Sahih al-Bukhari, xadiiska 2417
Waxaa weriyey Abdullah ibn Mas'ud. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammadwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدٌ
- 2Abu Mu'awiyaأَبُو مُعَاوِيَةَ
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشِ
- 4Shaqiqشَقِيقٍ
- 5Abdullahعَبْدِ اللَّهِ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شَقِيقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ وَهْوَ فِيهَا فَاجِرٌ لِيَقْتَطِعَ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ". قَالَ فَقَالَ الأَشْعَثُ فِيَّ وَاللَّهِ كَانَ ذَلِكَ، كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ مِنَ الْيَهُودِ أَرْضٌ فَجَحَدَنِي، فَقَدَّمْتُهُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَلَكَ بَيِّنَةٌ ". قُلْتُ لاَ. قَالَ فَقَالَ لِلْيَهُودِيِّ " احْلِفْ ". قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذًا يَحْلِفَ، وَيَذْهَبَ بِمَالِي، فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى {إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلاً} إِلَى آخِرِ الآيَةِ.
Waxaa weriyey Cabdullaahi bin Mascuud: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri,
"Qofkii dhaar been ah ku dhaarta si uu si xaqdarro ah u qaato hantida qof Muslim ah, wuxuu la kulmi doonaa Allah isagoo uu ka caraysan yahay." Al-Ashcath wuxuu yiri: "Wallahi, hadalkaasi aniga ayuu ku saabsanaa. Waxaan dhul wadaagnay nin Yuhuudi ah, markii dambena wuu inkiray lahaanshahaygii, markaas ayaan u geeyey Nebiga ﷺ, wuxuuna i weydiiyey haddii aan haysto caddayn lahaanshahayga. Markaan iri maya, Nebigu ﷺ wuxuu amray Yuhuudigii inuu dhaarto. Waxaan iri, 'Rasuulka Allow ﷺ! Wuu dhaaran doonaa oo hantidayduu qaadan doonaa.' Markaas Allah wuxuu soo dejiyey aayaddan: 'Kuwa iibsada faa'iido yar iyagoo ku beddelanaya ballanta Allah iyo dhaartooda...'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dhaar been ah oo lagu dhaco hantida qof kale waxay keentaa caro daran oo Eebbe ka timaadda.
Al-Ash'ath ibn Qays wuxuu sheegay inuu dhul isku haysteen nin Yuhuudi ah. Maadaama Al-Ash'ath uusan caddayn haysan, Nebigu ﷺ wuxuu dhinaca kale ka codsaday inuu dhaarto. Al-Ash'ath wuxuu ka baqay in dhaartaasi hantidiisa ka qaaddo; markaas ayaa la soo dejiyey aayadda ku saabsan kuwa ku iibsada ballanka Eebbe iyo dhaarahooda qiimo yar.
Dhaar uu qofku si ula kac ah ugu xaqiijinayo wax aan run ahayn.
Markhaati ama xog kale oo sharci ahaan la aqbali karo, taas oo taageerta sheegasho.
Faa'iido adduunyo oo ku meel gaar ah, taas oo aan u dhigmin xukunka Eebbe.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in hantidu xurmo leedahay, dhaartuna aanay qofka been sheegaya u abuureyn lahaansho sharci ah. Garsoorka Islaamka, mabda'a guud ee khilaafku waa in dacwooduhu keeno caddayn; haddii uusan hayn, eedaysanaha ayaa laga codsan karaa inuu dhaarto. Afarta mad-hab ee Sunniyiintu way aqbalaan mabda'gan aasaasiga ah, iyadoo ay jiraan xeerar dheeraad ah oo ku saabsan caddaynta, dhaarta iyo sida loo maareeyo kiisaska gaarka ah. Digniinta ku saabsan carada Eebbe waxay muujinaysaa in ku takrifalka habraaca garsoorku cawaaqib culus ku leeyahay Aakhiro.
- Waligaa ha ku dhaaran sheegasho aad ogtahay inay been tahay, xataa haddii ujeeddadu tahay helidda lacag ama dhul.
- Kaydi heshiisyada, farriimaha iyo caddaymaha kale ee lahaanshaha, si khilaafka si taxaddar leh loo xalliyo.
- Haddii aad hanti si xaqdarro ah ku heshay, u celi milkiilaha oo ka codso qofkii la dulmiyey inuu ku cafiyo.
Werintan la midka ahi waxay xambaarsan tahay digniin la mid ah oo ka dhan ah dhaar been ah oo qofku ku qaato hantida qof Muslim ah.
Sahih al-Bukhari · #2418 (Sahih)Werintani waxay ka hadlaysaa habka garsoorka ee khilaafka lahaanshaha, waxayna sii faahfaahinaysaa habraaca caddaynta iyo dhaarta.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.