Sahih Muslim, xadiiska 2884
Waxaa weriyey Ka'b ibn Ujra. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Ka'b ibn Ujra
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، عَنْ زَكَرِيَّاءَ بْنِ أَبِي زَائِدَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الأَصْبَهَانِيِّ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَعْقِلٍ، حَدَّثَنِي كَعْبُ بْنُ عُجْرَةَ، - رضى الله عنه - أَنَّهُ خَرَجَ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مُحْرِمًا فَقَمِلَ رَأْسُهُ وَلِحْيَتُهُ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَدَعَا الْحَلاَّقَ فَحَلَقَ رَأْسَهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ " هَلْ عِنْدَكَ نُسُكٌ " . قَالَ مَا أَقْدِرُ عَلَيْهِ . فَأَمَرَهُ أَنْ يَصُومَ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ أَوْ يُطْعِمَ سِتَّةَ مَسَاكِينَ لِكُلِّ مِسْكِينَيْنِ صَاعٌ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيهِ خَاصَّةً { فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِنْ رَأْسِهِ} ثُمَّ كَانَتْ لِلْمُسْلِمِينَ عَامَّةً .
Waxaa nooga warramay Abu Bakr ibn Abi Shaybah, waxaa nooga warramay Cabdullaahi ibn Numayr, oo ka weriyey Sakariya ibn Abi Zaa'idah, waxaa nooga warramay Cabdirraxmaan ibn Al-Asbahaani, waxaa ii warramay Cabdullaahi ibn Macqil, waxaa ii warramay Kacab ibn Cujrah - Alle ha ka raalli noqdee - inuu la baxay Nebiga ﷺ isagoo xiran ixraamka, markaas ay injiri ku buuxday madaxiisa iyo garkiisa. Arrintaas waxay gaartay Nebiga ﷺ, wuuna u yeeray, dabadeedna wuxuu u yeeray timojare kaas oo xiiray madaxiisa. Kadib Nebigu ﷺ wuxuu ku yiri:
"Ma haysaa xoolo aad qasho (hadyi)?" Wuxuu yiri: "Awood uma lihi." Markaas wuxuu amray inuu soomo saddex maalmood ama quudiyo lix masaakiin ah, iyadoo labo kasta oo masaakiin ah la siinayo hal saac. Allaah Cazza wa Jalla wuxuu soo dejiyey aayad isaga si gaar ah ugu timid: {Haddaba ruux idinka mid ah oo jiran ama madaxa ka xanuunsanaya...} [Al-Baqarah: 196], kadibna waxay noqotay sharci guud oo Muslimiinta oo dhan khuseeya.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Ka’b waxaa loo oggolaaday inuu madaxa xiirto, waxaana loo sheegay inuu doorto fidyada.
Ka’b ibn Ujra waxaa xilligii ixraamka madaxa iyo gadhka ka dhibay injir badan. Nebigu ﷺ wuxuu u oggolaaday inuu madaxa xiirto, wuxuuna u sheegay fidyada; aayadda Qur’aanka ee la xusay ayaa marka hore xaaladdiisa lagu dabaqay, dabadeedna guud ahaan muslimiinta ayay khusaysay.
Xaaladda xurmada ee uu xaajigu ku ilaaliyo falal iyo xayiraado gaar ah.
Magdhow shareecadu jidaysay marka xaaji sabab sax ah awgeed u fulin kari waayo xeer ka mid ah ixraamka.
Halbeeg dhaqameed lagu cabbiro cuntada; halkan waxaa la faray hal saa‘ labadii qof ee baahanba.
Culimadu waxay ka fahmeen in qofka xilliga ixraamka jirro ama dhib madaxa ka haysto oo ay khasab ku noqoto inuu timaha xiirto uu taas samayn karo, dabadeedna bixiyo fidyada. Qur’aanku wuxuu xusay saddex ikhtiyaar: soon, quudin dadka baahan ama qurbaan. Madhhabyadu waxay ka hadlaan qaddarka iyo fulinta saxda ah; werintani waxay xusaysaa saddex maalmood oo soon ah ama quudinta lix qof oo baahan, iyadoo labadii qofba la siinayo hal saa‘. Fududayntu ma baabi’inayso fidyada.
- Haddii dhib daran ku qabsado xilliga ixraamka, la tasho qof aqoon u leh oo raac fidyada la faray.
- Ka-dhaafitaan cibaado oo sabab sax ah leh waxaa la socda gudashada magdhowga u dhigma.
- U fududee dadka ay jirro ama dhib hayso inay ka faa’iidaystaan rukhsadaha diinta.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.