Sahih Muslim, xadiiska 6119
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Anas ibn Malik
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ السُّلَمِيُّ، وَيَحْيَى بْنُ مُحَمَّدٍ اللُّؤْلُؤِيُّ، - وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ، وَقَالَ الآخَرَانِ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، - أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ بَلَغَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ أَصْحَابِهِ شَىْءٌ فَخَطَبَ فَقَالَ " عُرِضَتْ عَلَىَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلاً وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا " . قَالَ فَمَا أَتَى عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمٌ أَشَدُّ مِنْهُ - قَالَ - غَطَّوْا رُءُوسَهُمْ وَلَهُمْ خَنِينٌ - قَالَ - فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالإِسْلاَمِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا - قَالَ - فَقَامَ ذَاكَ الرَّجُلُ فَقَالَ مَنْ أَبِي قَالَ " أَبُوكَ فُلاَنٌ " . فَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ}
Waxaa nooga warramay Maxamuud bin Ghaylaan, Maxamed bin Qudaamah as-Sulami, iyo Yaxye bin Maxamed al-Lu'lu'i — erayadooduna way isku dhow yihiin — Maxamuud wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay An-Nadr bin Shumeyl, labada kalena waxay yiraahdeen: Waxaa noo sheegay An-Nadr — waxaa noo sheegay Shucbah, waxaa nooga warramay Muuse bin Anas, oo ka weriyey Anas bin Maalik, wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ waxaa soo gaaray war ku saabsan Saxaabadiisa, markaasuu khudbeeyey oo yiri:
"Waxaa la i tusay Jannada iyo Naarta, mana aan arkin maanta oo kale xagga khayrka iyo sharka. Haddaad ogaan lahaydeen waxaan ogahay, waad yaraan lahaydeen qosolka oo waad badsan lahaydeen oohinta." Wuxuu yiri: Ma jirin maalin ka culus Saxaabada Rasuulka Allah ﷺ maalintaas. Madaxay daboolteen oo cod oohin ah baa ka yeeray. Markaasaa Cumar istaagay oo yiri: Waxaan raalli ku nahay Allah inuu Rabbigeenna yahay, Islaamkana diin, Maxamedna Nabi. Ninkii baa istaagay oo yiri: Aabbahay waa kuma? Wuxuu yiri: "Aabbahaa waa hebel." Markaasaa soo degtay aayadda: {Kuwa xaqa rumeeyow, ha weydiinnina waxyaabo haddii la idiin muujiyo idin dhibi doona}.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Digniinta Nebiga ﷺ ee Aakhiro waxay dhalisay dareen qoto dheer iyo toobadkeen.
Nebiga ﷺ ayaa khudbaddan jeediyey ka dib markii wax ku saabsan asxaabtiisa loo sheegay. Intii khudbaddu socotay, nin ayaa aabbihii wax ka weydiiyey; markaas ayaa la soo dejiyey aayadda la xusay (Suuradda al-Maa’ida 5:101).
Nebiga ﷺ waxaa la tusay waxyaabo Aakhiro la xiriira, sida qoraalku sheegayo.
Cod la maqli karo oo hoos loo dhigay, kana yeeraya dad ooyaya.
Su’aalo jawaabtoodu keeni karto murugo ama dhib.
Culimada waxay halkan ka fahmeen in mu’miniintu Aakhiro si dhab ah u qaataan, isla markaana aqoonta ku saabsan abaalmarinta iyo ciqaabtu ku dhiirrigeliso adeecidda. Qur’aanku wuxuu ka digayaa su’aalaha aan lahayn ujeeddo waxtar leh, kuwaas oo jawaabtoodu keeni karto murugo ama waajibaad aan loo baahnayn. Tani ma aha mamnuucidda su’aalaha loo baahan yahay si si sax ah loo fahmo iimaanka iyo cibaadada; su’aalahaas weli waa muhiim.
- Maalin kasta waqti u qaado inaad camalkaaga dib u eegto oo aad toobad keento, ka hor intaadan Aakhiro illoobin.
- Raadi aqoon kaa caawisa inaad Alle caabuddo, kana fogow xiisaha aan loo baahnayn ee arrimaha aan waxtarka lahayn ama waxyeellada leh.
- Digniinaha uga jawaab adigoo Alle talo saaranaya, kana qaadaya tallaabo la taaban karo oo adeecid ah.
Werintan ku jirta Saxiix Muslim waxay iyaduna tilmaamaysaa khudbaddii Nebiga ﷺ iyo falcelintii asxaabtiisa.
Sahih Muslim · #6118 (Sahih)Werintan la xiriirta waxay ka hadlaysaa isla dhacdada, waxayna gacan ka geysanaysaa in la fahmo duruufihii keenay iyo digniinta ku saabsan su’aalaha waxyeellada leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.