Kitaabka Fadliga Saxaabada · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 6220

Waxaa weriyey Sa'd ibn Abi Waqqas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Fadliga Saxaabada
صحيح مسلم
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Sa'd ibn Abi Waqqas

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ، - وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ - قَالاَ حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، - وَهُوَ ابْنُ إِسْمَاعِيلَ - عَنْ بُكَيْرِ بْنِ مِسْمَارٍ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ أَمَرَ مُعَاوِيَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ سَعْدًا فَقَالَ مَا مَنَعَكَ أَنْ تَسُبَّ أَبَا التُّرَابِ فَقَالَ أَمَّا مَا ذَكَرْتُ ثَلاَثًا قَالَهُنَّ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَنْ أَسُبَّهُ لأَنْ تَكُونَ لِي وَاحِدَةٌ مِنْهُنَّ أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ حُمْرِ النَّعَمِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ لَهُ خَلَّفَهُ فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ فَقَالَ لَهُ عَلِيٌّ يَا رَسُولَ اللَّهِ خَلَّفْتَنِي مَعَ النِّسَاءِ وَالصِّبْيَانِ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَمَا تَرْضَى أَنْ تَكُونَ مِنِّي بِمَنْزِلَةِ هَارُونَ مِنْ مُوسَى إِلاَّ أَنَّهُ لاَ نُبُوَّةَ بَعْدِي ‏"‏ ‏.‏ وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ يَوْمَ خَيْبَرَ ‏"‏ لأُعْطِيَنَّ الرَّايَةَ رَجُلاً يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَيُحِبُّهُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَتَطَاوَلْنَا لَهَا فَقَالَ ‏"‏ ادْعُوا لِي عَلِيًّا ‏"‏ ‏.‏ فَأُتِيَ بِهِ أَرْمَدَ فَبَصَقَ فِي عَيْنِهِ وَدَفَعَ الرَّايَةَ إِلَيْهِ فَفَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَلَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ ‏{‏ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ‏}‏ دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلِيًّا وَفَاطِمَةَ وَحَسَنًا وَحُسَيْنًا فَقَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ هَؤُلاَءِ أَهْلِي ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Qutaybah bin Saciid iyo Maxamed bin Cabbaad - ereyadooduna way isku dhowaayeen - waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Xaatim - oo ah ina Ismaaciil - laga bilaabo Bukayr bin Mismaar, laga bilaabo Caamir bin Sacad bin Abii Waqqaas, laga bilaabo aabihiis, wuxuu yiri: Mucaawiyah bin Abii Sufyaan wuxuu amar ku siiyey Sacad wuxuuna ku yiri:

"Maxaa kaa diiday inaad caaydo Abuu Turaab?" Wuxuu yiri: "Saddex arrimood oo aan xusay oo uu Rasuulka Allah ﷺ ka yiri isaga dartood, ma caayi doono isaga; maxaa yeelay inaan helo mid ka mid ah saddexdaas ayaa iga jecel yahay geela cas. Waxaan maqlay Rasuulka Allah ﷺ oo ku leh isaga markii uu ka tagay qaar ka mid ah duullaamadiisa: Cali baa ku yiri isaga, 'Rasuulkii Allow, waxaad ii dhaaftay dumarka iyo carruurta.' Markaas Rasuulka Allah ﷺ wuxuu ku yiri: 'Miyaadan raalli ka ahayn inaad ii ahaato siduu Haaruun u ahaa Muuse, marka laga reebo inaan Nebinnimo dambe jirin?' Waxaan kaloo maqlay isagoo leh maalintii Khaybar: 'Waxaan calanka siin doonaa nin jecel Allah iyo Rasuulkiisa, Allah iyo Rasuulkiisuna ay jecel yihiin.' Wuxuu yiri: Markaas waanu u taagnayn, laakiin wuxuu yiri: 'Iigu yeera Cali.' Waa loo keenay isagoo indhaha bukaya, markaasuu candhuuf ugu tuuray indhihiisa wuxuuna u dhiibay calankii, Allahna guul buu u furey. Markii ay soo degtay aayaddan: {Dheh: Kaalaya aan yeedhnno wiilasheenna iyo wiilashiinne}, Rasuulka Allah ﷺ wuxuu u yeeray Cali, Faadumo, Xasan iyo Xuseen wuxuuna yiri: 'Allow, kuwaasi waa ehelkayga.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Fadliga gaarka ah ee Cali ayaa Sa‘ad ka reebtay inuu caayo.

Erayada adag oo la sharxay
Abuu Turaab

Waa naanays uu Cali lahaa; Rasuulka Alle ﷺ ayaa ugu yeeri jiray si kalgacal leh.

Geela cas

Waa tusaale lagu tilmaamayo hanti qaali ah; Sa‘ad wuxuu sheegay in fadliga Cali uu uga qiimo badnaa.

Calanka

Waa calankii Cali loo dhiibay intii lagu jiray duullaankii Khaybar.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore, oo uu ka mid yahay Imaam an-Nawawi, waxay tilmaamaan in Cali ﷺ loogu ekaysiiyey Haaruun ay muujinayso u-dhawaanshihiisa iyo maqaamkiisa gaarka ah ee uu ag joogay Nebiga ﷺ; balse macnaheedu ma aha in Cali nabi ahaa ama uu dhinac kasta kaga jiray kaalintii Haaruun. Hadalku wuxuu caddaynayaa in nebinnimadu dhammaatay ka dib Muxammad ﷺ. Werinta Khaybar iyo baaqa loo jeediyey ehelka ayaa sidoo kale muujinaya fadliga Cali iyo maqaamka gaarka ah ee Faadumo, Xasan iyo Xuseen. Culimadu waxay adkeeyaan in Muslimiintu si xushmad leh ula dhaqmaan saxaabada kana fogaadaan cayda iyo muranka kooxaysiga.

Casharrada maanta
  1. Saxaabada si xushmad leh uga hadal, kana fogow cayda xataa haddii dadka kale kugu dhiirrigeliyaan.
  2. Fadliga ehelka Nebiga ﷺ iyo saxaabada ka baro werinno lagu kalsoon yahay.
  3. Hoggaanka iyo sharafta ha ku qiimayn hantida oo keliya, ee ku qiimee iimaanka, adeegga iyo daacadnimada.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.