Sahih al-Bukhari, xadiiska 2525
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Ibn Umar
- 1Ahmad ibn Miqdamwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَحْمَدُ بْنُ مِقْدَامٍ
- 2Al‑Fudayl ibn Sulaymanالْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ
- 3Musa ibn Uqbaمُوسَى بْنُ عُقْبَةَ
- 4Nafi'نَافِعٌ
- 5Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مِقْدَامٍ، حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّهُ كَانَ يُفْتِي فِي الْعَبْدِ أَوِ الأَمَةِ يَكُونُ بَيْنَ شُرَكَاءَ، فَيُعْتِقُ أَحَدُهُمْ نَصِيبَهُ مِنْهُ، يَقُولُ قَدْ وَجَبَ عَلَيْهِ عِتْقُهُ كُلِّهِ، إِذَا كَانَ لِلَّذِي أَعْتَقَ مِنَ الْمَالِ مَا يَبْلُغُ، يُقَوَّمُ مِنْ مَالِهِ قِيمَةَ الْعَدْلِ، وَيُدْفَعُ إِلَى الشُّرَكَاءِ أَنْصِبَاؤُهُمْ، وَيُخَلَّى سَبِيلُ الْمُعْتَقِ. يُخْبِرُ ذَلِكَ ابْنُ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. وَرَوَاهُ اللَّيْثُ وَابْنُ أَبِي ذِئْبٍ وَابْنُ إِسْحَاقَ وَجُوَيْرِيَةُ وَيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْمَاعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُخْتَصَرًا.
Waxaa nooga warramay Axmed bin Miqdaam, waxaa nooga warramay Al-Fudeyl bin Sulaymaan, waxaa nooga warramay Muusa bin Cuqbah, waxaa ii warramay Naafic, oo ka weriyey Ibnu Cumar — raḍiya Allāhu canhumā — inuu fatwo ka bixin jiray addoon lab ama dheddig ah oo ay shuraako wada leeyihiin, marka midkood xoreeyo qaybtiisa. Wuxuu dhihi jiray:
"Waxaa ku waajib ah inuu si buuxda u xoreeyo haddii uu haysto maal ku filan. Qiimaha caddaaladda ah ee addoonka ayaa laga qiimeeyaa maalkiisa, waxaana la siiyaa shuraakada qaybahooda, sidaasna waddada xorriyadda ayaa loogu furaa addoonka la xoreeyay." Ibnu Cumar arrintaas wuxuu ka weriyey Nabiga ﷺ. Waxaa sidoo kale ka weriyey Al-Layth, Ibnu Abii Dhi'b, Ibnu Isxaaq, Juwayriyah, Yaxye bin Saciid, iyo Ismaaciil bin Umayyah, dhammaantoodna waxay ka weriyeen Naafic, oo ka weriyey Ibnu Cumar — raḍiya Allāhu canhumā — oo ka weriyey Nabiga ﷺ si kooban.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qof xoreeya qayb ka mid ah lahaansho wadaag ah waa inuu si caddaalad ah u iibsadaa qaybaha kale.
Qofka wax la leh addoonku wuxuu ka tanaasulayaa xuquuqdiisa lahaanshaha, wuxuuna xoreynayaa qaybtiisa.
Qiimayn daacad ah oo lagu ogaado qiimaha, si dadka kale ee wax la leh ay u helaan lacag ku habboon saamiyadooda.
Hanti ku filan oo lagu magdhabo saamiyada dadka kale.
Faqiihyadii hore waxay xadiiskan ka fahmeen in marka qof wax la leh addoonku xoreeyo saamigiisa, xoreynta oo dhan la dhammaystirayo haddii uu awoodi karo inuu bixiyo qiimaha saamiyada kale. Qiimaha waa in si caddaalad ah loo go'aamiyaa, laguna siiyaa dadka kale ee wax la leh. Madhhabyadu waxay ka hadlaan sida saxda ah ee loo adeegsado iyo shuruudaha xeerka xoreynta; qoraalku wuxuu adkaynayaa xorriyadda iyo ilaalinta xuquuqda dadka wax wada leh.
- Si caddaalad ah ula dhaqan xuquuqda lahaanshaha wadaagga ah, oo samee qiimayn madax-bannaan marka loo baahdo.
- Hantidaada u adeegso dhiirrigelinta xorriyadda, adigoon iska indhatirin xuquuqda dadka kale.
- Arrimaha lahaanshaha ee adag kala tasho khubaro sharci iyo diin.
Xadiiskani sidoo kale wuxuu ka hadlayaa xoreynta qayb ka mid ah hanti wadaag ah, wuxuuna caddaynayaa waxa ku dhacaya saamiyada kale.
Sahih al-Bukhari · #2526 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka hadlayaa xoreynta qayb lahaansho ah, wuxuuna la jaanqaadayaa mabda'a ah in xorriyadda qofka ay si buuxda u hirgasho.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.