Sahih al-Bukhari, xadiiska 4845
Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا يَسَرَةُ بْنُ صَفْوَانَ بْنِ جَمِيلٍ اللَّخْمِيُّ، حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، قَالَ كَادَ الْخَيِّرَانِ أَنْ يَهْلِكَا ـ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ رَفَعَا أَصْوَاتَهُمَا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حِينَ قَدِمَ عَلَيْهِ رَكْبُ بَنِي تَمِيمٍ، فَأَشَارَ أَحَدُهُمَا بِالأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ أَخِي بَنِي مُجَاشِعٍ، وَأَشَارَ الآخَرُ بِرَجُلٍ آخَرَ ـ قَالَ نَافِعٌ لاَ أَحْفَظُ اسْمَهُ ـ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ لِعُمَرَ مَا أَرَدْتَ إِلاَّ خِلاَفِي. قَالَ مَا أَرَدْتُ خِلاَفَكَ. فَارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فِي ذَلِكَ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ} الآيَةَ. قَالَ ابْنُ الزُّبَيْرِ فَمَا كَانَ عُمَرُ يُسْمِعُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعْدَ هَذِهِ الآيَةِ حَتَّى يَسْتَفْهِمَهُ. وَلَمْ يَذْكُرْ ذَلِكَ عَنْ أَبِيهِ، يَعْنِي أَبَا بَكْرٍ.
Waxaa nooga warramay Yasaratu binu Safwaan binu Jamiil Al-Lakhmii, waxaa nooga warramay Naaficu binu Cumar, oo ka weriyey Ibnu Abii Mulaykah, wuxuu yiri: Waxaa qarka u fuulay inay halaagsamaan labadii wanaagsanaa — Abu Bakar iyo Cumar — Alle ha ka raalli ahaadee — markii ay codkooda kor u qaadeen agtaarka Nabiga ﷺ xilli ay u timid rakaab reer Banii Tamiim ah. Midkood wuxuu soo jeediyey Al-Aqra’ binu Xaabis oo ah reer Banii Mujaashic, midka kalena wuxuu soo jeediyey nin kale — Naafic wuxuu yiri: Magaciisa ma xasuusto. Abu Bakar baa ku yiri Cumar: 'Ma dooneynin wax aan ahayn inaad igu khilaafto!' Cumar baa yiri: 'Kuma dooneynin khilaaf.' Codadkoodii way sare u kaceen arrintaas darteed, markaasaa Alle soo dejiyey aayadda: {Kuwa xaqa rumeeyow, ha kor u qaadinina codadkiinna...} (49:2). Ibnu Subayr wuxuu yiri: Intaas ka dib Cumar codkiisu ma gaarsiin jirin Rasuulka Alle ﷺ ilaa uu weydiiyo inuu ku celiyo. Arrintaasna kamuu sheegin aabbihii, macnihiisu waa Abu Bakar.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Abuu Bakr iyo Cumar waxay barteen inay codkooda ka hoos mariyaan codka Nebiga ﷺ.
Markii koox ka tirsan Banuu Tamiim ay u timid Nebiga ﷺ, Abuu Bakr iyo Cumar way isku khilaafeen cidda ay hawl u soo magacaabayaan. Codadkoodu way dheeraadeen; markaas ayaa la soo dejiyey aayadda ka reebaysa mu'miniinta inay codkooda ka kor mariyaan codka Nebiga ﷺ.
Qabiil Carbeed ay koox ka mid ahi u timid Nebiga ﷺ.
In qofku ka cod dheeraado sidii ku habboonayd marka uu joogo Nebiga ﷺ.
Nin caan ah oo ka tirsanaa Banuu Tamiim, kaas oo loo soo magacaabay hawl.
Fasiriyeennadii hore waxay dhacdadan ku xidhaan suuradda Al-Xujuraat 49:2, waxayna adkeeyaan in mu'miniintu Nebiga ﷺ ula hadlaan xushmad oo aanay codkooda ka kor marin codkiisa. Falcelinta Cumar waxay muujinaysaa sida ay saxaabadu si dhab ah ugu dhaqmi jireen waxyiga. Culimadu sidoo kale waxay ka qaataan cashar guud oo ah in la dhowro hab-dhaqanka wanaagsan, hadalkana la xakameeyo marka lala macaamilayo cidda diinta wax ka hagta.
- Si xushmad leh u hadal, codkana xakamee marka aad la hadlayso macallin ama hoggaamiye diimeed.
- Ha u oggolaan khilaafka aragtidu inuu isu beddelo hadal qaylo leh ama eedayn shakhsi ah.
- Tilmaamaha Eebbe si dhab ah u qaado, dhaqankaagana si muuqata ugu waafaji.
Werintani waxay ka warramaysaa Thaabit ibn Qays, waxayna xaaladdiisa ku xidhaa digniinta suuradda Al-Xujuraat ee ku saabsan codka oo la kor u qaado.
Sahih al-Bukhari · #4847 (Sahih)Werintani waxay sheegaysaa sida Cabdullaahi ibn az-Zubayr u sharraxay isbeddelka ku yimid codka Cumar markii waxyigu soo degay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.