Sahih al-Bukhari, xadiiska 5020
Waxaa weriyey Abu Musa al-Ash'ari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Hudba ibn Khalid Abu Khalidwuxuu u sheegay al‑Bukhariهُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ أَبُو خَالِدٍ
- 2Hammamهَمَّامٌ
- 3Qatadaقَتَادَةُ
- 4Anasأَنَسٌ
- 5Abu Musaأَبِي مُوسَى
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ أَبُو خَالِدٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، حَدَّثَنَا أَنَسٌ، عَنْ أَبِي مُوسَى، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَثَلُ الَّذِي يَقْرَأُ الْقُرْآنَ كَالأُتْرُجَّةِ طَعْمُهَا طَيِّبٌ وَرِيحُهَا طَيِّبٌ وَالَّذِي لاَ يَقْرَأُ الْقُرْآنَ كَالتَّمْرَةِ طَعْمُهَا طَيِّبٌ وَلاَ رِيحَ لَهَا، وَمَثَلُ الْفَاجِرِ الَّذِي يَقْرَأُ الْقُرْآنَ كَمَثَلِ الرَّيْحَانَةِ رِيحُهَا طَيِّبٌ وَطَعْمُهَا مُرٌّ، وَمَثَلُ الْفَاجِرِ الَّذِي لاَ يَقْرَأُ الْقُرْآنَ كَمَثَلِ الْحَنْظَلَةِ طَعْمُهَا مُرٌّ وَلاَ رِيحَ لَهَا ".
Abuu Muusa Al-Ashcari wuxuu ka wariyey Nebiga ﷺ inuu yiri:
"Tusaalaha qofka mu'minka ah ee akhriya Qur'aanka wuxuu la mid yahay xabbadda liinta oo dhadhankeedu macaan yahay, urkeeduna udgoon yahay. Qofka mu'minka ah ee aan akhrin Qur'aankana wuxuu la mid yahay timirta oo dhadhankeedu macaan yahay balse aan ur lahayn. Tusaalaha qofka faasiqga ah ee akhriya Qur'aanka wuxuu la mid yahay geedka rayxaanka oo urkiisu udgoon yahay balse dhadhankiisu qaraar yahay. Qofka faasiqga ah ee aan akhrin Qur'aankana wuxuu la mid yahay xanjaladda oo dhadhankeedu qaraar yahay, urkana aan lahayn."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qur’aanku wuxuu qofka gudihiisa iyo dibaddiisa ku keenaa nuur iyo wanaag.
Waa miro liin ah oo udgoon, sidoo kale loo yaqaan citron. Nabigu ﷺ wuxuu dhadhankooda iyo urtooda wanaagsan tusaale uga dhigaa.
Waa geed udgoon, halkan badanaa waxaa loola jeedaa basil macaan.
Waa miro qadhaadh oo tusaalaha ku metelaya qadhaadh aan lahayn ur wanaagsan.
Culimada hore waxay sharxaan in tusaalahani muujinayo laba dhinac: xaaladda wanaagsan ee qofka gudaha iyo wanaagga ay dadka kale ka dareemaan. Qofka Qur’aanka akhriya kuna dhaqma wuxuu isku darsadaa labadaba. Mu’minka aan Qur’aanka akhrin wuxuu leeyahay wanaagga iimaanka, balse waxaa ka maqan saamaynta gaarka ah ee akhriska. Akhriska keliya dembiga wanaag kama dhigo: tusaalaha saddexaad wuxuu ka digayaa in muuqaal dibadeed oo wanaagsan uu la jiri karo xaalad gudaha oo qadhaadh haddii qofku aanu iimaanka ku dhaqmin. Afarta madhhab ee Sunnigu xadiiskan waxay u arkaan dhiirrigelin ku saabsan akhrinta Qur’aanka iyo dhaqanka suubban, ee uma arkaan xukun sharci oo gooni ah oo ku saabsan ansaxnimada cibaadada.
- Maalin kasta waqti u qoondee akhrinta Qur’aanka, xataa haddii aad dhawr aayadood akhrido.
- Akhriska ku lammaani fikir iyo ku dhaqanka Qur’aanka ee habdhaqankaaga.
- Ku dadaal daacadnimo iyo toosnaan; akhris qurux badan ma beddelo camal wanaagsan.
Xadiiskan saxiixa ah wuxuu ka warramayaa akhrinta Suuradda Al-Baqara ee Usayd ibn Hudayr, wuxuuna la jaanqaadayaa qiimaha gaarka ah ee Qur’aanka la akhriyo.
Sahih al-Bukhari · #5021 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ah wuxuu adkaynayaa fadliga qofka Qur’aanka barta oo bara, wuxuuna tusaalaha ku kabayaa qaab ficil ah oo Qur’aanka loogu hawlgalo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.