Sahih al-Bukhari, xadiiska 3041
Waxaa weriyey Salama ibn al-Akwa. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Salama
- 1Al‑Makki ibn Ibrahimwuxuu u sheegay al‑Bukhariالْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ
- 2Yazid ibn Abu Ubaydيَزِيدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدٍ
- 3Salamaسَلَمَةَ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ، أَنَّهُ أَخْبَرَهُ قَالَ خَرَجْتُ مِنَ الْمَدِينَةِ ذَاهِبًا نَحْوَ الْغَابَةِ، حَتَّى إِذَا كُنْتُ بِثَنِيَّةِ الْغَابَةِ لَقِيَنِي غُلاَمٌ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ قُلْتُ وَيْحَكَ، مَا بِكَ قَالَ أُخِذَتْ لِقَاحُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. قُلْتُ مَنْ أَخَذَهَا قَالَ غَطَفَانُ وَفَزَارَةُ. فَصَرَخْتُ ثَلاَثَ صَرَخَاتٍ أَسْمَعْتُ مَا بَيْنَ لاَبَتَيْهَا يَا صَبَاحَاهْ، يَا صَبَاحَاهْ. ثُمَّ انْدَفَعْتُ حَتَّى أَلْقَاهُمْ وَقَدْ أَخَذُوهَا، فَجَعَلْتُ أَرْمِيهِمْ وَأَقُولُ أَنَا ابْنُ الأَكْوَعِ، وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ، فَاسْتَنْقَذْتُهَا مِنْهُمْ قَبْلَ أَنْ يَشْرَبُوا، فَأَقْبَلْتُ بِهَا أَسُوقُهَا، فَلَقِيَنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّ الْقَوْمَ عِطَاشٌ، وَإِنِّي أَعْجَلْتُهُمْ أَنْ يَشْرَبُوا سِقْيَهُمْ، فَابْعَثْ فِي إِثْرِهِمْ، فَقَالَ " يَا ابْنَ الأَكْوَعِ، مَلَكْتَ فَأَسْجِحْ. إِنَّ الْقَوْمَ يُقْرَوْنَ فِي قَوْمِهِمْ ".
Salama wuxuu yiri: Waxaan ka baxay Madiina anigoo u socda Al-Ghaba. Markii aan gaaray jidka buurta ee Al-Ghaba, waxaa ila kulmay addoonkii Cabdiraxmaan bin Cowf. Waxaan ku iri,
"Hooggaaye! Maxaa kugu dhacay?" Wuxuu yiri, "Waxaa la dhacay geelaha dheddiga ah ee Nebiga (ﷺ)." Waxaan weydiiyey, "Yaa qaatay?" Wuxuu yiri, "Ghatafan iyo Fazaara." Markaas ayaan saddex jeer qayliyey, "O Sabahah! O Sabahah!" oo maqashiiyey dadkii u dhexeeyey labada buurood ee Madiina. Kadibna waan orday ilaa aan la kulmay iyagii markii ay geela qaateen ka dib. Waxaan bilaabay inaan ganayo fallaaraha anigoo leh, "Anigu waxaan ahay wiilkii Al-Akwa', maantana waa maalinta ciqaabta kuwa dulmiga badan!" Sidaas ayaan geelahii uga soo badbaadiyey intaysan biyo cabin. Markii aan geelaha soo waday anigoo soo noqonaya, waxaa ila kulmay Nebiga (ﷺ), markaasaan iri, "Rasuulka Allow (ﷺ), dadkaasi way ooman yihiin, waanan ka hor istaagay inay biyahooda cabaan, ee cid raacda u dir." Nebigu (ﷺ) wuxuu yiri, "Wiilkii Al-Akwa'ow, waad awood yeelatay ee cafi. Dadkaasi hadda waxaa lagu martiqaadayaa qoomkooda dhexdiisa."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Salama wuxuu badbaadiyey geela, Nebiguna ﷺ wuxuu kula taliyey inuu u dabacsanaado.
Qoraalku wuxuu sheegayaa in Ghatafan iyo Fazara ay kaxeysteen geela caanaha dhalaya ee Nebiga ﷺ. Salama ibn al-Akwaʿ ayaa eryaday, dib u qabsaday xoolihii, dabadeedna codsaday in la sii eryado; Nebiga ﷺ wuxuu ugu baaqay inuu dabacsanaado.
Meel ka baxsan Madiina oo dhacdadani ka dhacday.
Qaylo dheer oo dadka looga digo, gargaarna loogu yeero.
Nebigu ﷺ wuxuu sheegay in Salama xaaladda gacanta ku hayo, wuxuuna ku boorriyey inuusan aargoosi kale sii raadin.
Culimadu waxay ka fahmeen in geesinimada iyo hawlkarnimadu ku habboon yihiin ilaalinta dadka iyo hantidooda. Isla markaas, talada Nebiga ﷺ waxay baraysaa in qofka xaaladda gacanta ku haya uu, marka ay habboon tahay, doorto dabacsanaan oo joojiyo aargoosiga. Hadalka ku saabsan in dadkoodu soo dhoweynayaan wuxuu muujinayaa in duruufuhu saamayn ku leeyihiin go'aanka ah inaan eryashada la sii wadin.
- Si go'aan leh uga jawaab marka dadka ama hantidoodu khatar degdeg ahi soo food saarto, adigoo ku dhaqmaya xuduudaha caddaaladda.
- Markaad khilaaf gacanta ku hayso, dooro dabacsanaan halkii aad aargoosi sii wadi lahayd, marka ay habboon tahay.
- Go'aanka ku qiimee duruufaha jira, kana fogow sii hurinta aan loo baahnayn.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.