Sahih al-Bukhari, xadiiska 1889
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ لَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ وُعِكَ أَبُو بَكْرٍ وَبِلاَلٌ، فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ إِذَا أَخَذَتْهُ الْحُمَّى يَقُولُ كُلُّ امْرِئٍ مُصَبَّحٌ فِي أَهْلِهِ وَالْمَوْتُ أَدْنَى مِنْ شِرَاكِ نَعْلِهِ وَكَانَ بِلاَلٌ إِذَا أُقْلِعَ عَنْهُ الْحُمَّى يَرْفَعُ عَقِيرَتَهُ يَقُولُ أَلاَ لَيْتَ شِعْرِي هَلْ أَبِيتَنَّ لَيْلَةً بِوَادٍ وَحَوْلِي إِذْخِرٌ وَجَلِيلُ وَهَلْ أَرِدَنْ يَوْمًا مِيَاهَ مَجَنَّةٍ وَهَلْ يَبْدُوَنْ لِي شَامَةٌ وَطَفِيلُ قَالَ اللَّهُمَّ الْعَنْ شَيْبَةَ بْنَ رَبِيعَةَ، وَعُتْبَةَ بْنَ رَبِيعَةَ، وَأُمَيَّةَ بْنَ خَلَفٍ، كَمَا أَخْرَجُونَا مِنْ أَرْضِنَا إِلَى أَرْضِ الْوَبَاءِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اللَّهُمَّ حَبِّبْ إِلَيْنَا الْمَدِينَةَ كَحُبِّنَا مَكَّةَ أَوْ أَشَدَّ، اللَّهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي صَاعِنَا، وَفِي مُدِّنَا، وَصَحِّحْهَا لَنَا وَانْقُلْ حُمَّاهَا إِلَى الْجُحْفَةِ ". قَالَتْ وَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ، وَهْىَ أَوْبَأُ أَرْضِ اللَّهِ. قَالَتْ فَكَانَ بُطْحَانُ يَجْرِي نَجْلاً. تَعْنِي مَاءً آجِنًا.
Waxaa nooga warramay Cubayd ibnu Ismaaciil, waxaa nooga warramay Abuu Usaamah, oo ka weriyey Hishaam, oo ka weriyey aabbihii, oo ka weriyey Caa’ishah - Allaha ka raalli noqdee - waxay tiri: Markii Rasuulka Allah ﷺ yimid Madiina, waxaa xanuunsaday Abuu Bakar iyo Bilaal. Markii uu Abuu Bakar qandho qabto, wuxuu dhihi jiray:
"Qof kastaa wuxuu ku nool yahay ehelkiisa dhexdiisa, geeriduna way uga dhowdahay xarigga kabahiisa." Markii qandhadu ka tagto Bilaalna, codkiisa buu kor u qaadi jiray isagoo leh: "Malla yeelay inaan habeen ku baryo dooxooyinka ay ku hareereysan yihiin Idhkir iyo Jaliil (caws udgoon). Ma maalin baan cabbi karaa biyaha Majannah, ma ii muuqan lahaayeen buuraha Shaama iyo Dafiil!" Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "Allow lacnad Shaybah bin Rabii'ah, Cutbah bin Rabii'ah, iyo Umayyah bin Khalaf, sidii ay nooga soo saareen dhulkayagii una geeyeen dhul cudurro badan." Kadibna Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: "Allow nooga dhig Madiina mid aan jeclaanahay sida aan u jecelnahay Makka ama ka sii daran. Allow noogu barakee Sa'cayaga iyo Muddkayaga (cabbirrada cuntada), nooga dhig mid caafimaad qabta, qandhadeedana u wareeji Al-Juxfah." Caa’ishah waxay tiri: Markii aan nimid Madiina, waxay ahayd dhulka ugu cudurka badan ee Allah. Waxay sheegtay in dooxada Budhaan ay lahayd biyo wasakh ah oo midab beddelmay.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebi Maxamed ﷺ wuxuu Alle ka baryay inuu Madiina ka dhigo magaalo la jeclaado, barakaysan oo caafimaad leh.
Markii ay Madiina yimaadeen, Abuu Bakr iyo Bilaal way xanuunsadeen. Bilaal, isagoo qandho haya, wuxuu u hiloobay Makka; markaas Nebi Maxamed ﷺ wuxuu Alle u baryay in Madiina la jeclaado, barako la siiyo, caafimaadna laga helo.
Waa halbeegyo lagu cabbiri jiray cuntada; Nebi Maxamed ﷺ wuxuu Alle ka baryay inuu barakeeyo cuntada lagu cabbiro.
Waa meel ka baxsan Madiina oo Nebi Maxamed ﷺ ka baryay in qandhada Madiina loo raro.
Waa doox ku yaal Madiina. Caa’isha waxay biyihiisa ku tilmaantay kuwo dhooqaysan oo fadhiya.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen inay bannaan tahay, laguna dhiirrigeliyey, in Alle laga baryo inuu meel ka dhigo mid la jeclaado oo caafimaad leh, rizqigeedana barakeeyo. Ducadani waxay sidoo kale muujinaysaa fadliga gaarka ah ee Madiina. Hadalka ku saabsan madaxda kuwa cadaadiyey wuxuu ku yimid macnaha guud ee ah inay mu’miniinta ka saareen; ma aha dhiirrigelin guud oo dadka lagu habaarto.
- Alle ka bari barako iyo caafimaad meesha aad deggan tahay iyo dadka ku nool.
- Ogow in hilowga iyo xanuunku culays noqon karaan, una muuji faham dadka la tacaalaya.
- Qaddari meelaha uu Alle karaameeyey, adigoon fadligooda ka goyn adeecidda Alle.
Xadiiskan wuxuu xusayaa in reer Banuu Salama damceen inay guuraan, Nebi Maxamed ﷺ-na ku boorriyey inay Madiina joogaan; taasina waxay la jaanqaadaysaa xiriirka gaarka ah ee magaalada.
Sahih al-Bukhari · #1888 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka hadlayaa ilaalinta iyo maqaamka gaarka ah ee Madiina, wuxuuna sii dhammaystirayaa ducada barakada magaalada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.