Kitaabka Fadliga Saxaabada · Sahih Muslim

Sahih Muslim, xadiiska 6496

Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Fadliga Saxaabada
صحيح مسلم

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ، - يَعْنِي ابْنَ إِسْحَاقَ الْحَضْرَمِيَّ - أَخْبَرَنَا الأَسْوَدُ بْنُ شَيْبَانَ، عَنْ أَبِي نَوْفَلٍ، رَأَيْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ عَلَى عَقَبَةِ الْمَدِينَةِ - قَالَ - فَجَعَلَتْ قُرَيْشٌ تَمُرُّ عَلَيْهِ وَالنَّاسُ حَتَّى مَرَّ عَلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَوَقَفَ عَلَيْهِ فَقَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكَ أَبَا خُبَيْبٍ السَّلاَمُ عَلَيْكَ أَبَا خُبَيْبٍ السَّلاَمُ عَلَيْكَ أَبَا خُبَيْبٍ أَمَا وَاللَّهِ لَقَدْ كُنْتُ أَنْهَاكَ عَنْ هَذَا أَمَا وَاللَّهِ لَقَدْ كُنْتُ أَنْهَاكَ عَنْ هَذَا أَمَا وَاللَّهِ لَقَدْ كُنْتُ أَنْهَاكَ عَنْ هَذَا أَمَا وَاللَّهِ إِنْ كُنْتَ مَا عَلِمْتُ صَوَّامًا قَوَّامًا وَصُولاً لِلرَّحِمِ أَمَا وَاللَّهِ لأُمَّةٌ أَنْتَ أَشَرُّهَا لأُمَّةٌ خَيْرٌ ‏.‏ ثُمَّ نَفَذَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَبَلَغَ الْحَجَّاجَ مَوْقِفُ عَبْدِ اللَّهِ وَقَوْلُهُ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ فَأُنْزِلَ عَنْ جِذْعِهِ فَأُلْقِيَ فِي قُبُورِ الْيَهُودِ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَى أُمِّهِ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ فَأَبَتْ أَنْ تَأْتِيَهُ فَأَعَادَ عَلَيْهَا الرَّسُولَ لَتَأْتِيَنِّي أَوْ لأَبْعَثَنَّ إِلَيْكِ مِنْ يَسْحَبُكِ بِقُرُونِكِ - قَالَ - فَأَبَتْ وَقَالَتْ وَاللَّهِ لاَ آتِيكَ حَتَّى تَبْعَثَ إِلَىَّ مَنْ يَسْحَبُنِي بِقُرُونِي - قَالَ - فَقَالَ أَرُونِي سِبْتَىَّ ‏.‏ فَأَخَذَ نَعْلَيْهِ ثُمَّ انْطَلَقَ يَتَوَذَّفُ حَتَّى دَخَلَ عَلَيْهَا فَقَالَ كَيْفَ رَأَيْتِنِي صَنَعْتُ بِعَدُوِّ اللَّهِ قَالَتْ رَأَيْتُكَ أَفْسَدْتَ عَلَيْهِ دُنْيَاهُ وَأَفْسَدَ عَلَيْكَ آخِرَتَكَ بَلَغَنِي أَنَّكَ تَقُولُ لَهُ يَا ابْنَ ذَاتِ النِّطَاقَيْنِ أَنَا وَاللَّهِ ذَاتُ النِّطَاقَيْنِ أَمَّا أَحَدُهُمَا فَكُنْتُ أَرْفَعُ بِهِ طَعَامَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَطَعَامَ أَبِي بَكْرٍ مِنَ الدَّوَابِّ وَأَمَّا الآخَرُ فَنِطَاقُ الْمَرْأَةِ الَّتِي لاَ تَسْتَغْنِي عَنْهُ أَمَا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَدَّثَنَا ‏ "‏ أَنَّ فِي ثَقِيفٍ كَذَّابًا وَمُبِيرًا ‏"‏ ‏.‏ فَأَمَّا الْكَذَّابُ فَرَأَيْنَاهُ وَأَمَّا الْمُبِيرُ فَلاَ إِخَالُكَ إِلاَّ إِيَّاهُ - قَالَ - فَقَامَ عَنْهَا وَلَمْ يُرَاجِعْهَا ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cuqbah bin Mukram al-Cammi, waxaa nooga warramay Yacquub — oo ah Ibn Isxaaq al-Xadrami — waxaa noo sheegay Al-Aswad bin Shaybaan, oo ka weriyey Abu Nawfal: Waxaan arkay meydka Cabdullaahi bin Subayr oo ku sudhan jidka Madiina. Wuxuu yiri: Qureysh iyo dad kale ayaa ag marayay, ilaa uu ka yimid Cabdullaahi bin Cumar. Wuu istaagay agtiisa wuxuuna yiri: 'Nabadgelyo korkaaga ha ahaato, Abu Khubayb! Nabadgelyo korkaaga ha ahaato, Abu Khubayb! Nabadgelyo korkaaga ha ahaato, Abu Khubayb! Wallaahi, waan kaa reebi jiray arrinkan; Wallaahi, waan kaa reebi jiray arrinkan; Wallaahi, waan kaa reebi jiray arrinkan! Wallaahi, intaan ogahay, waxaad ahayd mid aad u sooma, salaaddana tukada, xiriirinta qaraabadana ilaaliya. Wallaahi, kooxda aad ka tirsan tahay ee ay dadku xumaan ku tilmaamaan waa koox wanaagsan.' Kadib Cabdullaahi bin Cumar wuu ka tegay. Xajjaaj ayaa la gaarsiiyay mowqifkii Cabdullaahi bin Cumar iyo hadalkiisii, markaasuu amray in meydka laga dejiyo geedkii uu ku sudhanaa, laguna tuuro qabuuro Yuhuudda leedahay. Kadib wuxuu u diray Asmaa' bint Abii Bakar, laakiin way diiday inay timaado. Markale ayuu u soo diray farriin leh: 'Ii kaalay ama waxaan kuu soo dirayaa cid timahaaga kugu jiida!' Laakiin way diiday oo tiri: 'Wallaahi, kuuma imaanayo ilaa aad ii soo dirto cid timahayga igu jiida.' Markaasuu yiri: 'Ii keena kabahayga.' Wuxuu xirtay kabahiisii, wuxuuna u socday si kibir iyo isla-weyni leh ilaa uu ka galay gurigeeda. Wuxuu yiri: 'Sidee u aragtay waxaan ku sameeyay cadowga Allah?' Waxay tiri: 'Waxaan arkay inaad adduunkiisa baabi'isay, isna uu aakhiradaada baabi'iyey. Waxaa la ii sheegay inaad ku dhahdo: Wiilka labada suun leh. Wallaahi, anigu waxaan ahay tan labada suun leh! Midka hore waxaan kor ugu qaadi jiray cuntada Rasuulka Allah ﷺ iyo kan Abuu Bakar si aanay xooluhu u gaarin. Kan labaadna waa suunka dumarka oo aanay haweeneydu ka maarmin. Rasuulka Allah ﷺ wuxuu noo sheegay:

