Sahih al-Bukhari, xadiiska 4495
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا يَوْمَئِذٍ حَدِيثُ السِّنِّ أَرَأَيْتِ قَوْلَ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى {إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمَا} فَمَا أُرَى عَلَى أَحَدٍ شَيْئًا أَنْ لاَ يَطَّوَّفَ بِهِمَا. فَقَالَتْ عَائِشَةُ كَلاَّ لَوْ كَانَتْ كَمَا تَقُولُ كَانَتْ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ لاَ يَطَّوَّفَ بِهِمَا، إِنَّمَا أُنْزِلَتْ هَذِهِ الآيَةُ فِي الأَنْصَارِ، كَانُوا يُهِلُّونَ لِمَنَاةَ، وَكَانَتْ مَنَاةُ حَذْوَ قُدَيْدٍ، وَكَانُوا يَتَحَرَّجُونَ أَنْ يَطُوفُوا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَلَمَّا جَاءَ الإِسْلاَمُ سَأَلُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ ذَلِكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ {إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمَا}
Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Yuusuf, waxaa noo sheegay Maalik, oo ka weriyey Hishaam bin Curwah, oo ka weriyey aabbihii, kaasoo yiri: Waxaan ku iri Caa'isha, xaaskii Nebiga ﷺ, anigoo markaas wiil yar ahaa: 'Maxaad ka leedahay hadalka Allah Tabaaraka wa Tacaalaa: {Runtii Safa iyo Marwa waxay ka mid yihiin calaamadaha Allah. Ruuxii u Xajja Gurka ama Cumreysta, dambi kuma laha inuu labadooda dhex maro (Saciyo)}? Anigu uma arko in qofka dambi ku jiro hadduusan labadooda dhex marin.' Markaasay Caa'isha tiri: 'Maya! Hadday sidii aad sheegtay tahay, waxay noqon lahayd:
"Dambi kuma laha inuusan labadooda dhex marin." Aayaddan waxaa loo soo dejiyey Ansaarta, oo beri hore u ihraami jiray Manat, taasoo agtiisa ahayd Qudayd, wayna ka xishoon jireen inay Safa iyo Marwa dhex maraan. Markii Islaamku yimid, waxay weydiiyeen Rasuulka Allah ﷺ arrintaas, markaasuu Allah soo dejiyey: {Runtii Safa iyo Marwa waxay ka mid yihiin calaamadaha Allah. Ruuxii u Xajja Gurka ama Cumreysta, dambi kuma laha inuu labadooda dhex maro (Saciyo)}.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Caa’isha waxay caddaynaysaa sababta socodka saʿy-ga ee u dhexeeya Safa iyo Marwa uu uga mid yahay xajka.
Ansaaridu waxay caabudi jireen Manaat ka hor Islaamka, sidaas darteedna way ka labalabayn jireen inay dhex maraan Safa iyo Marwa markii ay Islaamka qaateen. Waxay arrintan wax ka weydiiyeen Nebiga ﷺ, markaas ayaa la soo dejiyey aayadda ku saabsan Safa iyo Marwa.
Laba buur oo yaryar oo u dhow Kacbada, kuwaas oo xujaydu dhex maraan iyagoo hore iyo dib u socda inta lagu jiro xajka iyo cumrada.
Sanam ay caabudi jireen qaar ka mid ah Carabta ka hor Islaamka.
Dadka Madiina ee taageeray Nebiga ﷺ iyo Muslimiintii hore.
Culimada hore, oo uu ka mid yahay al-Bukhaari oo werintan ku daray cutubkiisa tafsiirka, waxay adkeeyaan in weedha ah ‘dambi ma leh’ aysan ka dhignayn in saʿy-gu ikhtiyaari yahay. Caa’isha waxay sharraxaysaa in aayaddu meesha ka saartay labalabaynta dadka u arkayay cibaadadan mid la xiriirta cibaado sanam oo hore. Afarta mad-hab ee Sunniga ahi waxay saʿy-ga u arkaan qayb shareecadu jidaysay oo ka mid ah xajka iyo cumrada; waxayse ku kala duwan yihiin qiimaynta saxda ah ee xukunkiisa iyo cawaaqibta ka dhalata haddii laga tago.
- Aayad Qur’aan ah ku akhri macnaheeda guud, oo culimada aqoonta leh weydii marka erayadeedu su’aalo keenaan.
- Saʿy-ga u gut qayb ka mid ah xajka ama cumradaada, horena u baro macnaha cibaadadan.
- Ha u oggolaan xiriir hore oo sanam-caabudid la lahaa inuu kaa hor istaago awaamiir uu Alle dejiyey.
Werintan saxiixa ah ee laga soo weriyey Ibnu Cumar waxay ka hadlaysaa isla aayadaha Qur’aanka, waxayna gacan ka geysanaysaa caddaynta macnaha guud ee saʿy-ga cibaadada ah.
Sahih al-Bukhari · #4496 (Sahih)Anas ayaa wax laga weydiiyaa Safa iyo Marwa; sidaas darteed werintani nuxur ahaan ayay ula xiriirtaa sharraxaadda Caa’isha.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.