Sahih Muslim, xadiiska 4722
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، بْنِ شُمَاسَةَ قَالَ أَتَيْتُ عَائِشَةَ أَسْأَلُهَا عَنْ شَىْءٍ، فَقَالَتْ مِمَّنْ أَنْتَ فَقُلْتُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ مِصْرَ . فَقَالَتْ كَيْفَ كَانَ صَاحِبُكُمْ لَكُمْ فِي غَزَاتِكُمْ هَذِهِ فَقَالَ مَا نَقَمْنَا مِنْهُ شَيْئًا إِنْ كَانَ لَيَمُوتُ لِلرَّجُلِ مِنَّا الْبَعِيرُ فَيُعْطِيهِ الْبَعِيرَ وَالْعَبْدُ فَيُعْطِيهِ الْعَبْدَ وَيَحْتَاجُ إِلَى النَّفَقَةِ فَيُعْطِيهِ النَّفَقَةَ فَقَالَتْ أَمَا إِنَّهُ لاَ يَمْنَعُنِي الَّذِي فَعَلَ فِي مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ أَخِي أَنْ أُخْبِرَكَ مَا سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ فِي بَيْتِي هَذَا " اللَّهُمَّ مَنْ وَلِيَ مِنْ أَمْرِ أُمَّتِي شَيْئًا فَشَقَّ عَلَيْهِمْ فَاشْقُقْ عَلَيْهِ وَمَنْ وَلِيَ مِنْ أَمْرِ أُمَّتِي شَيْئًا فَرَفَقَ بِهِمْ فَارْفُقْ بِهِ " .
Waxaa ii warramay Haaruun bin Saciid Al-Ayli, wuxuu yiri: Waxaa noo warramay Ibn Wahb, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Xarmala, oo ka weriyey Cabdiraxmaan bin Shumaasa, wuxuuna yiri: Waxaan u imid Caasha si aan wax uga weydiiyo arrin. Waxay tiri: 'Xaggee baad ka tahay?' Waxaan iri: 'Waxaan ahay nin reer Masar ah.' Waxay tiri: 'Sidee buu idinkula dhaqmay amiirkiinnu duullaankiinnaas?' Wuxuu yiri: 'Wax xun kama aanan arag. Haddii nin naga mid ah geel ka dhinto, geel buu siin jiray; haddii addoon ka lumo, addoon buu siin jiray; haddii qof u baahdo nafci ama kharashna, wuu siin jiray.' Markaasay tiri: 'Ogow, wixii uu ku sameeyay walaalkay Muxammad bin Abii Bakar ima hor istaagayaan inaan kuu sheego waxaan ka maqlay Rasuulka Allah ﷺ isagoo jooga gurigan aan hadda joogno, wuxuuna yiri:
"Allahayow, qofkii wax ka qabta arrinka ummaddayda oo dhib ku keena, adna ku dhib; qofkii wax ka qabta arrinka ummaddayda oo u naxariista, adna u naxariiso."'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Maamule caddaalad ah dadka wuu u naxariistaa, si dabacsanna ayuu ula dhaqmaa.
Mas’uuliyad ama awood maamul oo Muslimiinta dushooda ah.
In dadka si aan loo baahnayn loogu adkeeyo ama culayskooda xaq-darro lagu kordhiyo.
In dadka loola dhaqmo naxariis, daryeel iyo caddaalad.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in maamulayaashu awooddooda u adeegsadaan sidii amaano loo dhiibay, isla markaana ay tixgeliyaan awoodda iyo baahiyaha dadka. Ducada Nabiga ﷺ waxay ka digaysaa dulmiga iyo ad-adayga aan loo baahnayn, waxayna Alle uga baryaysaa inuu u naxariisto qofka si wanaagsan ula dhaqma dadka uu masuulka ka yahay. Tusaalooyinka caawinta dadka hantidooda ama noloshooda ka lumay waxay muujinayaan in maamul daryeel leh uu sidoo kale ka kooban yahay taageero wax ku ool ah.
- Qofka hoggaamiya dadka wuxuu si dhab ah u taageeri karaa marka ay khasaare la kulmaan ama ay waayaan wax ay ku noolaadaan.
- Siyaasadaha ku qiimee saamaynta ay dadka ku yeeshaan, kana fogow xeerar culayskooda xaq-darro ku kordhiya.
- Shaqaalaha, xubnaha qoyska iyo dadka aad masuulka ka tahay ugu dhaqan samir iyo caddaalad.
Werintani waxay xambaarsan tahay isla ducada Nabiga ﷺ ee loogu duceeyo maamulayaasha bulshadooda u dabacsan ama culays saara.
Sahih Muslim · #4721 (Sahih)Werintan la xiriirta waxay adkaynaysaa waajibka saaran dadka awoodda haya inay si taxaddar leh u ilaaliyaan danaha dadka.
Sahih Muslim · #4723 (Sahih)Jidkani wuxuu soo gudbinayaa isla werinta Caa’isha, wuxuuna xaqiijinayaa digniinta ka dhanka ah ad-adayga dadka ku hoos jira awoodda qofka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.