Sahih al-Bukhari, xadiiska 7308
Waxaa weriyey Sahl ibn Hunaif. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Sahl ibn Hunaif
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، أَخْبَرَنَا أَبُو حَمْزَةَ، سَمِعْتُ الأَعْمَشَ، قَالَ سَأَلْتُ أَبَا وَائِلٍ هَلْ شَهِدْتَ صِفِّينَ قَالَ نَعَمْ. فَسَمِعْتُ سَهْلَ بْنَ حُنَيْفٍ، يَقُولُ ح وَحَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، قَالَ قَالَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّهِمُوا رَأْيَكُمْ عَلَى دِينِكُمْ، لَقَدْ رَأَيْتُنِي يَوْمَ أَبِي جَنْدَلٍ وَلَوْ أَسْتَطِيعُ أَنَّ أَرُدَّ أَمْرَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَرَدَدْتُهُ، وَمَا وَضَعْنَا سُيُوفَنَا عَلَى عَوَاتِقِنَا إِلَى أَمْرٍ يُفْظِعُنَا إِلاَّ أَسْهَلْنَ بِنَا إِلَى أَمْرٍ نَعْرِفُهُ غَيْرَ هَذَا الأَمْرِ. قَالَ وَقَالَ أَبُو وَائِلٍ شَهِدْتُ صِفِّينَ وَبِئْسَتْ صِفُّونَ.
Al-Acmash wuxuu yiri: Waxaan weydiiyay Abuu Waa'il,
"Ma joogtay dagaalkii Siffin?" Wuxuu yiri, "Haa," wuxuuna raaciyay, "Markaas waxaan maqlay Sahl bin Xuneyf oo leh, 'Dadow, shaki geliya ra'yigiina marka ay diinta timaado. Anigu waxaan xusuustaa maalintii Abuu Jandal; haddii aan awood u lahaan lahaa inaan diido amarka Rasuulka Allah ﷺ, waan diidi lahaa. Marna seefahayaga garbaha uma saarin arrin naga argagaxisa mooyaane in seefahaasi ay nagu hoggaamiyeen guul iyo nabad, marka laga reebo xaaladdan hadda taagan.' Abuu Waa'il wuxuu yiri, 'Waan joogay dagaalkii Siffin, Siffin-na way xumayd.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Sahl wuxuu ka digayaa in qofku ra’yigiisa gaarka ah ka hormariyo hanuunka Alle.
Dhacdada Abuu Jandal waxay la xiriirtaa heshiiskii al-Xudaybiya, markii qodob ku saabsanaa in qaxootiga reer Makka dib loo celiyo uu ku cuslaaday Muslimiinta.
Ku miisaan qiimayntaada gaarka ah waxyiga iyo hanuunka sugan ee Nabiga ﷺ; si indho la’aan ah ha u raacin go’aankaaga.
Dagaal dhex maray Muslimiinta intii lagu jiray dagaalkii sokeeye ee ugu horreeyay, kaas oo Abuu Waa’il ku tilmaamay mid aad u qadhaadh.
Culimada hore waxay xadiiskan ka fahmeen in mu’minku ra’yigiisa ku miisaamo waxyiga iyo Sunnada sugan, gaar ahaan marka dareenku ama xiisadaha siyaasadeed ay fikirka qalloociyaan. Sahl wuxuu qirayaa inuusan markii hore garan xikmadda go’aankii Nabiga ﷺ ee al-Xudaybiya, balse uu markii dambe arkay natiijooyinkiisa wanaagsan. Xadiisku ma barayo in fikirka la mamnuucay: culimadu waxay kala saaraan fikirka ku jira xuduudaha waxyiga iyo ra’yi gaar ah oo ka hor imanaya. Waxa kale oo uu ka digayaa in si degdeg ah dhinac loo raaco iyo in rabshado la sameeyo marka khilaaf gudaha ahi jiro.
- Ka hor intaadan ku dhaqmin ra’yi shakhsi ah oo xooggan, ku miisaan Qur’aanka iyo Sunnada sugan.
- Marka la isku khilaafo, waqti sii hubinta xaqiiqooyinka iyo aqoonta lagu kalsoon yahay; cadhadu yaanay sabab u noqon cadaawad.
- Marka go’aan diini ahi kugu adkaado, addeec oo ku kalsoonow in Alle og yahay xikmad aadan weli garanayn.
Macnaha xadiiskani leeyahay laga bilaabo qofka gudihiisa ilaa bulshada — taabo goob si aad u furto.
Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu ku jiraa isla kitaabka, wuxuuna bixiyaa faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan ku dhegganaanta Sunnada.
Sahih al-Bukhari · #7309 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu kaa caawinayaa inaad fahanto mawduuca guud ee ku dhegganaanta Qur’aanka iyo Sunnada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.