Xukunnada · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 7197

Waxaa weriyey Abu Humaid as-Sa'idi. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Xukunnada
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Muhammadwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدٌ
  2. 2Abdaعَبْدَةُ
  3. 3Hisham ibn Urwaهِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ
  4. 4Aabbihii, Urwaأَبِيهِ
  5. 5Abu Humayd as‑Sa'idiأَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ
  6. 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا عَبْدَةُ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم اسْتَعْمَلَ ابْنَ الأُتَبِيَّةِ عَلَى صَدَقَاتِ بَنِي سُلَيْمٍ، فَلَمَّا جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَحَاسَبَهُ قَالَ هَذَا الَّذِي لَكُمْ، وَهَذِهِ هَدِيَّةٌ أُهْدِيَتْ لِي‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ فَهَلاَّ جَلَسْتَ فِي بَيْتِ أَبِيكَ وَبَيْتِ أُمِّكَ حَتَّى تَأْتِيَكَ هَدِيَّتُكَ، إِنْ كُنْتَ صَادِقًا ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَخَطَبَ النَّاسَ وَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَسْتَعْمِلُ رِجَالاً مِنْكُمْ عَلَى أُمُورٍ مِمَّا وَلاَّنِي اللَّهُ، فَيَأْتِي أَحَدُكُمْ فَيَقُولُ هَذَا لَكُمْ وَهَذِهِ هَدِيَّةٌ أُهْدِيَتْ لِي فَهَلاَّ جَلَسَ فِي بَيْتِ أَبِيهِ وَبَيْتِ أُمِّهِ حَتَّى تَأْتِيَهُ هَدِيَّتُهُ إِنْ كَانَ صَادِقًا، فَوَاللَّهِ لاَ يَأْخُذُ أَحَدُكُمْ مِنْهَا شَيْئًا ـ قَالَ هِشَامٌ ـ بِغَيْرِ حَقِّهِ إِلاَّ جَاءَ اللَّهَ يَحْمِلُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، أَلاَ فَلأَعْرِفَنَّ مَا جَاءَ اللَّهَ رَجُلٌ بِبَعِيرٍ لَهُ رُغَاءٌ، أَوْ بِبَقَرَةٍ لَهَا خُوَارٌ، أَوْ شَاةٍ تَيْعَرُ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ حَتَّى رَأَيْتُ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ ‏"‏ أَلاَ هَلْ بَلَّغْتُ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Muxammad, waxaa noo sheegay Cabdah, waxaa nooga warramay Hishaam bin Curwah, oo ka weriyey aabbihii, oo ka weriyey Abuu Xumayd As-Saacidiy, in Nebiga ﷺ uu u xilsaaray Ibnu Al-Utbiyya ururinta Sakada Banii Sulaym. Markii uu u yimid Rasuulka Allah ﷺ oo Nebigu ﷺ la xisaabtamiyey, wuxuu yiri:

"Kuwani waa idiinka, kuwan kalena waa hadiyado la ii soo hadiyeeyay." Markaas Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: "Maxaad ugu fadhin weyday guriga aabbahaa iyo guriga hooyadaa si aad u aragto in hadiyad lagu siinayo iyo in kale, haddaad run sheegayso?" Kadibna Rasuulka Allah ﷺ wuu istaagay oo dadka buu khudbeeyey, Allah buu ammaanay oo ku mahadiyey, markaas wuxuu yiri: "Amma Bacdu, waxaan idinka dhex xilsaaraa rag arrimo uu Allah ii wakiishay, kadibna midkiin baa ii imaanaya oo leh: 'Kuwani waa idiinka, kuwan kalena waa hadiyado la ii soo hadiyeeyay.' Maxuu ugu fadhin waayey guriga aabbihiis iyo guriga hooyadiis si uu u arko in hadiyad la siinayo hadduu run sheegayo? Wallaahi, midkiinna ma qaadan doono wax aan xaq u lahayn illaa uu Allah la kulmo Maalinta Qiyaame isagoo sida. Ma rabo inaan arko qof Allah la kulmaya isagoo sida geel cabaadaya, ama sac dhawaaqaya, ama ri' qaylinaysa!" Kadibna wuxuu kor u taagay labadiisa gacmood ilaa aan ka arkay cadcadka kilkiladiisa, wuxuuna yiri: "Miyaanan gaarsiinin Farriinta?"

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Shaqaale dowladeed ma qaadan karo hadiyad uu ku helay xilkiisa dadweyne awgiis.

Asalka iyo sababta

Nabiga ﷺ wuxuu Ibn al-Cutbiyya u magacaabay ururinta sakada Banu Sulaym. Markii uu soo noqday, wuxuu kala saaray wixii uu soo ururiyay iyo hanti uu sheegay in hadiyad ahaan loo siiyay; Nabiga ﷺ ayaa arrintaas kula xisaabtamay, dadkana si fagaare ah uga digay.

Erayada adag oo la sharxay
sako

Waajib sadaqo ah oo sida xeerarka Islaamka loogu qaybiyo dadka xaqa u leh.

xisaabtan

Sharaxaad ka bixinta lacagta ama hantida la helay ee la maamulay, iyo oggolaanshaha in la hubiyo in si sax ah loo maareeyay.

Amma ba'du

Weedh Carabi ah oo hadal lagu kala guuro, macnaheeduna yahay ‘Intaas ka dib’ ama ‘Markaas kaddib’.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in hadiyadaha uu sarkaal ku helo xilkiisa aan si toos ah loogu tirin karin hanti gaar ah. Su'aasha ah inuu hadiyadda heli lahaa haddii uu guriga joogi lahaa, isaga oo aan xilka hayn, waxay muujinaysaa xiriirka ay la leedahay xilka. Xadiisku sidoo kale wuxuu adkaynayaa waajibka kormeerka, daahfurnaanta iyo celinta hantida si xaq-darro ah lagu helay. Mad-habyadu waxay xeerarka gaarka ah ee hadiyadaha la siiyo madaxda iyo shaqaalaha dowladda kaga hadlaan duruus ballaaran oo ku saabsan hantida dadweynaha, iska hor imaadka danaha iyo faa'iidooyinka aan bannaanayn.

Casharrada maanta
  1. Sheeg oo diiwaangeli faa'iidooyinka aad ku hesho xilkaaga, hana ku darin hantidaada gaarka ah.
  2. Haddii aad ka shakisan tahay hadiyad, ka hor intaadan aqbalin talo weydiiso maamule ama kormeere madax-bannaan.
  3. Si taxaddar leh u hubi hantida dadweynaha, diyaarna u noqo inaad si cad uga jawaabto sida loo maamulay.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.