Tafsirka Nabiga ﷺ ee Qur'aanka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 4844

Waxaa weriyey Sahl ibn Hunaif. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Tafsirka Nabiga ﷺ ee Qur'aanka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Sahl ibn Hunaif

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ السُّلَمِيُّ، حَدَّثَنَا يَعْلَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ سِيَاهٍ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ، قَالَ أَتَيْتُ أَبَا وَائِلٍ أَسْأَلُهُ فَقَالَ كُنَّا بِصِفِّينَ فَقَالَ رَجُلٌ أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُدْعَوْنَ إِلَى كِتَابِ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ عَلِيٌّ نَعَمْ‏.‏ فَقَالَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ اتَّهِمُوا أَنْفُسَكُمْ فَلَقَدْ رَأَيْتُنَا يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ ـ يَعْنِي الصُّلْحَ الَّذِي كَانَ بَيْنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالْمُشْرِكِينَ ـ وَلَوْ نَرَى قِتَالاً لَقَاتَلْنَا، فَجَاءَ عُمَرُ فَقَالَ أَلَسْنَا عَلَى الْحَقِّ وَهُمْ عَلَى الْبَاطِلِ أَلَيْسَ قَتْلاَنَا فِي الْجَنَّةِ وَقَتْلاَهُمْ فِي النَّارِ قَالَ ‏"‏ بَلَى ‏"‏‏.‏ قَالَ فَفِيمَ أُعْطِي الدَّنِيَّةَ فِي دِينِنَا، وَنَرْجِعُ وَلَمَّا يَحْكُمِ اللَّهُ بَيْنَنَا‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ إِنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَلَنْ يُضَيِّعَنِي اللَّهُ أَبَدًا ‏"‏‏.‏ فَرَجَعَ مُتَغَيِّظًا، فَلَمْ يَصْبِرْ حَتَّى جَاءَ أَبَا بَكْرٍ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْنَا عَلَى الْحَقِّ وَهُمْ عَلَى الْبَاطِلِ قَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ إِنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلَنْ يُضَيِّعَهُ اللَّهُ أَبَدًا‏.‏ فَنَزَلَتْ سُورَةُ الْفَتْحِ‏.‏

Tarjumaad

Xadiiskan waxaa weriyey Xabiib bin Abi Thaabit: Waxaan u imid Abuu Waa’il si aan wax uga weydiiyo. Wuxuu yiri:

"Waxaan joognay Siffiin markii nin uu yiri: 'Miyaad aragteen kuwa loogu yeerayo Kitaabka Allah?' Cali wuxuu yiri: 'Haa.' Markaas Sahl bin Xunayf wuxuu yiri: 'Naftiinna eedeeya! Waxaan xusuustaa maalintii Al-Xudaybiyah—heshiiskii dhexmaray Nebiga ﷺ iyo mushrikiinta—haddii naloo oggolaan lahaa inaan dagaallanno, waan dagaallami lahayn. Markaas Cumar baa yimid oo yiri: 'Miyeynaan xaq ku socon iyaguna baadil ku socon? Miyeynaan annaga shahiidayda Jannada gelin iyagana Naarta gelin?' Nebigu ﷺ wuxuu yiri: 'Haa.' Cumar wuxuu yiri: 'Maxaan diinteenna hoos ugu dhigaynaa oo aan u noqonaynaa intaan Allah innaga dhex xukumin?' Nebigu ﷺ wuxuu yiri: 'Ibnu Khaddaabow! Anigu waxaan ahay Rasuulka Allah, Allahna weligiis ima dayaci doono.' Cumar wuxuu noqday isagoo caraysan, mana samrin ilaa uu u tagay Abuu Bakar oo ku yiri: 'Abuu Bakaroow! Miyeynaan xaq ku socon iyaguna baadil ku socon?' Abuu Bakar wuxuu yiri: 'Ibnu Khaddaabow! Isagu waa Rasuulka Allah ﷺ, Allahna weligiis ma dayaci doono.' Markaas waxaa soo degtay Suuratu Al-Fatx.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Hudaybiyya, Nabigu ﷺ wuxuu ku bartay in lagu kalsoonaado ballanka Alle.

Asalka iyo sababta

Sahl ibn Hunaif wuxuu Hudaybiyya soo qaatay intii ay socdeen dhacdooyinkii Siffiin, markaas oo dadku diideen in la aqbalo baaqii ahaa in khilaafka lagu xalliyo Kitaabka Alle. Wuxuu xusuusiyey diidmadii bilowgii laga muujiyey heshiiska iyo waxyigii dambe ee Suuradda Al-Fath.

Erayada adag oo la sharxay
Hudaybiyya

Goobtii Nabiga ﷺ iyo Quraysh ku kala saxiixdeen heshiis nabadeed.

aqbalidda tanaasul dunuwwa ah

In la sameeyo tanaasul u muuqda mid khasaare leh ama sharaf-dhac ah.

Suuradda Al-Fath

Suuradda 48-aad ee Qur’aanka, oo loo yaqaan ‘Guusha’.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada waxay arrintan ka fahmeen in mu’minku aanu ra’yigiisa ka horraysiin hanuunka Alle iyo Rasuulkiisa ﷺ. Waayo-aragnimada Hudaybiyya waxay muujinaysaa in heshiis markii hore u muuqda mid aan faa’iido lahayn uu ugu dambayn keeni karo barako weyn. Werintani waxay kaloo ina baraysaa inaan heshiis waajib ah ama baaq caddaalad loogu raadinayo xallinta khilaafka lagu diidin dareen dhaawacmay dartii. Uma fasaxayso in heshiisyo la galo ama la jebiyo aqoon iyo awood sharciyeed la’aan.

Casharrada maanta
  1. Marka khilaaf kululi jiro, waqti sii si aad si taxaddar leh u qiimayso xaqiiqooyinka iyo heshiisyada jira.
  2. Ha u oggolaan niyad-jabku inuu go’aamiyo inaad aqbasho xal caddaalad ah ama dhexdhexaadin.
  3. Alle talo saar oo raac hanuun lagu kalsoon yahay, xataa marka natiijadu aanay weli muuqan.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.