Sahih Muslim, xadiiska 4633
Waxaa weriyey Sahl ibn Hunayf. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Sahl ibn Hunayf
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، ح وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، - وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ - حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ سِيَاهٍ، حَدَّثَنَا حَبِيبُ بْنُ أَبِي ثَابِتٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، قَالَ قَامَ سَهْلُ بْنُ حُنَيْفٍ يَوْمَ صِفِّينَ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ اتَّهِمُوا أَنْفُسَكُمْ لَقَدْ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ وَلَوْ نَرَى قِتَالاً لَقَاتَلْنَا وَذَلِكَ فِي الصُّلْحِ الَّذِي كَانَ بَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبَيْنَ الْمُشْرِكِينَ فَجَاءَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَأَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَسْنَا عَلَى حَقٍّ وَهُمْ عَلَى بَاطِلٍ قَالَ " بَلَى " . قَالَ أَلَيْسَ قَتْلاَنَا فِي الْجَنَّةِ وَقَتْلاَهُمْ فِي النَّارِ قَالَ " بَلَى " . قَالَ فَفِيمَ نُعْطِي الدَّنِيَّةَ فِي دِينِنَا وَنَرْجِعُ وَلَمَّا يَحْكُمِ اللَّهُ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ فَقَالَ " يَا ابْنَ الْخَطَّابِ إِنِّي رَسُولُ اللَّهِ وَلَنْ يُضَيِّعَنِي اللَّهُ أَبَدًا " . قَالَ فَانْطَلَقَ عُمَرُ فَلَمْ يَصْبِرْ مُتَغَيِّظًا فَأَتَى أَبَا بَكْرٍ فَقَالَ يَا أَبَا بَكْرٍ أَلَسْنَا عَلَى حَقٍّ وَهُمْ عَلَى بَاطِلٍ قَالَ بَلَى . قَالَ أَلَيْسَ قَتْلاَنَا فِي الْجَنَّةِ وَقَتْلاَهُمْ فِي النَّارِ قَالَ بَلَى . قَالَ فَعَلاَمَ نُعْطِي الدَّنِيَّةَ فِي دِينِنَا وَنَرْجِعُ وَلَمَّا يَحْكُمِ اللَّهُ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ فَقَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ إِنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ وَلَنْ يُضَيِّعَهُ اللَّهُ أَبَدًا . قَالَ فَنَزَلَ الْقُرْآنُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْفَتْحِ فَأَرْسَلَ إِلَى عُمَرَ فَأَقْرَأَهُ إِيَّاهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوَفَتْحٌ هُوَ قَالَ " نَعَمْ " . فَطَابَتْ نَفْسُهُ وَرَجَعَ .
Waxaa nooga warramay Abu Bakr bin Abi Shaybah, waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Numayr, iyo Ibn Numayr — iyagoo erayadoodu isku dhow yihiin — waxaa nooga warramay aabbahay, waxaa nooga warramay Cabdul-Casiis bin Siyaah, waxaa nooga warramay Xabiib bin Abi Thaabit, oo ka weriyey Abu Waa'il, kaasoo yiri: Sahl bin Xunayf ayaa istaagay maalintii Siffiin wuxuuna yiri:
