ، مِنْ هُذَيْلٍ قَتَلَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى وَلِكُلِّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا زَوْجٌ وَوَلَدٌ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دِيَةَ الْمَقْتُولَةِ عَلَى عَاقِلَةِ الْقَاتِلَةِ وَبَرَّأَ زَوْجَهَا وَوَلَدَهَا ‏.‏ قَالَ فَقَالَ عَاقِلَةُ الْمَقْتُولَةِ مِيرَاثُهَا لَنَا قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ لاَ مِيرَاثُهَا لِزَوْجِهَا وَوَلَدِهَا ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cuthmaan bin Abii Shaybah, waxaa nooga warramay Yuunus bin Muxammad, waxaa nooga warramay Cabdul-Waaxid bin Siyaad, waxaa nooga warramay Mujaalid, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Ash-Shacbi, oo ka weriyey Jaabir bin Cabdullaahi, in laba dumar ah oo reer Hudhayl ah ay midkood dishay tii kale, iyadoo mid walba ay lahayd nin iyo carruur. Markaas Rasuulka Alle ﷺ wuxuu xukumay in diida haweeneyda la dilay ay bixiyaan caaqilada (ehelka dhanka aabbaha) ee haweeneyda wax dishay, wuxuuna beri yeelay ninkeeda iyo carruurteeda. Caaqiladii haweeneyda la dilay ayaa tiri:

"Dhaxalkeedu annagaa leh." Markaas Rasuulka Alle ﷺ wuxuu yiri: "Maya, dhaxalkeedu wuxuu u yahay ninkeeda iyo carruurteeda."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ehelada haweeneyda falka geysatay ayaa bixiya diyada, balse kama dhaxlaan iyada.

Erayada adag oo la sharxay
diya

Magdhow maaliyadeed oo sharciga Islaamku waajibiyo marka qof la dilo ama la dhaawaco.

‘aaqila

Kooxda qaraabada dhinaca aabbaha ah ee, sida xeerarka dhaqanka qaarkood dhigayaan, si wadajir ah u bixisa diyada xaalado gaar ah.

dhaxal

Hanti qofka dhintay ka tago oo, sida xeerarka dhaxalka dhigayaan, la siiyo qaraabada xaqa u leh.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay qoraalkan ka fahmeen in xaaladda lagu sheegay ay diyada bixinayso ‘aaqilada haweeneyda falka geysatay, halka ninkeeda iyo carruurteedu yihiin dhaxal-sugayaasheeda. Qaraabada bixisa magdhowgu sidaas darteed xaq kuma yeelanayaan hantideeda dhaxalka ah. Madhhabyada fiqiga ee dhaqanka ahi waxay ka hadlaan shuruudaha iyo xadka saxda ah ee masuuliyadda ‘aaqilada; ku dhaqanka arrintani wuxuu u baahan yahay aqoon u leh xeerarka fiqiga iyo xaqiiqooyinka khuseeya.

Casharrada maanta
  1. Khilaaf culus dhexdiisa kala saar cidda diyada bixinaysa iyo cidda xaqa u leh dhaxalka.
  2. Qaraabadu yaanay sheegan xaq dhaxal kaliya sababtoo ah waxay qayb ku leeyihiin waajib maaliyadeed.
  3. Khilaafaadka gaarka ah ee ku saabsan diyada iyo dhaxalka ha qiimeeyaan culimo u qalma iyo hay'adda garsoorka ee ku shaqaysa sharciga khuseeya.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.