Cuntada iyo Cuntooyinka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 5423

Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Cuntada iyo Cuntooyinka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Aisha

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا خَلاَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَابِسٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَ أَنَهَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ تُؤْكَلَ لُحُومُ الأَضَاحِيِّ فَوْقَ ثَلاَثٍ قَالَتْ مَا فَعَلَهُ إِلاَّ فِي عَامٍ جَاعَ النَّاسُ فِيهِ، فَأَرَادَ أَنْ يُطْعِمَ الْغَنِيُّ الْفَقِيرَ، وَإِنْ كُنَّا لَنَرْفَعُ الْكُرَاعَ فَنَأْكُلُهُ بَعْدَ خَمْسَ عَشْرَةَ‏.‏ قِيلَ مَا اضْطَرَّكُمْ إِلَيْهِ فَضَحِكَتْ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم مِنْ خُبْزِ بُرٍّ مَأْدُومٍ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ حَتَّى لَحِقَ بِاللَّهِ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَابِسٍ بِهَذَا‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Khallad bin Yaxya, waxaa nooga warramay Sufyaan, oo ka weriyey Cabdiraxmaan bin Caabis, oo ka weriyey aabbihii, wuxuu yiri: Waxaan weydiiyey Caa’isha:

“Ma Nebiga ﷺ wuxuu reebay in la cuno hilibka qurbanka wax ka badan saddex maalmood?” Waxay tiri: “Sidaas ma uusan samayn sanad aan ahayn markii dadku gaajoodeen, markaas wuxuu doonayay in taajirku quudiyo faqiirka. Xitaa annagu lugta idaha waan kaydsan jirnay oo cuni jirnay shan iyo toban maalmood kadib.” Waxaa lagu yiri: “Maxaa idinku kallifay arrintaas?” Way dhoola-caddaysay oo tiri: “Qoyska Muxammad ﷺ kuma dhergin rooti sarreen ah oo maraq hilib leh saddex maalmood oo isku xigta ilaa uu Alle u tegay.” Ibnu Katiirna wuxuu yiri: Waxaa noo warramay Sufyaan, waxaa nooga warramay Cabdiraxmaan bin Caabis sidan oo kale.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Xaddidaadda ku-meelgaarka ah ee kaydinta waxay ujeedkeedu ahayd in cuntada la siiyo dadka gaajaysan.

Asalka iyo sababta

Caa’isha waxay sheegaysaa in sababtu ahayd sannad ay dadku gaajoodeen. Nabiga ﷺ wuxuu doonayay in dadka hodanka ahi quudiyaan dadka saboolka ah; markii dambe, qoyskiisu hilibka udxiyada waxay kaydin jireen in ka badan saddex maalmood.

Erayada adag oo la sharxay
hilibka udxiyada

Hilibka xoolaha la qalo maalmaha Ciidda Udxiyada.

lugaha

Qaybaha hoose ee lugaha neefka udxiyada; halkan waxaa loogu sheegay cunto la kaydiyey.

roodhida qamadiga iyo maraqa hilibka

Cunto ka kooban roodhi qamadi shiidan ah iyo maraq hilib ku jiro.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay werintan ka fahmeen in mamnuucidda kaydinta hilibka udxiyada in ka badan saddex maalmood ay ahayd mid ku-meelgaar ah, oo la xidhiidhay baahida dadka saboolka ah. Markii xaddidaaddaas gaarka ahi dhammaatay, hilibka waa la kaydin karay dabadeedna waa la cuni karay. Werintani waxay sidoo kale adkaynaysaa deeqsinimada dadka hodanka ah iyo noloshii fududayd ee qoyska Muxammad ﷺ.

Casharrada maanta
  1. Cuntada la wadaag dadka baahani hayso, gaar ahaan marka cunto yari jirto.
  2. Cuntada si masuuliyad leh u kaydi; tallaabo ku-meelgaar ah oo baahi keentay khasab ma aha inay noqoto mamnuucid joogto ah.
  3. Qadari cuntooyinka fudud, hana dayicin nimcooyinka aad haysato.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.