Sahih al-Bukhari, xadiiska 1817
Waxaa weriyey Ka'b bin Ujra. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ishaqwuxuu u sheegay al‑Bukhariإِسْحَاقُ
- 2Rawhرَوْحٌ
- 3Shiblشِبْلٌ
- 4Ibn Abu Najihابْنِ أَبِي نَجِيحٍ
- 5Mujahidمُجَاهِدٍ
- 6Abd ar‑Rahman ibn Abu Laylaعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي لَيْلَى
- 7Ka'b ibn Ujraكَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ
- 8Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ، حَدَّثَنَا رَوْحٌ، حَدَّثَنَا شِبْلٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي لَيْلَى، عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَآهُ وَأَنَّهُ يَسْقُطُ عَلَى وَجْهِهِ فَقَالَ " أَيُؤْذِيكَ هَوَامُّكَ ". قَالَ نَعَمْ. فَأَمَرَهُ أَنْ يَحْلِقَ وَهُوَ بِالْحُدَيْبِيَةِ، وَلَمْ يَتَبَيَّنْ لَهُمْ أَنَّهُمْ يَحِلُّونَ بِهَا، وَهُمْ عَلَى طَمَعٍ أَنْ يَدْخُلُوا مَكَّةَ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ الْفِدْيَةَ، فَأَمَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُطْعِمَ فَرَقًا بَيْنَ سِتَّةٍ، أَوْ يُهْدِيَ شَاةً، أَوْ يَصُومَ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ.
Waxaa nooga warramay Isxaaq, waxaa nooga warramay Rawx, waxaa nooga warramay Shibl, oo ka weriyey Ibnu Abii Najiix, oo ka weriyey Mujaahid, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Cabdiraxmaan bin Abii Layla, oo ka weriyey Kacab bin Cujrah — رضي الله عنه — in Rasuulka Allah ﷺ uu arkay isaga oo cuntooyinku (injirtu) ay wajigiisa ku soo dhacayaan. Markaasuu weydiiyey:
"Ma dhib bay kugu hayaan injirtaadu?" Wuxuu yiri: "Haa." Markaasuu amray inuu madaxa xiirto isagoo jooga Xudaybiyah, xilligaasna uma caddayn inay halkaas ku xalaaloobayaan, waxayna ahaayeen kuwo rajo ka qaba inay Makka galaan. Markaasaa Allah soo dejiyey aayadaha Fidya. Rasuulka Allah ﷺ wuxuu amray inuu quudiyo lix qof oo masaakiin ah hal Faraq oo cunto ah, ama uu gowraco neef adhi ah, ama uu soomo saddex maalmood.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qof xajka ku jira oo injirtu dhibto waxaa loo bannayn karaa inuu madaxa xiirto, isagoo bixinaya fidyo.
Ka‘b ibn ‘Ujra, isagoo ku jiray iḥraamkii Al-Ḥudaybiyyah, ayay injirtu aad u dhibtay ilaa ay wejigiisa ku soo dhacaysay. Saxaabadu weli waxay rajaynayeen inay Makka galaan; dabadeed ayaa la soo dejiyey xukunka fidyada.
Xaaladda xurmada leh ee uu xaajigu ku ilaaliyo falal iyo waxyaabo mamnuuc ah.
Magdhow la faray oo laga bixiyo jebin ama ka-reebid daruuri ah inta xajka lagu jiro.
Halbeeg cunto oo qadiimi ah; halkan waxaa loogu qaybiyey lix qof oo baahan.
Culimada waxay werintan ka fahmeen in qofka iḥraamka ku jira loo oggol yahay inuu madaxa xiirto marka dhibtu daran tahay, isla markaana uu fidyo bixiyo: cunto la siiyo lix qof oo baahan, ido la qalo, ama saddex maalmood la soomo. Saddexdan waxaa loo sheegay ikhtiyaarro kala duwan. Fuqahadu waxay ka hadlaan faahfaahin ay ka mid yihiin tirada cuntada iyo sida loo qaybiyo; afarta mad-habood ee Sunniga ahna waxay aqoonsan yihiin asalka rukhsaddan iyo magdhowgeeda.
- Haddii xajka dhexdiisa ay kugu dhacdo dhibaato jireed oo daran, talo diini ah oo aqoon leh raadso, raacna fidyada la faray.
- Marka laga faa’iidaysanayo rukhsadda, tixgeli ikhtiyaarrada werintu xustay: cunto lix qof oo baahan, ido, ama soon saddex maalmood ah.
- Dhibaatooyinka jireed ee xujayda si dhab ah u qaado, kana caawi inay cibaadadooda si mas’uuliyad leh u sii wataan.
Werintan saxiixa ahi sidoo kale waxay ka warramaysaa Ka‘b ibn ‘Ujra iyo fidyadii uu bixiyey markii injirtu dhibtay.
Sahih al-Bukhari · #1816 (Sahih)Ka‘b wuxuu ku sharraxayaa werintaas ikhtiyaarka u dhexeeya soonka, cunto bixinta iyo gawraca, taasoo caddaynaysa ikhtiyaarrada la sheegay.
Sahih al-Bukhari · #1818 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay isla dhacdada ku werinaysaa silsilad kale, waxayna xaqiijinaysaa xukunka Ka‘b loo dejiyey.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.