Sahih al-Bukhari, xadiiska 7086
Waxaa weriyey Hudhayfah ibn al-Yaman. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn Kathirwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ
- 2Sufyanسُفْيَانُ
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشُ
- 4Zayd ibn Wahbزَيْدِ بْنِ وَهْبٍ
- 5Hudhayfaحُذَيْفَةُ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ، حَدَّثَنَا حُذَيْفَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَدِيثَيْنِ رَأَيْتُ أَحَدَهُمَا وَأَنَا أَنْتَظِرُ الآخَرَ حَدَّثَنَا " أَنَّ الأَمَانَةَ نَزَلَتْ فِي جَذْرِ قُلُوبِ الرِّجَالِ، ثُمَّ عَلِمُوا مِنَ الْقُرْآنِ، ثُمَّ عَلِمُوا مِنَ السُّنَّةِ ". وَحَدَّثَنَا عَنْ رَفْعِهَا قَالَ " يَنَامُ الرَّجُلُ النَّوْمَةَ فَتُقْبَضُ الأَمَانَةُ مِنْ قَلْبِهِ، فَيَظَلُّ أَثَرُهَا مِثْلَ أَثَرِ الْوَكْتِ، ثُمَّ يَنَامُ النَّوْمَةَ فَتُقْبَضُ فَيَبْقَى فِيهَا أَثَرُهَا مِثْلَ أَثَرِ الْمَجْلِ، كَجَمْرٍ دَحْرَجْتَهُ عَلَى رِجْلِكَ فَنَفِطَ، فَتَرَاهُ مُنْتَبِرًا وَلَيْسَ فِيهِ شَىْءٌ، وَيُصْبِحُ النَّاسُ يَتَبَايَعُونَ فَلاَ يَكَادُ أَحَدٌ يُؤَدِّي الأَمَانَةَ فَيُقَالُ إِنَّ فِي بَنِي فُلاَنٍ رَجُلاً أَمِينًا. وَيُقَالُ لِلرَّجُلِ مَا أَعْقَلَهُ، وَمَا أَظْرَفَهُ، وَمَا أَجْلَدَهُ، وَمَا فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةِ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ، وَلَقَدْ أَتَى عَلَىَّ زَمَانٌ، وَلاَ أُبَالِي أَيُّكُمْ بَايَعْتُ، لَئِنْ كَانَ مُسْلِمًا رَدَّهُ عَلَىَّ الإِسْلاَمُ، وَإِنْ كَانَ نَصْرَانِيًّا رَدَّهُ عَلَىَّ سَاعِيهِ، وَأَمَّا الْيَوْمَ فَمَا كُنْتُ أُبَايِعُ إِلاَّ فُلاَنًا وَفُلاَنًا ".
Waxaa nooga warramay Xudhayfa: Wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu noo sheegay laba xadiis, mid ka mid ah waan arkay oo wuu fulay, midka kalena waan sugayaa fulintiisa. Wuxuu noo sheegay:
"Amaanaddu waxay degtey xididdada quluubta ragga, kadibna waxay ka barteen Qur'aanka, kadibna waxay ka barteen Sunnada." Sidoo kale wuxuu nooga warramay sida loo qaadayo, wuxuuna yiri: "Ninku wuu seexdaa, markaasaa amaanadda laga soo jiidayaa qalbigiisa, waxaana ku haraya raadkeeda oo la mid ah raadka wasakhda yar. Kadib mar kale ayuu seexdaa, markaasaa mar labaad laga qaadayaa, waxaana ku haraya raad la mid ah nabar bararsan — sida dab lagu gubtay cagtaada oo bararay; waad arkaysaa inuu bararsan yahay balse gudaha waxba kuma jiraan. Dadku subaxdii way kala ganacsadaan, balse qof amaano guta lama helo. Waxaa la dhahaa: 'Reer hebel waxaa ku jira nin aamin ah.' Oo ninka waxaa lagu yiraahdaa: 'Intee buu caqli badan yahay, intee buu asluub wanaagsan yahay, intee buuna adkaysi badan yahay!' haddana qalbigiisa kuma jiro miisaanka xabbad sinapsi ah oo iimaan ah. Runtii waxaa igu soo maray waqti aanan dan ka lahayn qofkaan idinka mid ah oo aan la macaamilo, maxaa yeelay hadduu Muslim yahay Islaankiisa ayaa igu soo celinaya xaqqayga, hadduu Masiixi yahayna mas'uulka Muslimka ah ayaa ku qasbi jiray inuu xaqqayga ii guto. Laakiin maanta lama macaamilo cid aan ahayn hebel iyo hebel."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Marka iimaanka iyo aaminnimadu daciifaan, daacadnimadu way yaraataa.
Aaminnimo iyo in si taxaddar leh loo guto waxa qofka loo dhiibay.
Sawirro muujinaya raad sii daciifaya marka amaanadu qalbiga ka baxdo.
Sawir lagu tilmaamayo qaddar aad u yar oo iimaan ah.
Fasiriyeennadii hore waxay sheegeen in amaanadu halkan ka koobayso iimaanka iyo aaminnimada akhlaaqda. Sawirrada barta iyo nabarka bararka ahi waxay tilmaamayaan daciifid tartiib-tartiib ah: sumcad dibadeed, garasho ama geesinnimo ma dammaanad qaadaan iimaan gudaha ah. Sidaas darteed xadiisku wuxuu ka digayaa in dadku kalsoonidooda ku saleeyaan daacadnimo la xaqiijiyay, iimaankuna waa inuu ka muuqdaa gudashada waajibaadka. Tani waa digniin akhlaaqeed, mana aha xukun sharci oo gaar ah oo qof lagu ridayo.
- Si taxaddar leh u gut ballamaha, deymaha iyo hawlaha laguu dhiibay, xataa marka aanu qof ku ilaalinayn.
- Naftaada ha ku qiimayn sumcadda oo keliya; iimaankaaga ku tijaabi daacadnimada arrimaha maalinlaha ah.
- Wada-shaqaynta muhiimka ah u dooro dad ficilladoodu muujiyeen inay aammin yihiin.
Xadiiskan oo ka yimid isla cutubka ayaa ka hadlaya dhaawaca kalsoonida, wuxuuna dhammaystirayaa sharraxaadda lumista amaanada.
Sahih al-Bukhari · #7085 (Sahih)Xadiisku wuxuu ka hadlayaa imtixaanno iyo saamayntooda iimaanka, kuwaas oo la jaanqaadaya digniinta Hudhayfah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.