Sahih al-Bukhari, xadiiska 1501
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Musaddadwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُسَدَّدٌ
- 2Yahyaيَحْيَى
- 3Shu'baشُعْبَةَ
- 4Qatadaقَتَادَةُ
- 5Anasأَنَسٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ شُعْبَةَ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ نَاسًا، مِنْ عُرَيْنَةَ اجْتَوَوُا الْمَدِينَةَ، فَرَخَّصَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَأْتُوا إِبِلَ الصَّدَقَةِ فَيَشْرَبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا، فَقَتَلُوا الرَّاعِيَ وَاسْتَاقُوا الذَّوْدَ، فَأَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأُتِيَ بِهِمْ، فَقَطَّعَ أَيْدِيَهُمْ وَأَرْجُلَهُمْ وَسَمَرَ أَعْيُنَهُمْ، وَتَرَكَهُمْ بِالْحَرَّةِ يَعَضُّونَ الْحِجَارَةَ. تَابَعَهُ أَبُو قِلاَبَةَ وَحُمَيْدٌ وَثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ.
Anas (Allaah ha ka raalli noqdee) wuxuu yiri: Dad ka mid ah qabiilka 'Uraynah ayaa Madiina yimid, cimiladeedana way la qabsan waayeen, markaas Rasuulka Allaah ﷺ wuxuu u oggolaaday inay aadaan geela sakada oo ay cabbaan caanihiisa iyo kaadidiisa daawo ahaan. Laakiin markay bogsadeen, waxay dileen adhijirkii waxayna kaxeysteen geelii oo dhan. Markaas Rasuulka Allaah ﷺ wuxuu diray rag soo qabta, waa la keenay, dabadeed wuxuu ka jaray gacmahooda iyo lugahooda, indhahana waa looga gubay bir kulul, waxaana lagu dhex daayey Xarrada (dhul dhagax badan oo Madiina ku yaalla) iyagoo dhagaxyada calaanjinaya. Abu Qilaabah, Xumayd iyo Thaabit way ku raaceen Anas werintan.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xadiiskani wuxuu isku xidhayaa daryeelka naxariista leh iyo caddaaladda marka ay dhacaan falal rabshado oo daran.
Koox ka tirsan qabiilka ‘Urayna ayaa ku xanuunsatay Madiina. Nebigu ﷺ wuxuu u oggolaaday inay dawo ahaan u isticmaalaan caanaha iyo kaadida geela sakada; dabadeed waxay dileen adhijirkii, geeliina way dhaceen.
Halkan waxaa loola jeedaa geela loo ururiyey zakada waajibka ah.
Dhul dhagax ah oo ah goobtii laamiga foolkaanaha ee u dhow Madiina.
Dhac hubaysan oo rabshad wata iyo argagax-gelin.
Culimadii hore waxay dhacdadan kaga hadlaan xeerarka hirabah iyo ciqaabta dilka iyo dhaca. Qur’aanku dembiyada noocaas ah wuxuu u xusaa ciqaabo kala duwan oo culus (5:33); fuqahaduna waxay ka hadlaan sida ciqaabtu ula jaanqaaddo falalka la galay. Afarta mad-habood ee Sunniga ahi waxay fulinta ciqaabta ku xiraan maamulka iyo garsoorka hay’adaha awoodda u leh, ee uma arkaan fasax qofku iskiis caddaalad u fushado. Dhacdadu sidoo kale waxay ina baraysaa in hantida zakadu tahay hanti la maamulo, oggolaanshaha daaweyntuna aanu marmarsiiyo u ahayn ku-takrifal.
- Hantida zakada ula dhaqan sidii masuuliyad dadweyne oo lagugu aaminay, kana ilaali ku-takrifalka.
- Marka ay dhacaan rabshad ama dhac, ka raadso badbaado iyo caddaalad hay’adaha awoodda u leh; weligaa ha iskaa u aargudan.
- Bukaanka sii daryeel ku habboon, balse xuduud cad dhig marka kalsoonida la jebiyo.
Werintan saxiixa ah ee Anas waxay iyaduna sheegaysaa in dad ka tirsanaa qabaa’ilka ‘Ukl ama ‘Urayna ay xanuunsadeen, la siiyey caanaha iyo kaadida geela, dabadeedna ay dileen adhijirkii oo geeliina kaxeysteen.
Sahih al-Bukhari · #1500 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa qof loo igmaday ururinta zakada, waxayna caddaynaysaa in hantida zakadu ku jirto maamul dadweyne.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.