Sahih Muslim, xadiiska 6579
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Huraira
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ - عَنِ الْعَلاَءِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَتَدْرُونَ مَا الْمُفْلِسُ " . قَالُوا الْمُفْلِسُ فِينَا مَنْ لاَ دِرْهَمَ لَهُ وَلاَ مَتَاعَ . فَقَالَ " إِنَّ الْمُفْلِسَ مِنْ أُمَّتِي يَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِصَلاَةٍ وَصِيَامٍ وَزَكَاةٍ وَيَأْتِي قَدْ شَتَمَ هَذَا وَقَذَفَ هَذَا وَأَكَلَ مَالَ هَذَا وَسَفَكَ دَمَ هَذَا وَضَرَبَ هَذَا فَيُعْطَى هَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ وَهَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ فَإِنْ فَنِيَتْ حَسَنَاتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْضَى مَا عَلَيْهِ أُخِذَ مِنْ خَطَايَاهُمْ فَطُرِحَتْ عَلَيْهِ ثُمَّ طُرِحَ فِي النَّارِ " .
Waxaa nooga warramay Qutaybah bin Saciid iyo Cali bin Xujr, waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Ismaaciil - waana ina Jacfar - ka soo xigtay Al-Calaa', isna ka soo xigtay aabbihii, isna ka soo xigtay Abuu Hurayrah, in Rasuulka Allah ﷺ uu yiri:
"Ma garanaysaan qofka faliiska ah (khasaaray)?" Waxay yiraahdeen: "Faliiska annaga dhexdeenna waa qofka aan haysan dirham iyo hanti toona." Markaasuu yiri: "Qofka faliiska ah ee ummaddayda ka mid ah wuxuu imaanayaa Maalinta Qiyaamaha isagoo sita salaad, soon iyo sakada, laakiin wuxuu imaanayaa isagoo caayey qofkan, been ku eedeeyey qofkan, cunay maal qofkan, daadiyey dhiig qofkan, garaacayna qofkan. Markaas waxaa la siinayaa qofkan xasanaadkiisa, qofkana xasanaadkiisa. Haddii xasanaadkiisu dhamaado intaan laga gudinin waxa lagu leeyahay, waxaa laga qaadanayaa dembiyadooda oo isaga lagu tuurayaa, kadibna Naarta ayaa lagu tuurayaa."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qof ku xadgudba xuquuqda dadka kale wuxuu lumin karaa camalkiisa wanaagsan Maalinta Qiyaame.
Qof wax walba lumiyay oo aan waxba haysan; halkan waxaa loola jeedaa luminta camalka wanaagsan sabab la xiriirta dulmi.
Faafinta eedayn been ah oo qof waxyeello u geysanaysa.
Waajibka sadaqada ah ee Muslimiintu bixiyaan marka shuruudo cayiman la buuxiyo.
Culimada hore waxay sharxaan in Nabigu ﷺ macnaha caadiga ah ee saboolnimada ka leexiyay hanti la’aanta, kuna fasiray khasaaraha Maalinta Qiyaame. Xadiisku wuxuu adkaynayaa in salaadda, soonka iyo sakaaddu aanay tirtirin xuquuqda dadka: qofka dadka caaya, ku xanta, hantidooda qaata ama dhaawac jireed u geysta waa lala xisaabtami doonaa. Culimadu waxay tan ka fahmeen muhiimadda ay leedahay in xuquuqda la duudsiyay la soo celiyo oo cafis la weydiisto; haddii camalka wanaagsan dhammaado, dambiyada dadka la dulmiyay ayaa dulmiilaha lagu raraa.
- Magdhaw khasaaraha maaliyadeed, si daacad ahna cafis uga weydiiso qofka aad dhaawacday.
- Ka fogow aflagaaddada, xanta iyo rabshadaha, xitaa haddii aad cibaado badan samayso.
- Maalin kasta waqti u qaado inaad hubiso in aad ku xadgudubtay hantida ama xuquuqda qof kale.
Xadiiskan Abuu Hurayra wuxuu sidoo kale ka warramayaa qofka khasaaray ee Maalinta Qiyaamaha la yimaada camal wanaagsan balse dadka kale dulmiyay.
Sahih Muslim · #6578 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka hadlayaa waajibka ah in la ixtiraamo xuquuqda iyo nabadgelyada Muslimiinta kale.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.