Fadliga Nebiga ﷺ iyo Asxaabtiisa · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 3606

Waxaa weriyey Hudhayfah ibn al-Yaman. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Fadliga Nebiga ﷺ iyo Asxaabtiisa
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Yahya ibn Musawuxuu u sheegay al‑Bukhariيَحْيَى بْنُ مُوسَى
  2. 2Al‑Walidالْوَلِيدُ
  3. 3Ibn Jabirابْنُ جَابِرٍ
  4. 4Busr ibn Ubaydullah al‑Hadramiبُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَضْرَمِيُّ
  5. 5Abu Idris al‑Khawlaniأَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ
  6. 6Hudhayfa ibn al‑Yamanحُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ
  7. 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ جَابِرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي بُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَضْرَمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ، أَنَّهُ سَمِعَ حُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ، يَقُولُ كَانَ النَّاسُ يَسْأَلُونَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْخَيْرِ، وَكُنْتُ أَسْأَلُهُ عَنِ الشَّرِّ مَخَافَةَ أَنْ يُدْرِكَنِي‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا فِي جَاهِلِيَّةٍ وَشَرٍّ، فَجَاءَنَا اللَّهُ بِهَذَا الْخَيْرِ، فَهَلْ بَعْدَ هَذَا الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ وَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الشَّرِّ مِنْ خَيْرٍ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ، وَفِيهِ دَخَنٌ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ وَمَا دَخَنُهُ قَالَ ‏"‏ قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ فَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ دُعَاةٌ إِلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ، مَنْ أَجَابَهُمْ إِلَيْهَا قَذَفُوهُ فِيهَا ‏"‏‏.‏ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ صِفْهُمْ لَنَا فَقَالَ ‏"‏ هُمْ مِنْ جِلْدَتِنَا، وَيَتَكَلَّمُونَ بِأَلْسِنَتِنَا ‏"‏ قُلْتُ فَمَا تَأْمُرُنِي إِنْ أَدْرَكَنِي ذَلِكَ قَالَ ‏"‏ تَلْزَمُ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَإِمَامَهُمْ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ جَمَاعَةٌ وَلاَ إِمَامٌ قَالَ ‏"‏ فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا، وَلَوْ أَنْ تَعَضَّ بِأَصْلِ شَجَرَةٍ حَتَّى يُدْرِكَكَ الْمَوْتُ وَأَنْتَ عَلَى ذَلِكَ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa laga wariyey Xudayfa bin Al-Yamaan inuu yiri: Dadku waxay weydiin jireen Rasuulka Allah ﷺ khayrka, aniguse waxaan weydiin jiray sharka cabsi aan ka qabo inuu igu dhaco. Markaas baan iri:

"Rasuulkii Allow ﷺ, waxaan ku jirnay jaahiliyyo iyo shar, markaasuu Allah noo keenay khayrkan; ma jiri doonaa shar kadib khayrkan?" Wuxuu yiri: "Haa." Waxaan iri: "Ma jiri doonaa khayr kadib sharkaas?" Wuxuu yiri: "Haa, laakiin waxaa ku jira Daxan (shar yar)." Waxaan iri: "Waa maxay Daxankiisu?" Wuxuu yiri: "Waa dad ku hagaya wax aan ahayn hanuunkayga; waad arki doontaa ficilladooda waadna diidi doontaa." Waxaan iri: "Ma jiri doonaa shar kadib khayrkaas?" Wuxuu yiri: "Haa, waxaa jiri doona dad u yeeraya albaabada Jahannamo, qofkii u raacana way ku tuuri doonaan." Waxaan iri: "Rasuulkii Allow ﷺ, noo sifee dadkaas." Wuxuu yiri: "Waa dad naga mid ah oo ku hadlaya afafkeena." Waxaan iri: "Maxaad igu amraysaa haddii aan gaaro xilligaas?" Wuxuu yiri: "Ku dhegganoow jamaacada Muslimiinta iyo Imaamkooda." Waxaan iri: "Haddii aysan jirin jamaaco iyo Imaam toona?" Wuxuu yiri: "Ka fogow firqooyinkaas oo dhan, xitaa haddii ay khasab kugu noqoto inaad ruugto asalka geed, ilaa uu geeridu kugu timaado adigoo xaaladdaas ku sugan."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Marka ay dhacaan jahawareer iyo kala qaybsanaan, Nebigu ﷺ wuxuu farayaa in lagu dhegganaado hanuunka iyo jamaacada.

Erayada adag oo la sharxay
Dakhan (ceeryaamo/isku dhexyaac)

Isku darsanka wanaag iyo xumaan: hanuun waa jiraa, balse sidoo kale waxaa jira habdhaqan ka leexda.

Albaabbada Naarta

Waa sarbeeb tilmaamaysa baaqyo iyo waddooyin horseeda halaag ruuxi ah oo daran.

Jamaacada iyo hoggaamiyeheeda

Muslimiinta oo si wadajir ah ugu dheggan hanuunka Islaamka, iyagoo raacaya hoggaamiyahooda la aqoonsan yahay.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in Muslimku, marka jahawareer jiro, ku dhegganaado Qur’aanka, hanuunka Nabiga iyo jamaacada. Ibn Hajar, marka uu ka hadlayo kuwa dadka ugu yeedha albaabbada Naarta, wuxuu xoogga saarayaa baaqooda waxyeellada leh, xataa haddii ay ka tirsan yihiin Muslimiinta oo ay isku af ku hadlaan. Tilmaanta ugu dambaysa waxay khusaysaa marka aanay jirin jamaaco ama hoggaamiye: ka fogow kooxaha ugu yeedha baadi iyo dagaal, kuna sugnaaw Islaamka. Tani fasax uma aha in qofku aqoon la’aan ku xukumo hoggaamiye ama koox kasta; hadalladan waa in lagu dabaqaa duruuftooda iyo aqoon ku filan.

Casharrada maanta
  1. Baro Qur’aanka iyo hanuunka Nabiga si aad si taxaddar leh ugu miisaanto baaqyada ka leexday.
  2. Hubi wararka iyo talooyinka ka hor intaadan faafin, gaar ahaan kuwa Muslimiinta iska horkeena.
  3. Marka khilaaf yimaaddo, raadso aqoon lagu kalsoon yahay iyo midnimo nabadeed; ha ku kadsoomin baaqyada kala qaybsanaanta.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.