Sahih al-Bukhari, xadiiska 6024
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abd al‑Aziz ibn Abdullahwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Ibrahim ibn Sa'dإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Salihصَالِحٍ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ دَخَلَ رَهْطٌ مِنَ الْيَهُودِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا السَّامُ عَلَيْكُمْ. قَالَتْ عَائِشَةُ فَفَهِمْتُهَا فَقُلْتُ وَعَلَيْكُمُ السَّامُ وَاللَّعْنَةُ. قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَهْلاً يَا عَائِشَةُ، إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الرِّفْقَ فِي الأَمْرِ كُلِّهِ ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَلَمْ تَسْمَعْ مَا قَالُوا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قَدْ قُلْتُ وَعَلَيْكُمْ ".
Waxaa nooga warramay Cabdul-Casiis bin Cabdullaahi, waxaa nooga warramay Ibraahiim bin Sacad, ka soo xigtay Saalix, isna ka soo xigtay Ibn Shihaab, isna ka soo xigtay Curwah bin Az-Zubayr, in Caa’ishah (Allaah ha ka raalli noqdee), oo ahayd xaaskii Nabiga ﷺ, ay tiri: Koox Yuhuud ah ayaa u soo gashay Rasuulka Allaah ﷺ waxayna yiraahdeen,
"As-Saamu Calaykum" (Dhimashadu korkiina ha ahaato). Caa’ishah waxay tiri: Waan fahmay eraygooda, markaas baan iri, "Wa Calaykumus-Saamu wal-Lacnah" (Dhimashada iyo nacalladduna korkiina ha ahaato). Waxay tiri: Markaas buu Rasuulka Allaah ﷺ yiri, "Tartiib, Caa’ishayahow! Allaah wuxuu jecel yahay dabacsanaanta iyo naxariista arrin kasta." Markaas baan iri, "Rasuulkii Allow! Miyaadan maqlin waxay yiraahdeen?" Rasuulka Allaah ﷺ wuxuu yiri, "Hore ayaan u iri, 'Wa Calaykum' (Idinkana sidoo kale)."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabiga ﷺ wuxuu uga jawaabay salaam cadowtinimo leh isaga oo aan caytamin, wuxuuna baray dabacsanaan.
Koox Yuhuud ah ayaa Nabiga ﷺ ku salaantay eray loo leexiyey oo macnihiisu ahaa ‘geeridu ha idinku dhacdo’. Caa’isha way fahantay ujeeddada, waxayna kaga jawaabtay habaar ka sii daran; Nabigu ﷺ wuxuu ku boorriyey dabacsanaan.
Salaan la leexiyey oo halkan macnaheedu ahaa ‘geeridu ha idinku dhacdo’.
Dabacsanaan iyo in hadalka iyo ficilkaba si miyir leh loogu dhaqmo.
Dhiirrigelin ah in la is dejiyo oo aan lagu degdegin jawaabta.
Culimadii hore waxay arrintan ka fahmeen in dabacsanaantu tahay wax Alle jecel yahay xaalad kasta, cayguna aanu sabab u ahayn in habaar xad-dhaaf ah looga jawaabo. Nabiga ﷺ wuxuu doortay jawaab deggan: ‘Idinkana sidoo kale’, taas oo hadalkii dib ugu celisay isaga oo aan ku darin habaarkii dheeraadka ahaa ee Caa’isha. Xadiiskani wuxuu kaloo barayaa inaan loo baahnayn in dulmi ama colaad la oggolaado si haddana si deggan oo caddaalad leh loo hadlo.
- Hakso marka qof ku kiciyo, oo dooro erayo aan xaaladda sii hurin.
- Si deggan u diid hadal dhaawac leh, adigoon caytamin ama habaar xad-dhaaf ah ku jawaabin.
- Dadka si xushmad leh u sax, sida Nabiga ﷺ oo Caa’isha si dabacsan u waaniyey.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.