Sahih al-Bukhari, xadiiska 3113
Waxaa weriyey Ali ibn Abi Talib. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Badal ibn al‑Muhabbarwuxuu u sheegay al‑Bukhariبَدَلُ بْنُ الْمُحَبَّرِ
- 2Shu'baشُعْبَةُ
- 3Al‑Hakamالْحَكَمُ
- 4Ibn Abu Laylaابْنَ أَبِي لَيْلَى
- 5Aliعَلِيٌّ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا بَدَلُ بْنُ الْمُحَبَّرِ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَكَمُ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي لَيْلَى، حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ اشْتَكَتْ مَا تَلْقَى مِنَ الرَّحَى مِمَّا تَطْحَنُ، فَبَلَغَهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُتِيَ بِسَبْىٍ، فَأَتَتْهُ تَسْأَلُهُ خَادِمًا فَلَمْ تُوَافِقْهُ، فَذَكَرَتْ لِعَائِشَةَ، فَجَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَتْ ذَلِكَ عَائِشَةُ لَهُ، فَأَتَانَا وَقَدْ دَخَلْنَا مَضَاجِعَنَا، فَذَهَبْنَا لِنَقُومَ فَقَالَ " عَلَى مَكَانِكُمَا " حَتَّى وَجَدْتُ بَرْدَ قَدَمَيْهِ عَلَى صَدْرِي فَقَالَ " أَلاَ أَدُلُّكُمَا عَلَى خَيْرٍ مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ، إِذَا أَخَذْتُمَا مَضَاجِعَكُمَا فَكَبِّرَا اللَّهَ أَرْبَعًا وَثَلاَثِينَ، وَاحْمَدَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، وَسَبِّحَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، فَإِنَّ ذَلِكَ خَيْرٌ لَكُمَا مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ ".
Cali wuxuu yiri: Faadumo waxay ka cabatay dhibta ay kala kulanto shiididda dhagaxa gacanta. Markii ay maqashay in maxaabiis dumar ah loo keenay Rasuulka Allah ﷺ, way u tagtay si ay u weydiiso adeegto, laakiin way weyday, markaasay Caa'isho u sheegtay. Markii Nabigu ﷺ yimid, Caa'isho arrintii bay u sheegtay. Nabigu ﷺ wuxuu noo yimid annagoo sariiraha ku jirna. Markaan aragnay waan rabnay inaan kacno, laakiin wuxuu yiri:
"Jooga meeshiinna." Waxaan dareemay qabowga cagihiisa oo saaran laabtayda. Kadib wuxuu yiri: "Ma idin tusiyaa wax ka khayr badan waxaad weydiisateen? Markaad sariirahiinna tagtaan, Allaah weyneeya (Allahu Akbar) afar iyo soddon jeer, mahadiya (Alhamdulillah) saddex iyo soddon jeer, oo tasbiixiya (SubhanAllah) saddex iyo soddon jeer. Taasi idinku waa idiinka khayr badan tahay waxaad weydiisateen."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu Faadumo iyo Cali baray dikri ay ku xoojiyaan naftooda ka hor hurdada.
Faadumo waxay ka cabatay hawsha culus ee ay gacanta ugu shiidi jirtay dhagax-shiidka. Markay codsatay adeegto, Nabigu ﷺ wuxuu iyada iyo Cali baray dikri la akhriyo ka hor hurdada.
Alle ayaa ugu weyn.
Mahad iyo ammaan oo dhan Alle ayay u sugnaadeen.
Alle wuu ka sarreeyaa ceeb kasta.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in la dhiirrigeliyay in erayadan la yiraahdo ka hor hurdada: 34 jeer Allahu Akbar, 33 jeer Alhamdulillah iyo 33 jeer Subhanallah. Xadiisku wuxuu adkaynayaa qiimaha ruuxiga ah ee dikriga iyo in Alle lagu kalsoonaado marka jirku daalo. Ma aha mamnuucid guud oo ku saabsan caawimada guriga; Nabigu ﷺ codsigaas wuu diiday xaaladdaas gaarka ah, wuxuuna baray cibaado gaar ah.
- Akhri dikriga la faray markaad seexanayso, tiradana si taxaddar leh u xisaabi.
- Markaad daasho, waqti u qaado dikriga oo Alle ka bari xoog iyo qanacsanaan.
- U fiirso hawlaha culus ee xubnaha qoyska, kana wada hadla caawimo wax ku ool ah si ixtiraam leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.