Sahih al-Bukhari, xadiiska 5018
Waxaa weriyey Usayd ibn Hudayr. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Usayd ibn Hudayr
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ الْهَادِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ، قَالَ بَيْنَمَا هُوَ يَقْرَأُ مِنَ اللَّيْلِ سُورَةَ الْبَقَرَةِ وَفَرَسُهُ مَرْبُوطٌ عِنْدَهُ إِذْ جَالَتِ الْفَرَسُ فَسَكَتَ فَسَكَتَتْ فَقَرَأَ فَجَالَتِ الْفَرَسُ، فَسَكَتَ وَسَكَتَتِ الْفَرَسُ ثُمَّ قَرَأَ فَجَالَتِ الْفَرَسُ، فَانْصَرَفَ وَكَانَ ابْنُهُ يَحْيَى قَرِيبًا مِنْهَا فَأَشْفَقَ أَنْ تُصِيبَهُ فَلَمَّا اجْتَرَّهُ رَفَعَ رَأْسَهُ إِلَى السَّمَاءِ حَتَّى مَا يَرَاهَا فَلَمَّا أَصْبَحَ حَدَّثَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " اقْرَأْ يَا ابْنَ حُضَيْرٍ اقْرَأْ يَا ابْنَ حُضَيْرٍ ". قَالَ فَأَشْفَقْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ تَطَأَ يَحْيَى وَكَانَ مِنْهَا قَرِيبًا فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَانْصَرَفْتُ إِلَيْهِ فَرَفَعْتُ رَأْسِي إِلَى السَّمَاءِ فَإِذَا مِثْلُ الظُّلَّةِ فِيهَا أَمْثَالُ الْمَصَابِيحِ فَخَرَجَتْ حَتَّى لاَ أَرَاهَا. قَالَ " وَتَدْرِي مَا ذَاكَ ". قَالَ لاَ. قَالَ " تِلْكَ الْمَلاَئِكَةُ دَنَتْ لِصَوْتِكَ وَلَوْ قَرَأْتَ لأَصْبَحَتْ يَنْظُرُ النَّاسُ إِلَيْهَا لاَ تَتَوَارَى مِنْهُمْ ". قَالَ ابْنُ الْهَادِ وَحَدَّثَنِي هَذَا الْحَدِيثَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ خَبَّابٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ أُسَيْدِ بْنِ حُضَيْرٍ.
Waxa yidhi Al-Layth: Waxa ii warramay Yaziid bin Al-Haad, oo ka weriyey Muxammad bin Ibraahiim, oo ka weriyey Usayd bin Xudayr, oo yidhi: Isaga oo habeenkii akhrinaya Suuradda Al-Baqarah faraskiisuna agtiisa ku xidhan yahay, ayaa farasku naxay oo dhaqdhaqaaqay. Markuu akhriska joojiyey way degday, markuu dib u bilaabayna way naxday. Wuu joojiyey wayna degtay, dabadeedna wuu akhriyey oo farasku wuu naxday. Markaasuu ka leexday, wiilkiisii Yaxye ayaana ag joogay, wuxuuna ka cabsaday in farasku ku tuman doono. Markuu wiilkii jiiday ee samada eegay, waxba wuu arki waayey. Subaxdii markuu Nabiga ﷺ u warramay, wuxu yidhi:
"Akhri, Ibnu Xudayrow! Akhri, Ibnu Xudayrow!" Wuxu yidhi: "Rasuulka Allow ﷺ, waxaan ka cabsaday in Yaxye lagu tunto maadaama uu agtaagnaa, markaasaan samada eegay oo xaggiisa u leexday. Samadaan eegay waxaan arkay wax daruur oo kale ah oo dhexdeeda nalal ka muuqdaan, wayna baxday ilaa aanan arkin." Nabigu ﷺ wuxu yidhi: "Ma garanaysaa waxaas?" Wuxu yidhi: "Maya." Nabigu ﷺ wuxu yidhi: "Kuwaasi waa Malaa'igtii oo codkaaga u soo dhowaatay, haddaad sii akhrin lahayd ilaa waagu beryo, subaxdii dadku way arki lahaayeen iyagoon ka dhuumanayn."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Malaa'igtu waxay u soo dhowaadeen Usayd isagoo habeenkii akhrinaya Suuradda al-Baqara.
Waa suuradda labaad uguna dheer Qur'aanka.
Malaa'igtu waxay u soo dhowaatay si ay u dhegeysato akhriska Qur'aanka ee Usayd.
Culimada waxay tani ka fahmeen fadliga gaarka ah ee akhriska Qur'aanka, gaar ahaan marka qofku si feejigan u akhriyo. Dhacdadu waxay sidoo kale muujinaysaa in malaa'igtu, idanka Alle, la dareemi karo; joogitaankoodu kuma xirna waxa dadku caadi ahaan arkaan. Usayd wuxuu joojiyey akhriskiisa isagoo ka welwelsan wiilkiisa: tani waxay muujinaysaa in ilaalinta badbaadadu mudnaan leedahay marka tallaabo degdeg ahi loo baahan yahay.
- Maalin kasta waqti deggan u qoondee akhrinta Qur'aanka adigoo u fiirsanaya, xitaa haddii ay tahay qayb gaaban.
- Jooji cibaadadaada haddii qof u baahan yahay gargaar ama ilaalin degdeg ah; daryeelka dadka kale waa qayb ka mid ah iimaanka.
- Qur'aanka u akhri si daacadnimo iyo feejignaan leh, hana u akhrin si aad dadka u cajabiso.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.