Sahih al-Bukhari, xadiiska 4846
Waxaa weriyey Anas bin Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ali ibn Abdullahwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Azhar ibn Sa'dأَزْهَرُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Ibn Awnابْنُ عَوْنٍ
- 4Musa ibn Anasمُوسَى بْنُ أَنَسٍ
- 5Anas ibn Malikأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَزْهَرُ بْنُ سَعْدٍ، أَخْبَرَنَا ابْنُ عَوْنٍ، قَالَ أَنْبَأَنِي مُوسَى بْنُ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم افْتَقَدَ ثَابِتَ بْنَ قَيْسٍ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَا أَعْلَمُ لَكَ عِلْمَهُ. فَأَتَاهُ فَوَجَدَهُ جَالِسًا فِي بَيْتِهِ مُنَكِّسًا رَأْسَهُ فَقَالَ لَهُ مَا شَأْنُكَ. فَقَالَ شَرٌّ. كَانَ يَرْفَعُ صَوْتَهُ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ، وَهْوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ. فَأَتَى الرَّجُلُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ كَذَا وَكَذَا ـ فَقَالَ مُوسَى ـ فَرَجَعَ إِلَيْهِ الْمَرَّةَ الآخِرَةَ بِبِشَارَةٍ عَظِيمَةٍ فَقَالَ " اذْهَبْ إِلَيْهِ فَقُلْ لَهُ إِنَّكَ لَسْتَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَلَكِنَّكَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ ".
Waxaa nooga warramay Cali binu Cabdillaahi, waxaa nooga warramay Azhar binu Sacad, waxaa noo sheegay Ibnu Cown, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Muusa binu Anas, oo ka weriyey Anas binu Maalik - Allaha ka raalli noqdee - in Nabigu ﷺ uu weyday Thaabit binu Qays. Markaas ayaa nin wuxuu yiri:
"Rasuulka Alloow! Aniga ayaa kuu keenaya wararkiisa." Sidaas darteed buu ugu tegey, wuxuuna ugu tagay isagoo gurigiisa fadhiya oo madaxa hoos u dhigaya. Wuxuu ku yiri: "Maxaa kugu dhacay?" Wuxuu yiri: "Shar baa jira. Waayo, codkayga ayaan kor u qaadi jiray codka Nabiga ﷺ korkiisa, markaasaa camalkaygii burburay, aniguna waxaan ka mid ahay dadka Naarta." Markaas ninkii wuxuu u yimid Nabiga ﷺ wuxuuna u sheegay inuu yiri sidaas iyo sidaas. Muusa wuxuu yiri: Markaas ayuu markii ugu dambeysay ugu laabtay isagoo sida bushaaro weyn. Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "U tag oo ku dheh: 'Adigu dadka Naarta kama tihid, ee waxaad ka mid tahay dadka Jannada.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Thabit wuxuu ka baqay inuu codkiisa kor u qaado, balse waxaa loogu bishaareeyay Jannada.
Nabiga ﷺ wuxuu ogaaday in Thaabit bin Qays maqan yahay, wuxuuna diray cid soo waraysata. Thaabit wuxuu ka baqay in codkiisa oo ka sarreeya kan Nabiga ﷺ uu baabi'iyay camalladiisii wanaagsanaa.
In Nabiga ﷺ si ka dheer loo hadlo; Qur'aanku wuxuu ka digayaa dhaqankan si xushmad loogu muujiyo.
Cabsida ah in camalladu lumiyaan ajarkooda; Thaabit wuxuu digniinta Qur'aanka ka fahmay in sidaas dhacday.
Farriin farxad leh: Nabiga ﷺ wuxuu Thaabit u xaqiijiyay inuu ka mid yahay dadka Jannada.
Mufassiriintii hore waxay dhacdadan ku xiraan Qur'aanka 49:2, oo mu'miniinta bara inaanay codkooda ka sarraysiin codka Nabiga ﷺ. Thaabit ma ahayn qof quursi ku hadla; cabsidiisu waxay muujinaysaa xushmaddiisa iyo taqwadiisa. Dabadeed Nabiga ﷺ ayaa u dejiyay qalbiga, wuxuuna ugu bishaareeyay Jannada. Culimadu sidoo kale waxay ka fahmeen in digniin aan aqoon lagu salayn aan qof gaar ah lagu dabaqi karin: xukunka ugu dambeeya Allah baa iska leh, hadal cad oo Nabiga ﷺ qof ku saabsanina waa la aqbalaa.
- Si xushmad leh uga hadal Nabiga ﷺ oo ula hadal, codkaagana ka fiirso.
- Digniinaha si dhab ah u qaado, balse ha ku dhawaaqin xukun kama dambays ah oo ku saabsan halka qof ku dambayn doono.
- Haddii qof gooni isu saaro ama walaac muuqda qabo, si naxariis leh u weydii xaaladdiisa.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa digniinta ah inaan codka laga sarraysiin codka Nabiga ﷺ, waxayna caddaynaysaa culayska edebtaas.
Sahih al-Bukhari · #4847 (Sahih)Werintan la xidhiidha sidoo kale waxay ka hadlaysaa waanada Qur'aanka 49:2 ee ku saabsan in Nabiga ﷺ loola dhaqmo si xushmad leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.