Sahih Muslim, xadiiska 4234
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، - قَالَ عَبْدٌ أَخْبَرَنَا وَقَالَ ابْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، - أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ لَمَّا حُضِرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَفِي الْبَيْتِ رِجَالٌ فِيهِمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " هَلُمَّ أَكْتُبْ لَكُمْ كِتَابًا لاَ تَضِلُّونَ بَعْدَهُ " . فَقَالَ عُمَرُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ غَلَبَ عَلَيْهِ الْوَجَعُ وَعِنْدَكُمُ الْقُرْآنُ حَسْبُنَا كِتَابُ اللَّهِ . فَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْبَيْتِ فَاخْتَصَمُوا فَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ قَرِّبُوا يَكْتُبْ لَكُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كِتَابًا لَنْ تَضِلُّوا بَعْدَهُ . وَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ مَا قَالَ عُمَرُ . فَلَمَّا أَكْثَرُوا اللَّغْوَ وَالاِخْتِلاَفَ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قُومُوا " . قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَكَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يَقُولُ إِنَّ الرَّزِيَّةَ كُلَّ الرَّزِيَّةِ مَا حَالَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبَيْنَ أَنْ يَكْتُبَ لَهُمْ ذَلِكَ الْكِتَابَ مِنِ اخْتِلاَفِهِمْ وَلَغَطِهِمْ .
Waxaa ii warramay Maxamed bin Raafic iyo Cabd bin Xumayd — Cabd wuxuu yiri:
"Waa naloo sheegay," halka Ibn Raafic uu yiri: "Cabdir-Razzaq baa noo warramay" — kaas oo uu uga warramay Macmar, kaas oo ka weriyey Az-Zuhri, kaas oo ka weriyey Cubaydullaahi bin Cabdullaahi bin Cutbah, kaas oo ka weriyey Ibn Cabbaas, oo yiri: Markii la joogay xilligii geerida Rasuulka Allah ﷺ, waxaa guriga ku sugnaa rag uu ka mid ahaa Cumar bin Al-Khadhaab. Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "Ka warrama, aan idiin qoro qoraal aadan weligiin ku baadiyoobi doonin ka dib." Markaasaa Cumar wuxuu yiri: "Rasuulka Allah ﷺ waxaa ka adkaaday xanuunka, idinkuna waxaad haysataan Qur'aanka. Kitaabka Allah baa nagu filan." Dadkii guriga joogay way isku khilaafeen oo way murmeen; qaar baa yiri: "U dhoweeya (wax lagu qoro) si uu Rasuulka Allah ﷺ idiinku qoro qoraal aadan weligiin ku baadiyoobi doonin ka dib," halka qaar kalena ay yiraahdeen wixii uu Cumar yiri. Markii ay buuq iyo muran badan ku sameeyeen horteeda Rasuulka Allah ﷺ, Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: "Kaca (oo baxa)." Cubaydullaahi wuxuu yiri: Ibn Cabbaas wuxuu oran jiray: Musiibada ugu weyn, runtii musiibada ugu weyn, waxay ahayd tii ka dhex gashay Rasuulka Allah ﷺ iyo inuu u qoro qoraalkaas, taas oo ka dhalatay khilaafkooda iyo buuqooda.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Intii lagu jiray xanuunkii ugu dambeeyay ee Nebiga ﷺ, muran ayaa hor istaagay in qoraal la qoro.
Sababta dhacdadu waxay ku xusan tahay werinta lafteeda: intii lagu jiray xanuunkii ugu dambeeyay ee Nebiga ﷺ, wuxuu dalbaday qalab wax lagu qoro si uu qoraal u diyaariyo. Dadkii joogay ayaa isku khilaafay, dabadeedna wuxuu ku amray inay baxaan.
Dukumenti qoran oo Nebiga ﷺ doonayay inuu u diyaariyo dadkii joogay.
In laga leexdo jidka hanuunka saxda ah.
Khilaaf cod dheer iyo is-qabqabsi leh.
Culimada hore waxay dhacdadan uga hadlaan sidii dhacdo murugo leh oo khilaafku ku carqaladeeyay xasilloonidii loo baahnaa si loo fuliyo codsigii Nebiga ﷺ. Waxay adkeeyaan in Qur’aanku yahay saldhigga hanuunka, iyo in Nebiga ﷺ loola dhaqmi lahaa si taxaddar, ixtiraam iyo muran la’aan ah xilli uu xanuunsanaa oo tabar-darnaa. Werintu lafteedu ma sheegto waxa qoraalku ka koobnaan lahaa; sidaas darteed culimadu uma nisbeeyaan wax nuxur ah oo la hubo.
- Wadahadallada ka dhaca xilliga xanuunka iyo tabar-darrada deji, oo fiiro gaar ah sii rabitaanka qofka buka.
- Ka hortag in khilaafku isu beddelo buuq ama muran, gaar ahaan dadka kale hortooda.
- Markaad arrin diini ah ka hadlayso, ixtiraam muuji oo kala saar xogta sugan iyo mala-awaalka aan caddayn.
Werintan uu Ibn Cabbaas soo tebiyay waxay faahfaahinaysaa maalintii Khamiista iyo codsigii Nebiga ﷺ ee qalabka wax lagu qoro, sidaasna waxay iftiiminaysaa duruufihii khilaafka.
Sahih Muslim · #4235 (Sahih)Werintani waxay kaabaysaa wararka Muslim ee ku saabsan xanuunkii ugu dambeeyay ee Nebiga ﷺ.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.