"Thaqiif waxaa ka dhalan doona beenaale weyn iyo baabi'iye weyn." Beenaalihii waan aragnay, baabi'iyahana adiga mooyee cid kale uma maleynayo!' Markaasuu ka kacay agteeda mana uusan dib ula hadlin.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Ibn Cumar iyo Asmaa’ waxay sharaftooda ku difaaceen Al-Xajjaaj hortiisa.

Asalka iyo sababta

Dhimashadii Cabdullaahi ibn az-Zubayr ka dib, Al-Xajjaaj ayaa maydkiisa soo deldelay. Ibn Cumar ayaa agtiisa ka ammaanay cibaadadiisa iyo xiriirka qaraabada. Dabadeed Asmaa’ bint Abii Bakr ayaa Al-Xajjaaj kala hadashay sida uu ula dhaqmay wiilkeeda, waxayna xusuusisay wax sii sheegiddii ku saabsanayd beenaale iyo burburiye ka soo bixi doona Thaqiif.

Erayada adag oo la sharxay
Abuu Khubayb

Magaca loogu yeeray Cabdullaahi ibn az-Zubayr markii Ibn Cumar la hadlayey.

labada suun

Naanays loo yaqaanay Asmaa’ bint Abii Bakr; waxay la xiriirtay suun ay cunto ku qaadi jirtay iyo suun kale oo ay dhar ahaan u adeegsan jirtay.

Thaqiif

Qabiil Carbeed oo ka soo jeeda agagaarka Daa’if.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada waxay hadalka Ibn Cumar u arkaan tusaale caddaalad ah: wuxuu qiray cibaadada Cabdullaahi ibn az-Zubayr, inkasta oo uu hore ugala taliyey doorashadiisa siyaasadeed. Jawaabta Asmaa’ waxay muujinaysaa adkaysi iyo sharaf marka lala kulmo ku-takrifalka awoodda. Werintani waxay ammaanaysaa geesinimadeeda, balse ma aha oggolaansho guud oo dadka lagu caayo ama khilaafaadka siyaasadeed qofku iskii u xalliyo.

Casharrada maanta
  1. Ammaan camalka wanaagsan ee qofka, xataa haddii aad hore uga soo horjeedday doorashooyinkiisa.
  2. Isdeji oo adkayso marka qof awood adeegsanayo si uu kuu cabsi geliyo.
  3. Caddaalad-darrada si cad u dhaliil, adigoo sharaftaada ilaalinaya.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.