Sahih al-Bukhari, xadiiska 5920
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَخْلَدٌ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ حَفْصٍ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ نَافِعٍ، أَخْبَرَهُ عَنْ نَافِعٍ، مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْهَى عَنِ الْقَزَعِ. قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ قُلْتُ وَمَا الْقَزَعُ فَأَشَارَ لَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ قَالَ إِذَا حَلَقَ الصَّبِيَّ وَتَرَكَ هَا هُنَا شَعَرَةً وَهَا هُنَا وَهَا هُنَا. فَأَشَارَ لَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ إِلَى نَاصِيَتِهِ وَجَانِبَىْ رَأْسِهِ. قِيلَ لِعُبَيْدِ اللَّهِ فَالْجَارِيَةُ وَالْغُلاَمُ قَالَ لاَ أَدْرِي هَكَذَا قَالَ الصَّبِيِّ. قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ وَعَاوَدْتُهُ فَقَالَ أَمَّا الْقُصَّةُ وَالْقَفَا لِلْغُلاَمِ فَلاَ بَأْسَ بِهِمَا وَلَكِنَّ الْقَزَعَ أَنْ يُتْرَكَ بِنَاصِيَتِهِ شَعَرٌ، وَلَيْسَ فِي رَأْسِهِ غَيْرُهُ، وَكَذَلِكَ شَقُّ رَأْسِهِ هَذَا وَهَذَا.
Waxaa ii sheegay Maxamed, wuxuu yiri waxaa ii warramay Makhlad, wuxuu yiri waxaa ii warramay Ibnu Jurayj, wuxuu yiri waxaa ii warramay Cubaydullaahi bin Xafsi, in Cumar bin Naafic uu uga warramay Naafic, oo ahaa addoonkii la sii daayay ee Cabdullaahi, inuu maqlay Ibnu Cumar — raḍiyallaahu canhumaa — oo leh: Waxaan maqlay Rasuulka Allaah ﷺ oo reebaya Al-Qazaca. Cubaydullaahi wuxuu yiri: Waxaan iri, 'Waa maxay Al-Qazac?' Markaasaa Cubaydullaahi noo tilmaamay (madaxiisa) wuxuuna yiri: Naafic wuxuu yiri, 'Waa marka wiilka madaxiisa la xiirayo iyadoo meelo ka mid ah timo looga tagayo.' Cubaydullaahi wuxuu noo tilmaamay fooddiisa iyo labada dhinac ee madaxiisa. Cubaydullaahi ayaa la weydiiyay, 'Ma wiilasha iyo gabdhaha labadaba?' Wuxuu yiri, 'Ma garanayo, laakiin Naafic wuxuu yiri: Wiilka.' Cubaydullaahi wuxuu yiri: Mar kale ayaan weydiiyay, wuxuuna yiri, 'Ku saabsan timaha laaga tago qeybta hore ee dhegaha iyo qoorta dambe ee wiilka, dhib ma laha, laakiin Al-Qazacu waa in timo lagu tago foodda iyadoo inta kale ee madaxa aanay timo lahayn, iyo sidoo kale in timo lagu tago labada dhinac ee madaxa.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu reebay qaza‘: in qayb madaxa ka mid ah la xiiro, qayb kalena timo laga daayo.
Timo-jare ay qaybo madaxa ka mid ah xiiran yihiin, meelo kalena timo yaryar laga daayey.
Meelaha labada dhinac ee madaxa, ee u dhexeeya dhafoorrada iyo dhegaha.
Culimada hore waxay qaza‘ halkan ku fasireen in qaybo madaxa ka mid ah la xiiro, qaybo kalena timo laga daayo. Sharaxaadda xadiisku waxay kala saartaa timo yaryar oo meel gooni ah laga reebo iyo in timaha laga daayo labada dhinac ee madaxa ama qoorta; tan dambe wiilasha waa loo oggol yahay halkan. Culimadu waxay ka hadlaan sida saxda ah ee xukunka loo dabaqayo, iyagoo eegaya qaabka timo-jarka iyo daliillada kale. Qoraalku wuxuu xusayaa wiil; Cubaydullaah wuxuu sheegay inuusan garanayn in xukunkani gabdhahana khuseeyo.
- Haddii timo-jarku qaybo bidaar ah iyo timo yaryar oo gooni ah leeyahay, dooro qaab sinnayn leh oo ka fogaanaya qaza‘.
- Carruurta si deggan ugu sharax in is-daryeelku aanu macnaheedu ahayn in madaxa si muuqata oo aan sinnayn loo xiiro.
- Marka xukun diini ah la qiimaynayo, kala saar qaza‘-ga la tilmaamay iyo timaha laga daayo labada dhinac ee madaxa ama qoorta.
Xadiiskani sidoo kale wuxuu ka mid yahay tilmaamaha ku saabsan is-daryeelka muuqaalka, wuxuuna ka caawinayaa in mowduuca timo-jarrada lagu fahmo cutubyada dharka iyo is-daryeelka.
Sahih al-Bukhari · #5919 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu si toos ah ugu xiga xadiiskan kale ee Saxiix al-Bukhaari, wuxuuna sidoo kale ka hadlayaa xeerarka daryeelka timaha.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.