"Dadow, naftiinna eedeeya. Waxaan la joognay Rasuulka Alle ﷺ maalintii Xudaybiyah, haddii aan arki lahayn in dagaal ku habboon yahay waan dagaallami lahayn. Taasina waxay ahayd xilligii heshiiskii nabadeed ee u dhexeeyey Rasuulka Alle ﷺ iyo mushrikiinta. Markaasaa Cumar bin al-Khadhaab yimid oo u tegay Rasuulka Alle ﷺ wuxuuna yiri: 'Rasuulkii Allow, miyaannan xaqa ku socon oo iyagu baadilka ku socon?' Wuxuu yiri: 'Haa.' Wuxuu yiri: 'Miyaanay kuweenna la dilay Jannada ku jirin, kuwooda la dilayna Naarta ku jirin?' Wuxuu yiri: 'Haa.' Wuxuu yiri: 'Maxaan diinteenna hoos ugu dhigaynaa oo aan dib ugu noqonaynaa iyadoo aanu Alle weli innaga iyo iyaga kala xukmin?' Wuxuu yiri: 'Khadhaabow, anigu waxaan ahay Rasuulka Alle, Allena weligiis ima dayacayo.' Weriye wuxuu yiri: Cumar wuu tegey laakiin cadho awgeed ma samri karin, markaasuu u tegay Abu Bakr wuxuuna yiri: 'Abu Bakrow, miyaannan xaqa ku socon oo iyagu baadilka ku socon?' Wuxuu yiri: 'Haa.' Wuxuu yiri: 'Miyaanay kuweenna la dilay Jannada ku jirin, kuwooda la dilayna Naarta ku jirin?' Wuxuu yiri: 'Haa.' Wuxuu yiri: 'Maxaan diinteenna hoos ugu dhigaynaa oo aan dib ugu noqonaynaa iyadoo aanu Alle weli innaga iyo iyaga kala xukmin?' Wuxuu yiri: 'Khadhaabow, isagu waa Rasuulka Alle, Allena weligiis ma dayacayo.' Weriye wuxuu yiri: Kadib Qur'aanka ayaa ku soo degay Rasuulka Alle ﷺ isagoo furasho sheegaya. Markaasuu Cumar u yeeray oo akhriyey. Cumar baa yiri: 'Rasuulkii Allow, ma furasho baa?' Wuxuu yiri: 'Haa.' Markaasuu qalbigiisu dejiyey oo dib buu u noqday.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Hudaybiyya waxay baraysaa in tawakkulku mararka qaar u baahan yahay in loo samro heshiis adag.
Sahl ibn Hunayf ayaa dagaalkii Siffiin xusuusiyey heshiiskii nabadeed ee Hudaybiyya. Qoraalku wuxuu si cad u sheegayaa in Cumar markii hore ka soo horjeeday shuruudaha, dabadeedna la dejiyey markii waxyiga Suuratul-Fatx loo xaqiijiyey inuu ahaa guul.
Meeshii Nebiga ﷺ iyo Quraysh ku kala saxiixdeen heshiis nabadeed.
Eraygii Cumar u adeegsaday shuruudo uu xilligaas u arkayey kuwo aan dan u ahayn oo adag.
Suuradda ay ku jirto waxyiga guusha; Nebiga ﷺ wuxuu xaqiijiyey in heshiisku ahaa guul.
Culimada hore, oo ay ku jirto An-Nawawi oo faalladiisa ka qoray Saxiix Muslim, waxay tilmaameen in heshiis nabadeed lala geli karo dadka aan Muslimka ahayn haddii uu dan u yahay bulshada Muslimka. Dhacdadu waxay ina baraysaa in xikmadda go'aanku aanay mar walba markiiba muuqan, iyo in Nebigu ﷺ Alle talo saartay. Diidmadii Cumar waxay ka timid xamaasad daacad ah, balse mu'minku wuxuu raacaa aqoonta iyo hanuunka Nebiga ﷺ.
- Ha ku degdegin inaad heshiis adag ku tilmaanto guuldarro; sidoo kale qiimee xikmaddiisa iyo saamaynta uu mustaqbalka yeelanayo.
- Haddii aad go'aan ka welwelsan tahay, su'aalahaaga si xushmad leh u weydii, una furnow hanuunka lagu kalsoon yahay.
- Samir yeelo marka natiijadu aanay weli muuqan, Alle talo saar adigoo si masuuliyad leh u dhaqmaya.
Werintan isla cutubka ku jirta waxay iftiiminaysaa dhacdooyinka heshiiska, waxayna dhammaystiraysaa macnaha taariikheed.
Sahih Muslim · #4632 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa nabaddii dhexmartay Quraysh iyo Muslimiinta, waxayna gacan ka geysanaysaa fahamka macnaha Hudaybiyya.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.