Sahih Muslim, xadiiska 6147
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Muslim dib ilaa Abu Hurayra
- 1Yahya ibn Habib al‑Harithiwuxuu u sheegay Muslimيَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ
- 2Yazid ibn Zuray'يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ
- 3Khalid al‑Hadhdhaخَالِدٌ الْحَذَّاءُ
- 4Abdullah ibn Shaqiqعَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ
- 5Abu Hurayraأَبُو هُرَيْرَةَ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ رَجُلاً حَيِيًّا - قَالَ - فَكَانَ لاَ يُرَى مُتَجَرِّدًا - قَالَ - فَقَالَ بَنُو إِسْرَائِيلَ إِنَّهُ آدَرُ - قَالَ - فَاغْتَسَلَ عِنْدَ مُوَيْهٍ فَوَضَعَ ثَوْبَهُ عَلَى حَجَرٍ فَانْطَلَقَ الْحَجَرُ يَسْعَى وَاتَّبَعَهُ بِعَصَاهُ يَضْرِبُهُ ثَوْبِي حَجَرُ ثَوْبِي حَجَرُ . حَتَّى وَقَفَ عَلَى مَلإٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ وَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَكُونُوا كَالَّذِينَ آذَوْا مُوسَى فَبَرَّأَهُ اللَّهُ مِمَّا قَالُوا وَكَانَ عِنْدَ اللَّهِ وَجِيهًا}
Waxaa nooga warramay Yaxye bin Xabiib al-Xaarithi, waxaa nooga warramay Yaziid bin Zurayc, waxaa nooga warramay Khaalid al-Xaddaa’, oo ka weriyey Cabdullaahi bin Shaqiiq, wuxuu yiri: Abuu Hurayrah wuxuu noo sheegay in Muuse nabadgelyo korkiisa ha ahaatee uu ahaa nin xishood badan. Wuxuu yiri: Sidaas darteed weligiis laguma arkin isagoo qaawan. Wuxuu yiri: Laakiin Banu Israa’iil waxay dhaheen isagu waa mid cilladaysan (xiniinyaha bukaan qaba). Wuxuu yiri: Markaasuu biyo ku qubaystay, dharkiisiina wuxuu dul dhigay dhagax. Dhagaxii baa orday, wuuna daba galay isagoo ushiisa ku garaacaya oo leh: 'Dhagaxow, dharkayga! Dhagaxow, dharkayga!' Intuu ka istaagay meel ay joogeen dad badan oo Banu Israa’iil ah. Markaasaa soo degday aayadda: {Kuwa xaqa rumeeyow, ha noqonina sida kuwii dhibay Muuse, Allaahna wuu ka beri yeelay waxay sheegeen, Allaa agtiisana wuxuu ahaa mid sharaf leh}.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Alle wuxuu Muuse ﷺ ka bari yeelay been-abuurka, wuxuuna muujiyey sharaftiisa.
Xadiisku wuxuu sheegayaa in Banii Israa’iil ay Muuse ﷺ ku eedeeyeen cudur jidheed. Markii uu maydhanayey, dhagax ayaa qaatay dharkiisii; sidaas ayay dadku ku arkeen in eeddu aanay sal lahayn. Aayadda Qur’aanka ee la soo xigtay waa Suuradda al-Axzaab 33:69.
Qof aad u xishood badan oo dhawrsan.
Eedayn ku saabsan cudur ku dhaca gumaarka ama xiniinyaha.
Qof Alle agtiisa ku leh darajo sare oo la qaddariyo.
Fasiriyeennadii hore, oo uu ku jiro an-Nawawi, waxay adkeeyeen in dhacdadani Muuse ﷺ ka bari yeeltay been-abuurka oo ay ilaalisay sharaftiisa. Werintu waxay ammaanaysaa xishoodka, laakiin sidoo kale waxay ina baraysaa in xishoodku aanu sabab u ahayn faafinta eedeymo aan sal lahayn. Afarta mad-hab ee fiqhiga Sunniga ahi dhacdadan kama soo saaraan xeer cibaado oo gaar ah; xoogga waxaa la saarayaa caqiidada iyo dhaqanka.
- Ha faafin eedeymo ku saabsan jidhka ama sharafta qof adigoon haysan sal lagu kalsoonaan karo.
- Ilaali xishoodkaaga, si taxaddar lehna u dhowr sharafta dadka kale.
- Marka hadal xaqdarro ahi faafo, runta ku hadal oo ka qayb qaado in xaqiiqadu muuqato.
Werintani waxay ka tirsan tahay werinno taxane ah oo Abuu Hurayra ka soo weriyey nebiyada, waxayna macne ahaan ka caawinaysaa fahamka qisaska ku xeeran.
40 Hadith van an-Nawawi · #20 (Sahih)Oraahda sheegaysa in xishoodka iyo dhawrsanaantu wanaagga ka mid yihiin waxay macne ahaan la jaanqaadaysaa dhawrsanaanta Muuse ﷺ ee qisada lagu sheegay.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.