Sahih al-Bukhari, xadiiska 2458
Waxaa weriyey Umm Salama. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abd al‑Aziz ibn Abdullahwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Ibrahim ibn Sa'dإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Salihصَالِحٍ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ زَيْنَبَ بِنْتَ أُمِّ سَلَمَةَ، أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أُمَّهَا أُمَّ سَلَمَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ سَمِعَ خُصُومَةً بِبَابِ حُجْرَتِهِ، فَخَرَجَ إِلَيْهِمْ، فَقَالَ " إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ وَإِنَّهُ يَأْتِينِي الْخَصْمُ، فَلَعَلَّ بَعْضَكُمْ أَنْ يَكُونَ أَبْلَغَ مِنْ بَعْضٍ، فَأَحْسِبُ أَنَّهُ صَدَقَ، فَأَقْضِيَ لَهُ بِذَلِكَ، فَمَنْ قَضَيْتُ لَهُ بِحَقِّ مُسْلِمٍ فَإِنَّمَا هِيَ قِطْعَةٌ مِنَ النَّارِ، فَلْيَأْخُذْهَا أَوْ فَلْيَتْرُكْهَا ".
Waxaa nooga warramay Cabdul-Casiis bin Cabdullaahi, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Ibraahiim bin Sacad, kaas oo ka weriyey Saalix, isna ka weriyey Ibn Shihaab, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Curwah bin Subayr in Saynab bint Ummu Salamah ay u sheegtay in hooyadeed Ummu Salamah — raaliyallaahu canhaa — oo ahayd xaaskii Nabiga ﷺ, ay u sheegtay in Rasuulka Allaah ﷺ uu maqlay buuq ka socday albaabka qolkiisa. Markaasuu u soo baxay wuxuuna yiri:
"Anigu waxaan ahay uun bini-aadam, waxaana ii yimaada dad is-haya si aan u kala xukumo. Malaha qaar idinka mid ah ayaa ka fasaxad badan kuwa kale, markaas waxaan moodaa inuu run sheegayo oo waxaan u xukumaa dhankiisa. Haddaba, qofkaan u xukuma xaqa Muslim si khalad ah, taasi waa gabal Naar ah; ha qaato ama ha iska daayo."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Go’aanka garsoorku xaqa qof kale xalaal ugama dhigayo qofka si xaq-darro ah u qaata.
Dad isku haya muran oo mid kastaa arrintiisa soo bandhigayo.
Digniin culus: hanti si xaq-darro ah lagu helay waxay sabab u noqon kartaa cadaab Aakhiro.
Go’aan ka gaarid muran iyadoo lagu salaynayo xogta iyo caddaymaha la hayo.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in garsooruhu go’aan ku gaaro waxa dhinacyadu soo bandhigaan, balse xukunku aanu hanti xaaraan ah xalaal ka dhigin haddii qofka helay og yahay inay xaq u tahay qof kale. Erayada Nebiga ﷺ waxay sidoo kale muujinayaan in garsooruhu yahay bini’aadam oo uu khaldami karo; sidaas darteed dhinacyadu waa inay si daacad ah u hadlaan, caddaymahana si run ah u soo bandhigaan. Faahfaahinta sharci ee caddayntu way ku kala duwanaan kartaa arrimaha iyo madh-habyada fiqiga, balse khiyaanada iyo in qofku si ogaal ah u qaato xaqa qof kale mar walba waa xaaraan.
- Marka muran jiro, sheeg xaqiiqooyinka wiiqaya sheegashadaada sidoo kale.
- Ha qaadan hanti aad og tahay inay qof kale leedahay, xitaa haddii xukun kuu roon laguu gaaro.
- Kaydi caddaymaha, murankana si deggan oo dhammaystiran ugu bandhig dhexdhexaadiye ama garsoore awood u leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.