Sahih al-Bukhari, xadiiska 1348
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ibn Muqatilwuxuu u sheegay al‑Bukhariابْنُ مُقَاتِلٍ
- 2Abdullahعَبْدُ اللَّهِ
- 3Layth ibn Sa'dلَيْثُ بْنُ سَعْدٍ
- 4Ibn Shihabابْنُ شِهَابٍ
- 5Abd ar‑Rahman ibn Ka'b ibn Malikعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ
- 6Jabir ibn Abdullahجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
- 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا ابْنُ مُقَاتِلٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ، حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَجْمَعُ بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ مِنْ قَتْلَى أُحُدٍ فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ ثُمَّ يَقُولُ " أَيُّهُمْ أَكْثَرُ أَخْذًا لِلْقُرْآنِ ". فَإِذَا أُشِيرَ لَهُ إِلَى أَحَدِهِمَا قَدَّمَهُ فِي اللَّحْدِ وَقَالَ " أَنَا شَهِيدٌ عَلَى هَؤُلاَءِ ". وَأَمَرَ بِدَفْنِهِمْ بِدِمَائِهِمْ، وَلَمْ يُصَلِّ عَلَيْهِمْ وَلَمْ يُغَسِّلْهُمْ. وَأَخْبَرَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ لِقَتْلَى أُحُدٍ " أَىُّ هَؤُلاَءِ أَكْثَرُ أَخْذًا لِلْقُرْآنِ ". فَإِذَا أُشِيرَ لَهُ إِلَى رَجُلٍ قَدَّمَهُ فِي اللَّحْدِ قَبْلَ صَاحِبِهِ. وَقَالَ جَابِرٌ فَكُفِّنَ أَبِي وَعَمِّي فِي نَمِرَةٍ وَاحِدَةٍ. وَقَالَ سُلَيْمَانُ بْنُ كَثِيرٍ حَدَّثَنِي الزُّهْرِيُّ، حَدَّثَنَا مَنْ، سَمِعَ جَابِرًا ـ رضى الله عنه.
Waxaa nooga warramay Ibnu Muqaatil, waxaa noo sheegay Cabdullaahi, waxaa noo sheegay Layth bin Sacad, waxaa ii sheegay Ibnu Shihaab, oo ka weriyey Cabdiraxmaan bin Kacb bin Maalik, oo ka weriyey Jaabir bin Cabdullaahi — Allaha ka raalli noqdo labadoodaba — in Rasuulka Allah ﷺ uu laba nin oo ka mid ah shuhadadii Uxud ku duubi jiray hal maro, dabadeedna odhan jiray:
"Keebaa ugu badan xifdiga Qur'aanka?" Marka loo tilmaamo midkood, wuxuu hor gelin jiray qabriga wuxuuna odhan jiray: "Anigu markhaati baan ka ahay kuwan." Wuxuuna amray in lagu aaso dhiiggooda iyagoon la maydhin laguna tukan. Waxaa kaloo noo sheegay Al-Awzaacii, oo ka weriyey Az-Zuhrii, oo ka weriyey Jaabir bin Cabdullaahi — Allaha ka raalli noqdo labadoodaba — in Rasuulka Allah ﷺ uu shuhadadii Uxud ku odhan jiray: "Kuwan keebaa ugu badan xifdiga Qur'aanka?" Marka loo tilmaamo nin, wuxuu hor gelin jiray qabriga kahor saaxiibkiis. Jaabir wuxuu yidhi: Aabbahay iyo adeerkay waxaa lagu duubay hal go'.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Uhud, shahiidiyiinta Qur’aanka aqoonta badan u lahaa ayaa qabriga dhexdiisa mudnaan la siiyey.
God dhinaca qabriga ka samaysan oo maydka la geliyo.
Laba shahiid oo hal maro lagu wada duubo.
Shahiidiyiinta waxaa la aasay iyaga oo aan dhiigga laga maydhin.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in marka dad la wada aasayo, qofka Qur’aanka aqoonta badan leh la siin karo mudnaan godka qabriga. Xadiisku wuxuu kaloo muujinayaa in shahiidiyiintii Uxud la aasay iyaga oo aan la maydhin, dhiiggooduna saaran yahay, iyo in Nebigu ﷺ aanu u tukan salaadda janaasada. Fuqahadu waxay ka doodaan sida saxda ah ee arrintan loogu dabaqo xeerarka shahiidiyiinta iyo aaska.
- Aqoonta Qur’aanka mudnaan joogto ah ka sii barashadaada iyo ku dhaqankaaga.
- U muuji ixtiraam dadka dhintay adigoo aaskooda si taxaddar iyo sharaf leh u qabanqaabinaya.
- Marka la fulinayo cibaadooyinka, raac tilmaamaha la yaqaan ee khuseeya xaaladdaas.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.