Sahih al-Bukhari, xadiiska 4510
Waxaa weriyey Adi ibn Hatim. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Adi ibn Hatim
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مُطَرِّفٍ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْخَيْطُ الأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الأَسْوَدِ أَهُمَا الْخَيْطَانِ قَالَ " إِنَّكَ لَعَرِيضُ الْقَفَا إِنْ أَبْصَرْتَ الْخَيْطَيْنِ ". ثُمَّ قَالَ " لاَ بَلْ هُوَ سَوَادُ اللَّيْلِ وَبَيَاضُ النَّهَارِ ".
Waxaa nooga warramay Qutaybah bin Saciid, waxaa nooga warramay Jariir, oo ka weriyey Mudarrif, isna ka weriyey Al-Shacbi, oo ka weriyey Cadiyy bin Xaatim — Allaha ka raalli ahaadee — wuxuu yiri:
"Waxaan iri, 'Rasuulka Allahow ﷺ! Muxuu yahay dunta cad ee ka duwan dunta madow? Ma labadan dun baa?' Wuxuu yiri, 'Dhabarkaaga ayaa ballaaran haddii aad aragto labada dun.' Kadib wuxuu yiri, 'Maya, ee waa mugdiga habeenka iyo iftiinka maalinta.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dunta cad iyo dunta madow waxay tilmaamayaan iftiinka waaberiga iyo mugdiga habeenka.
Iftiinka ugu horreeya ee waaberiga ee muuqda.
Mugdiga habeenka ee jira ka hor waaberiga.
Culimada hore waxay sharxeen in aayadda soonka ka hadlaysa aan loola jeedin dunno dhab ah, balse ay tilmaamayso kala soocidda waaberiga iyo habeenka. Nebigu ﷺ sidaas ayuu ku caddeeyey macnaha Qur’aanka, wuxuuna si kaftan leh u saxay fahamkii tooska ahaa ee Cadi ibn Xaatim. Afarta madhhab ee fiqiga sunniga ahi waxay daliishadaan werintan in qofku bilaabo ka fogaanshaha cuntada iyo cabitaanka marka waaberigu baryo.
- Aayadaha Qur’aanka ha u akhrin oo keliya macnahooda tooska ah; weydii sharaxaad marka macnuhu caddayn waayo.
- Soonka bilow marka waaberigu baryo, adigoo tixgelinaya waqtiyada salaadda ee la isku hallayn karo.
- Fahamka khaldan si naxariis leh oo cad u sax, sida uu sameeyey Nebigu ﷺ.
Cadi ibn Xaatim wuxuu halkaas ku sheegay inuu dhab ahaan adeegsaday dun cad iyo mid madow; Nebigu ﷺ wuxuu caddeeyey in loola jeedo habeenka iyo waaberiga.
Sahih al-Bukhari · #4511 (Sahih)Werintani waxay sheegaysaa in xadka cuntada iyo cabitaanku ku egyahay marka waaberigu baryo.
Sahih al-Bukhari · #1916 (Sahih)Werintan kale ee Cadi ibn Xaatim laga soo weriyey waxay sidoo kale ka hadlaysaa sharaxaadda dunta cad iyo tan madow iyo bilowga waqtiga soonka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.