Duullaamadii Nabiga ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 4369

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Duullaamadii Nabiga ﷺ
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، يَقُولُ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا هَذَا الْحَىَّ مِنْ رَبِيعَةَ، وَقَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ، فَلَسْنَا نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلاَّ فِي شَهْرٍ حَرَامٍ، فَمُرْنَا بِأَشْيَاءَ نَأْخُذُ بِهَا وَنَدْعُو إِلَيْهَا مَنْ وَرَاءَنَا‏.‏ قَالَ ‏ "‏ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ، الإِيمَانِ بِاللَّهِ شَهَادَةِ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ـ وَعَقَدَ وَاحِدَةً ـ وَإِقَامِ الصَّلاَةِ، وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ، وَأَنْ تُؤَدُّوا لِلَّهِ خُمْسَ مَا غَنِمْتُمْ، وَأَنْهَاكُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ، وَالنَّقِيرِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Sulaymaan bin Xarb, waxaa nooga warramay Xammaad bin Zayd, oo ka weriyey Abuu Jamrah, wuxuu yiri: Waxaan maqlay Ibnu Cabbaas oo leh: Wafdiga Cabdul-Qays ayaa u yimid Nabiga ﷺ waxayna yiraahdeen:

"Rasuulka Allow, annagu waxaan nahay qabiilka Rabii'ah, gaalada Mudar ayaana noo dhexeysa annaga iyo adiga, sidaas darteed kuuma imaan karno bisha xurmaysan mooyaane. Marka amar nagu sii waxyaabo aan qaadanno oo aan ugu yeerno dadka naga dambeeya." Wuxuu yiri ﷺ: "Waxaan idinku amrayaa afar waxyaabood, waxaanan idinka reebayaa afar waxyaabood: Inaad Alle rumaysataan—markhaati ka noqoshada inaan ilaah jirin Alle mooyaane (wuxuuna isku duubay hal far)—iyo oogidda salaadda, bixinta sakada, iyo inaad Alle u gudaan shanaadka waxaad soo dhacdaan. Waxaanan idinka reebayaa Dubba', Naqiir, Xantam, iyo Muzaffat."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ergaygu wuxuu bartaa iimaanka, cibaadada iyo ka fogaanshaha weelasha cabbitaanka ee la mamnuucay.

Asalka iyo sababta

Ergaygii Cabd al-Qays waxay sheegeen in qabiilka Mudar uu ka hor istaagay jidkii ay ugu iman lahaayeen Nabiga ﷺ, sidaas darteedna ay awoodi jireen inay u yimaadaan oo keliya bil xurmo leh. Sidaa awgeed, waxay codsadeen tilmaamo ay iyagu ku dhaqmi karaan, una gudbin karaan qaraabadoodii qabiilka ee ka hadhay.

Erayada adag oo la sharxay
Shan meelood meel oo ka mid ah qaniimada dagaalka

Qaybta qaniimada ee xeerarka Islaamku u nisbeeyaan Ilaahay, laguna bixiyo meelaha loo asteeyey.

Ad-dubbaa, an-naqiir, al-xantam iyo al-muzaffat

Noocyo weelal ah oo cabbitaanku ku khamiiri karay oo uu sakhraamiye noqon karay. Digniintu waxay ku saabsan tahay in cabbitaannadaas lagu sameeyo weelashaas.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay ka fahmeen in asalka iimaanka lagu caddeeyo qirashada midnimada Ilaahay, iyadoo ay weheliyaan salaadda, sakada iyo bixinta waajibka ah ee qaniimada dagaalka. Afarta mad-hab waxay faahfaahinta waajibaadkaas u qaabeeyaan xeerarkooda. Sharaxayaasha hore waxay mamnuucidda weelashan ku fasireen taxaddar looga hortagayo cabbitaannada sakhraamiya; faahfaahinta dambe waxay caddaynaysaa in mamnuuciddu aanay ku xirnayn walxaha weelasha laga sameeyey.

Casharrada maanta
  1. Si taxaddar leh u baro waajibaadka aasaasiga ah, aqoonta la hubo na gaadhsii qoyskaaga iyo bulshadaada.
  2. Naftaada ka ilaali waxyaabaha sakhraamiya adigoo ka fogaanaya xaaladaha iyo caadooyinka keenaya isticmaalka.
  3. Salaadda iyo sakada si miyir leh ugu qorshee nolol maalmeedkaaga iyo arrimahaaga maaliyadeed.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.