Sahih Muslim, xadiiska 71
Waxaa weriyey Zayd ibn Khalid al-Juhani. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Zayd ibn Khalid al-Juhani
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ، قَالَ صَلَّى بِنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلاَةَ الصُّبْحِ بِالْحُدَيْبِيَةِ فِي إِثْرِ السَّمَاءِ كَانَتْ مِنَ اللَّيْلِ فَلَمَّا انْصَرَفَ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ فَقَالَ " هَلْ تَدْرُونَ مَاذَا قَالَ رَبُّكُمْ " . قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ . قَالَ " قَالَ أَصْبَحَ مِنْ عِبَادِي مُؤْمِنٌ بِي وَكَافِرٌ فَأَمَّا مَنْ قَالَ مُطِرْنَا بِفَضْلِ اللَّهِ وَرَحْمَتِهِ . فَذَلِكَ مُؤْمِنٌ بِي وَكَافِرٌ بِالْكَوْكَبِ وَأَمَّا مَنْ قَالَ مُطِرْنَا بِنَوْءِ كَذَا وَكَذَا . فَذَلِكَ كَافِرٌ بِي مُؤْمِنٌ بِالْكَوْكَبِ " .
Waxaa nooga warramay Yaxya bin Yaxya, wuxuu yiri: Waxaan ku akhriyey Maalik xadiiska ka soo jeeda Saalix bin Kaysaan, kaas oo ka weriyey Cubaydullaahi bin Cabdullaahi bin Cutbah, kaas oo ka weriyey Sayd bin Khaalin al-Juhani, wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ ayaa nagu tukiyey salaadda Subax ee Xudaybiyah kadib markii roob da'ay habeenkii. Markii uu salaadda dhammeeyey, ayuu dadkii u soo jeestay oo yiri:
"Ma garanaysaan waxa Rabbigiin yiri?" Waxay yiraahdeen: "Allah iyo Rasuulkiisa ayaa ogsoon." Wuxuu yiri: "Wuxuu yiri: 'Addoomadayda waxaa jira kuwa subaxda ku waaberiistay iyagoo ii rumeysan iyo kuwa aan ii rumeysnayn. Qofkii yiraahda "Roobka waxaa naloo siiyey fadliga Allah iyo naxariistiisa," waa mid ii rumeysan aniga oo beeniyey xiddigaha. Laakiin qofkii yiraahda "Roobka waxaa naloo siiyey soo bixidda xiddig hebel," waa mid i beeniyey aniga oo rumeeyey xiddigaha.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Roobka uga mahadnaq Allah, hana u nisbayn xiddigaha.
Soo bixidda ama dhicidda xiddig uu dadku roobka u nisbayn jireen.
Halkan waxaa loola jeedaa inaan xiddigaha loo arag sababta ama bixiyaha roobka.
Culimadu waxay sharxaan in roobka loo nisbeeyo Allah oo ah Abuuraha iyo Bixiyaha ay tahay iimaan. Qofkii xiddig u arka sabab madax-bannaan ama bixiye roob, wuxuu ku dhacayaa shirk. In xiddig loo xuso tilmaame waqtiyeed, iyadoo la qirayo in Allah roobka bixiyo, taas way ka duwan tahay; ujeeddada iyo caqiidada ayaa muhiim ah.
- Roobka ka dib muuji mahadnaqaaga, una qir Allah inuu yahay Bixiyaha.
- Ka fogow hadallo xiddigaha ama makhluuqaad kale u muujinaya inay si madax-bannaan u sababaan barakooyinka.
- Markaad hadallo diini ah qiimaynayso, ha eegin erayada oo keliya; eeg sidoo kale caqiidada laga wado.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.