Dhaarta iyo Nadarka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 6679

Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Dhaarta iyo Nadarka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Aisha

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، ح وَحَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ النُّمَيْرِيُّ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ الأَيْلِيُّ، قَالَ سَمِعْتُ الزُّهْرِيَّ، قَالَ سَمِعْتُ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ، وَسَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ، وَعَلْقَمَةَ بْنَ وَقَّاصٍ، وَعُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنْ حَدِيثِ، عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حِينَ قَالَ لَهَا أَهْلُ الإِفْكِ مَا قَالُوا، فَبَرَّأَهَا اللَّهُ مِمَّا قَالُوا ـ كُلٌّ حَدَّثَنِي طَائِفَةً مِنَ الْحَدِيثِ ـ فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏إِنَّ الَّذِينَ جَاءُوا بِالإِفْكِ‏}‏ الْعَشْرَ الآيَاتِ كُلَّهَا فِي بَرَاءَتِي‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ ـ وَكَانَ يُنْفِقُ عَلَى مِسْطَحٍ لِقَرَابَتِهِ مِنْهُ ـ وَاللَّهِ لاَ أُنْفِقُ عَلَى مِسْطَحٍ شَيْئًا أَبَدًا، بَعْدَ الَّذِي قَالَ لِعَائِشَةَ‏.‏ فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏وَلاَ يَأْتَلِ أُولُو الْفَضْلِ مِنْكُمْ وَالسَّعَةِ أَنْ يُؤْتُوا أُولِي الْقُرْبَى‏}‏ الآيَةَ‏.‏ قَالَ أَبُو بَكْرٍ بَلَى وَاللَّهِ إِنِّي لأُحِبُّ أَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لِي‏.‏ فَرَجَعَ إِلَى مِسْطَحٍ النَّفَقَةَ الَّتِي كَانَ يُنْفِقُ عَلَيْهِ وَقَالَ وَاللَّهِ لاَ أَنْزِعُهَا عَنْهُ أَبَدًا‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cabdul-Casiis, waxaa nooga warramay Ibraahim, oo ka weriyey Saalix, oo ka weriyey Ibn Shihaab; sidoo kale waxaa nooga warramay Al-Xajjaaj, waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Cumar An-Numayri, waxaa nooga warramay Yuunis bin Yaziid Al-Ayli, oo yiri: Waxaan maqlay Az-Zuhri oo leh: Waxaan maqlay Curwa bin Az-Zubayr, Saciid bin Al-Musayyib, Calqama bin Waqqaas, iyo Cubaydullaahi bin Cabdullaahi bin Cutba oo ka warramaya xadiiska Caasha, xaaskii Nabiga ﷺ, markii dadkii been-abuurka (Al-Ifk) ay ka sheegeen waxay ka sheegeen, balse Eebbe wuu ka daahiriyeey wixii ay ka sheegeen — mid walba wuxuu ii warramay qayb ka mid ah xadiiska — markaas Eebbe wuxuu soo dejiyey tobanka aayadood ee ku billowda {Kuwa keenay been-abuurka...} dhammaantoodna waxay ahaayeen caddayn daahirnimadayda. Abuu Bakar As-Siddiiq — oo Mistah caawin jiray sababo la xiriira qaraabanimo — wuxuu yiri: 'Wallahi, weligay Mistah waxba siin maayo intaas ka dib, wuxuu Caasha ka yiri darteed.' Markaas Eebbe wuxuu soo dejiyey aayadda {Yaanay kuwa fadliga iyo hantida lihi idinka dhexdiinna ku dhaaran inaanay siinayn qaraabadooda...}. Abuu Bakar wuxuu yiri: 'Haa, Wallahi, waxaan jeclahay in Eebbe ii dambi dhaafo.' Sidaas buuna ugu celiyey Mistah nafacaddii uu siin jiray, wuxuuna yiri: 'Wallahi, weligay kama joojin doono.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Abuu Bakr wuxuu dib u bilaabay taageeradii Mistax, isagoo rajaynayay cafiska Alle.

Asalka iyo sababta

Ka dib markii Caa’isha lagu sameeyay eedayn been ah, Abuu Bakr wuxuu go’aansaday inuu joojiyo taageeradii dhaqaale ee uu siin jiray qaraabadiisa Mistax. Markii la soo dejiyay aayadda 24:22, wuxuu dib u bilaabay taageeradaas, isagoo rajaynayay cafiska Alle.

Erayada adag oo la sharxay
Al-Ifk

Eedayntii sumcad-dilka ahayd ee loo jeediyay Caa’isha, taas oo Alle caddeeyay inaysan waxba ka jirin.

Dhaar

Ballan adag oo lagu dhaarto magaca Alle; qofkii jebiyana waa inuu bixiyo kafaarada waajibka ah ee dhaar-jebinta.

Mistax

Qaraabo uu Abuu Bakr siin jiray taageero dhaqaale.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadii hore waxay aayadda 24:22 ka fahmeen in qofku uusan u oggolaan dhaar uu ku galay inuu ka tago fal wanaagsan inay ka hor istaagto inuu falkaas dib u bilaabo. Abuu Bakr wuxuu doortay cafiska iyo sii wadidda sadaqada, iyadoo aan la ansixin gefkii Mistax. Madh-habyada fiqigu waxay ka hadlaan xeerarka jebinta dhaar waajib ah iyo kafaarada la xiriirta; faahfaahintu waxay ku xiran tahay nooca dhaarta iyo duruufaha.

Casharrada maanta
  1. Ha u oggolaan xanaaqa ka dhasha dhaawac inuu si joogto ah kaaga hor istaago samaynta wanaag.
  2. Ilaali xiriirka qaraabada oo caawi dadka baahan, xitaa marka khilaaf weyni jiro.
  3. Alle cafis weydiiso, rabitaankaasna u beddel falal wanaagsan oo la taaban karo.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.