Sahih Muslim, xadiiska 4411
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لِحَرْمَلَةَ - قَالاَ أَخْبَرَنَا ابْنُ، وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ قُرَيْشًا أَهَمَّهُمْ شَأْنُ الْمَرْأَةِ الَّتِي سَرَقَتْ فِي عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ الْفَتْحِ فَقَالُوا مَنْ يُكَلِّمُ فِيهَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا وَمَنْ يَجْتَرِئُ عَلَيْهِ إِلاَّ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ حِبُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . فَأُتِيَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَلَّمَهُ فِيهَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فَتَلَوَّنَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَتَشْفَعُ فِي حَدٍّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ " . فَقَالَ لَهُ أُسَامَةُ اسْتَغْفِرْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَلَمَّا كَانَ الْعَشِيُّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاخْتَطَبَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ " أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ أَنَّهُمْ كَانُوا إِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الشَّرِيفُ تَرَكُوهُ وَإِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الضَّعِيفُ أَقَامُوا عَلَيْهِ الْحَدَّ وَإِنِّي وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ مُحَمَّدٍ سَرَقَتْ لَقَطَعْتُ يَدَهَا " . ثُمَّ أَمَرَ بِتِلْكَ الْمَرْأَةِ الَّتِي سَرَقَتْ فَقُطِعَتْ يَدُهَا . قَالَ يُونُسُ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَحَسُنَتْ تَوْبَتُهَا بَعْدُ وَتَزَوَّجَتْ وَكَانَتْ تَأْتِينِي بَعْدَ ذَلِكَ فَأَرْفَعُ حَاجَتَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Waxaa ii warramay Abuu Daahir iyo Xarmala bin Yaxya — ereyaduna waa kuwa Xarmala — waxay yiraahdeen: Waxaa noo warramay Ibnu Wahb, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Yuunus bin Yaziid, oo ka weriyey Ibnu Shihaab, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Curwa bin Zubayr, oo ka weriyey Caa’isha, xaaskii Nebiga ﷺ, in Qureysh ay ka walwaleen arrinta haweeneyda xadday xilligii Nebiga ﷺ intii lagu jiray duullaankii Furashada Makka. Waxay yiraahdeen:
“Yaa kala hadli kara Rasuulka Allah ﷺ arrinteeda?” Markaas bay yiraahdeen: “Yaa ku dhiiran kara inuu kala hadlo aan ka ahayn Usaama bin Zayd, oo ah kan uu jecel yahay Rasuulka Allah ﷺ?” Markaas haweeneydii waa loo keenay Rasuulka Allah ﷺ, Usaama bin Zaydna waa kala hadlay iyada. Midabka wejiga Rasuulka Allah ﷺ waa isbeddelay, wuxuuna yiri: “Ma waxaad ka shafeeco qaadanaysaa mid ka mid ah xuduudda Allah?” Usaama wuxuu yiri: “Dambi dhaaf ii weydii, Rasuulkii Allow.” Markii galabta la gaaray, Rasuulka Allah ﷺ waa istaagay oo khudbeeyey, wuxuuna ammaanay Allah sidii uu mudnaa, markaas buu yiri: “Amma bacda, kuwii idinka horreeyey waxaa halaagay markii qofka sharafka leh ee ka mid ah uu xado way dayn jireen, markii qofka daciifka ah ee ka mid ah uu xadana xadda way ku oogi jireen. Anigu, waxaan ku dhaartay Kan naftaydu gacantiisa ku jirta, haddii Faadumo bintu Muxammad ay xadi lahayd, gacanteeda waan goyn lahaa.” Markaas buu amray in gacanta laga gooyo haweeneydaas xadday. Yuunus wuxuu yiri: Ibnu Shihaab wuxuu yiri: Curwa wuxuu yiri: Caa’isha waxay tiri: “Towbadeedu way fiicnayd kadib, wayna guursatay. Intaas kadib way ii imaan jirtay, aniguna baahideeda waxaan u gudbin jiray Rasuulka Allah ﷺ.”
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Caddaaladdu waa inay qof walba si isku mid ah ugu dhaqan gashaa, iyadoon loo eegin nasab ama mansab.
Xilligii Furashadii Maka, Usaama ibn Zayd wuxuu u shafeecay haweeney ka tirsanayd Quraysh oo xatooyo gashay. Nebigu ﷺ wuxuu caddeeyey inaan sharcigu si ka duwan ugu dhaqan geli karin dadka sharafta leh iyo dadka nugul.
In qof kale loo gudbiyo codsi si arrintiisa loogu doodo.
Ciqaabaha uu sharciga Islaamku qeexay; ku dhaqankoodu wuxuu leeyahay shuruudo sharciyeed.
In dembiga si daacad ah looga soo noqdo, laga qoomameeyo lagana dheeraado.
Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in garsoorka aan lagu eexan karin mansab, qaraabonimo ama saamayn darteed. Digniintu waxay ku saabsan tahay in sharciga si xulasho ah loo dhaqan geliyo: dadka awoodda leh la dhaafo, kuwa tabarta yarna la ciqaabo. Fiqhiga yaqaannadu waxay adkeeyaan in xuduudda ay fulin karaan oo keliya hay’adaha awoodda u leh, iyadoo la raacayo shuruudaha caddaynta iyo habraaca; xadiiskani qofna uma oggolaanayo inuu iskiis ciqaab u fuliyo. Xusitaanka toobaddeeda wanaagsan wuxuu muujinayaa in ciqaab sharciyeed iyo toobad daacad ahi aanay ka dhignayn quusasho ama bulshada laga saaro.
- Xeerarka si isku mid ah ugu dhaqan geli naftaada iyo dadka kale, xataa marka qof saamayn leh ama kuu dhow ay arrintu khusayso.
- Eedaymaha iyo ciqaabaha ha u daayaan oo keliya hay’adaha awoodda u leh, iyagoo raacaya habraacyo taxaddar leh.
- Qofka gef sameeya ka caawi inuu toobad keeno oo mar kale bulshada dhexdeeda ka helo meel sharaf leh.
Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu soo bandhigayaa nooc kale oo dhacdada ah, wuxuuna xoojinayaa casharka ah in sharcigu qof walba si siman ugu dhaqan galo.
Sahih Muslim · #4412 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu la xidhiidhaa qisada xatooyada iyo in sharciga si siman loo dhaqan geliyo.
Sahih Muslim · #4413 (Sahih)Wuxuu ka hadlayaa xaalad la mid ah, wuxuuna xukunka sharciga ku meeleynayaa duruuf ballaadhan oo ku saabsan dhaqan-gelinta caddaaladda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.