Sahih al-Bukhari, xadiiska 2356
Waxaa weriyey Abdullah ibn Masud. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abdanwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدَانُ
- 2Abu Hamzaأَبِي حَمْزَةَ
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشِ
- 4Shaqiqشَقِيقٍ
- 5Abdullahعَبْدِ اللَّهِ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَقْتَطِعُ بِهَا مَالَ امْرِئٍ، هُوَ عَلَيْهَا فَاجِرٌ، لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ" فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى {إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلاً} الآيَةَ. فَجَاءَ الأَشْعَثُ فَقَالَ مَا حَدَّثَكُمْ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ، فِيَّ أُنْزِلَتْ هَذِهِ الآيَةُ، كَانَتْ لِي بِئْرٌ فِي أَرْضِ ابْنِ عَمٍّ لِي فَقَالَ لِي " شُهُودَكَ ". قُلْتُ مَا لِي شُهُودٌ. قَالَ " فَيَمِينَهُ ". قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذًا يَحْلِفَ. فَذَكَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم هَذَا الْحَدِيثَ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ ذَلِكَ تَصْدِيقًا لَهُ.
Waxaa nooga warramay Cabdaan, oo ka weriyey Abuu Xamza, oo ka weriyey Al-Acmash, oo ka weriyey Shaqiiq, oo ka weriyey Cabdullaahi — raḍiya Allāhu canhu — in Nabigu ﷺ yiri:
"Qofkii dhaarta been ah ku qaata si uu u boobo xoolaha qof kale, isagoo og inuu dembiile yahay, wuxuu la kulmi doonaa Allaah isagoo ka caraysan." Markaas ayaa Allaah kor ahaaye soo dejiyey aayadda: {Kuwa iibsada ballanta Allaah iyo dhaartooda qiimo yar...} (3:77). Kadib waxaa yimid Al-Ashcath oo yiri: "Maxuu idiin sheegay Abuu Cabdir-Raxmaan? Aayaddan aniga ayaa la igu soo dejiyey. Waxaan lahaa ceel ku yaalla dhulka ina adeerkay, markaas buu igu yiri: 'Keen markhaatiyaashaada.' Waxaan iri: 'Markhaatiyo ma lihi.' Wuxuu yiri: 'Markaas isagu ha dhaarto.' Waxaan iri: 'Rasuulallaah ﷺ, markaas wuu dhaaran doonaa [been].' Kadib Nabigu ﷺ wuxuu xusay xadiiskan, markaas ayaa Allaah soo dejiyey aayaddaas si uu u rumeeeyo hadalkiisa.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dhaar been ah oo lagu boobo hantida qof kale waxay keentaa caro daran oo Eebbe ka timaadda.
Al-Ash'ath ibn Qays wuxuu sheegay inuu muran kala dhexeeyay ina-adeerkiis oo ku saabsanaa ceel biyo ah oo ku yaallay dhulkiisa. Markii uusan haysan markhaatiyaal, Nebigu ﷺ wuxuu tilmaamay in dhinaca kale dhaaran karo. Al-Ash'ath wuxuu ka baqay inuu qofkaasi dhaar been ah ku dhaarto; dabadeedna aayadda 3:77 ayaa la xusay si loo xaqiijiyo digniinta daran.
Dhaar uu qofku si ula kac ah been ugu sheegayo, tusaale ahaan si uu muran sharci isaga ugu xalliyo.
Lacag, dhul ama hanti kale oo qof kale leeyahay oo la qaato iyadoo aan xaq loo lahayn.
Faa'iido adduun oo ku meel gaar ah, taas oo aan u dhigmin jebinta axdiga Eebbe.
Culimada hore waxay sharxeen in dhaar si ula kac ah been loogu dhaarto si xaq qof kale looga qaato ay ka mid tahay dambiyada waaweyn. Digniintu waxay adkaynaysaa in go'aan maxkamadeed uusan hantida si xalaal ah kuugu yeelayn haddii dhaartu been ahayd. Madh-habyada sunniyiintu waxay aqoonsan yihiin muhiimadda caddaynta iyo dhaarta eedaysanaha marka muran jiro; hannaannadaas midkoodna ma oggola in si ula kac ah been loo sheego ama hantida qof kale la haysto.
- Marka muran jiro, si daacad ah u soo bandhig dhammaan dukumentiyada iyo markhaatiyaasha aad haysato, hana been-abuurin caddayn.
- Dhaar oo keliya markaad run sheegayso; waligaa ha u adeegsan dhaar inaad ku hesho lacag ama dhul qof kale leeyahay.
- Soo celi hantida si xaqdarro ah lagu helay, kuna celi qofka xaqa u leh.
Werintan oo isla qisada ku jirta waxay sidoo kale adkaynaysaa in dhaar lagu sheegto hanti qof kale si xaqdarro ah ay leedahay cawaaqib daran.
Sahih al-Bukhari · #2355 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa hanjabaadda daran ee ku socota qof dhaar been ah u adeegsada inuu hanti Muslim ka qaato.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.