Wesada · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 166

Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Wesada
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ جُرَيْجٍ، أَنَّهُ قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ، رَأَيْتُكَ تَصْنَعُ أَرْبَعًا لَمْ أَرَ أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِكَ يَصْنَعُهَا‏.‏ قَالَ وَمَا هِيَ يَا ابْنَ جُرَيْجٍ قَالَ رَأَيْتُكَ لاَ تَمَسُّ مِنَ الأَرْكَانِ إِلاَّ الْيَمَانِيَيْنِ، وَرَأَيْتُكَ تَلْبَسُ النِّعَالَ السِّبْتِيَّةَ، وَرَأَيْتُكَ تَصْبُغُ بِالصُّفْرَةِ، وَرَأَيْتُكَ إِذَا كُنْتَ بِمَكَّةَ أَهَلَّ النَّاسُ إِذَا رَأَوُا الْهِلاَلَ وَلَمْ تُهِلَّ أَنْتَ حَتَّى كَانَ يَوْمُ التَّرْوِيَةِ‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَمَّا الأَرْكَانُ فَإِنِّي لَمْ أَرَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَمَسُّ إِلاَّ الْيَمَانِيَيْنِ، وَأَمَّا النِّعَالُ السِّبْتِيَّةُ فَإِنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَلْبَسُ النَّعْلَ الَّتِي لَيْسَ فِيهَا شَعَرٌ وَيَتَوَضَّأُ فِيهَا، فَأَنَا أُحِبُّ أَنْ أَلْبَسَهَا، وَأَمَّا الصُّفْرَةُ فَإِنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْبُغُ بِهَا، فَأَنَا أُحِبُّ أَنْ أَصْبُغَ بِهَا، وَأَمَّا الإِهْلاَلُ فَإِنِّي لَمْ أَرَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُهِلُّ حَتَّى تَنْبَعِثَ بِهِ رَاحِلَتُهُ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cubayd ibn Jurayj: Waxaan ku idhi Cabdullaahi bin Cumar,

"Aboow Cabdiraxmaanow! Waxaan arkay adigoo samaynaya afar arrimood oo aanan arag qof ka mid ah asxaabtaada oo sameynaya." Cabdullaahi bin Cumar wuxuu yidhi, "Maxay yihiin, Ibnu Jurayj?" Waxaan idhi, "Waxaan arkay inaadan taaban geesaha Kacbada marka laga reebo labada dhanka Koonfur (Yaman) xiga, waxaanan arkay adigoo xidhanaya kabo maqaar la farsameeyay ah oo aad timaha ku midabaynaysa huruud. Sidoo kale waxaan arkay markaad Makka joogto in dadku ay xidhaan Xajka (Ihram) markay arkaan bisha cusub, laakiin adigu ma aadan bilaabin Talbiyada (Ihlal) ilaa maalinta Tarwiyah (8-da Dul-Xijjah)." Cabdullaahi wuxuu yidhi, "Dhanka geesaha Kacbada, ma aanan arag Rasuulka Allah ﷺ oo taabanaya wax aan ahayn labada Yaman. Dhanka kabaha maqaarka ah, shaki kuma jiro inaan arkay Rasuulka Allah ﷺ oo xidhanaya kabo aan lahayn timo (shacaar) oo ku weysaysanaya isagoo xidhan, sidaas darteed waan jeclahay inaan xidho. Dhanka midabaynta huruudda, waxaan arkay Rasuulka Allah ﷺ oo ku midabaynaya, sidaas darteed waan jeclahay inaan ku midabeeyo. Dhanka Ihlalka (bilaabista Xajka), ma aanan arag Rasuulka Allah ﷺ oo bilaabaya ilaa uu safarkiisa ka dhaqaaqo (raacidiisu socdaasho)."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ibn Cumar wuxuu raacay ficilladii gaarka ahaa ee Nabiga ﷺ xilligii xajka.

Erayada adag oo la sharxay
Labada geesood ee Yamaaniyada

Labada geesood ee koonfureed ee Kacbada: Xajarul-Aswad iyo Ruknul-Yamaani.

Gelidda ixraamka

Gelidda xaaladda cibaadada ee xajka ama cumrada, iyadoo la niyeysanayo lana akhrinayo talbiyada la xiriirta.

Maalinta Tarwiya

Maalinta siddeedaad ee Dul-Xijjah, marka xujaydu u baxaan Mina.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in ku dayashada Nabiga ﷺ ay ku dhisan tahay wixii si sugan looga weriyey. Ibnu Xajar wuxuu xusay in Ibn Cumar taaban jiray labada geesood ee Yamaaniyada, waayo wuxuu Nabiga ﷺ ku arkay oo keliya isaga oo taabanaya labadaas geesood; sidaas darteed geesaha kale si la mid ah looma taabto. Waxa kale oo laga fahmayaa in ficillada qaarkood ay yihiin ku-dayasho shakhsi ah oo lagu raacayo caado Nabawi ah, balse taasi kama dhigayso waajib. Waqtiga saxda ah ee uu Nabigu ﷺ ixraamka xajka qaatay, fuqahadu waxay u eegaan werinnada iyaga oo isu geeya; werintani waxay sheegaysaa bixitaankiisii maalinta Tarwiya.

Casharrada maanta
  1. Dhaqanka Nabiga ﷺ ka baro ilo lagu kalsoon yahay, kuna dhaqan aqoon iyo taxaddar.
  2. Kala saar tusaalaha la jecel yahay iyo xukunka waajibka ah: caado kasta oo Nabiga ﷺ ma aha waajib.
  3. Cibaadooyinka sida xajka, wax ka weydii kala horraynta iyo waqtiga saxda ah si cibaadadaadu ula jaanqaaddo tilmaamaha la weriyey.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.