Kitaabka Guurka · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, xadiiska 3349

Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Guurka
سنن النسائي
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرِ بْنِ إِيَاسِ بْنِ مُقَاتِلِ بْنِ مُشَمْرِخِ بْنِ خَالِدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَيُّوبَ، وَابْنِ، عَوْنٍ وَسَلَمَةَ بْنِ عَلْقَمَةَ وَهِشَامِ بْنِ حَسَّانَ - دَخَلَ حَدِيثُ بَعْضِهِمْ فِي بَعْضٍ - عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، قَالَ سَلَمَةُ عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، نُبِّئْتُ عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ، - وَقَالَ الآخَرُونَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي الْعَجْفَاءِ، - قَالَ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَلاَ لاَ تَغْلُوا صُدُقَ النِّسَاءِ فَإِنَّهُ لَوْ كَانَ مَكْرُمَةً فِي الدُّنْيَا أَوْ تَقْوَى عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ كَانَ أَوْلاَكُمْ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَا أَصْدَقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم امْرَأَةً مِنْ نِسَائِهِ وَلاَ أُصْدِقَتِ امْرَأَةٌ مِنْ بَنَاتِهِ أَكْثَرَ مِنْ ثِنْتَىْ عَشْرَةَ أُوقِيَّةً وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيُغْلِي بِصَدُقَةِ امْرَأَتِهِ حَتَّى يَكُونَ لَهَا عَدَاوَةٌ فِي نَفْسِهِ وَحَتَّى يَقُولَ كُلِّفْتُ لَكُمْ عَلَقَ الْقِرْبَةِ وَكُنْتُ غُلاَمًا عَرَبِيًّا مُوَلَّدًا فَلَمْ أَدْرِ مَا عَلَقُ الْقِرْبَةِ قَالَ وَأُخْرَى يَقُولُونَهَا لِمَنْ قُتِلَ فِي مَغَازِيكُمْ أَوْ مَاتَ قُتِلَ فُلاَنٌ شَهِيدًا أَوْ مَاتَ فُلاَنٌ شَهِيدًا وَلَعَلَّهُ أَنْ يَكُونَ قَدْ أَوْقَرَ عَجُزَ دَابَّتِهِ أَوْ دَفَّ رَاحِلَتِهِ ذَهَبًا أَوْ وَرِقًا يَطْلُبُ التِّجَارَةَ فَلاَ تَقُولُوا ذَاكُمْ وَلَكِنْ قُولُوا كَمَا قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ قُتِلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوْ مَاتَ فَهُوَ فِي الْجَنَّةِ ‏"‏ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Cali bin Xujr bin Iyaas bin Muqaatil bin Mushamrikh bin Khaaliid, wuxuu yiri: Waxaa nooga sheekeeyay Ismaaciil bin Ibraahiim, oo ka weriyay Ayuub, Ibnu Cawn, Salama bin Calqama, iyo Hishaam bin Xasaan — iyadoo hadalkooda la isku daray — oo ka weriyay Muxammad bin Siiriin. Salama wuxuu ka weriyay Ibnu Siiriin: Waxaa la ii sheegay Abuu Al-Cajfaa’, — kuwa kalena waxay dheheen Muxammad bin Siiriin oo ka weriyay Abuu Al-Cajfaa’ — wuxuu yiri: Cumar bin Al-Khadhaab wuxuu yiri: 'Ha ku xad-gudbina meherka dumarka, maxaa yeelay haddii ay sharaf adduun ama cibaado Eebbe agtiisa ahayd, Nebigu ﷺ idinkama horreyn lahayn. Laakiin Rasuulka Eebbe ﷺ ma siinin mid ka mid ah xaasaskiisa, mana la siinin gabdhahiisa midkoodna wax ka badan laba iyo toban Uqiyyah.' Runtii nin baa kor u qaada meherka xaaskiisa ilaa uu ka dareemo nacayb xaggiisa ah oo uu yiraahdo: 'Waxaan kugu bixiyay dhammaan hantidaydii (Alaqul-Qirbah).' Aniguna waxaan ahaa nin Carbeed oo dhashay, laakiin ma aanan garaneynin macnaha 'Alaqul-Qirbah.' Waxaad kaloo dhahdaan: Ku saabsan kuwa lagu dilay dagaalladiinna ama dhintay, waxaad tiraahdaan: 'Hebel wuxuu u shahiiday' ama 'hebel wuxuu u dhintay shahiidnimo.' Iyadoo laga yaabo inuu rarkiisa culays ku raray, ama raacadiisa dahab ama lacag ugu xiray ganacsi dartiis. Ha oranina sidaas, ee dhaha sida Nebigu ﷺ yiri: 'Qofkii lagu dilo jidka Eebbe ama dhinta, wuxuu ku sugnaan doonaa Jannada.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Cumar wuxuu ka digayaa meherka xad-dhaafka ah iyo sheegashooyinka aan daliilka lahayn ee shahiidnimada.

Erayada adag oo la sharxay
Uqiyah

Halbeeg miisaan oo taariikhi ah; laba iyo toban uqiyah ayaa lagu sheegay xadka sare ee meherka haweenkii iyo gabdhihii Nabiga ﷺ.

‘Alaqul-Qirbah

Oraah halkan tilmaamaysa culayska dhaqaale ee weyn ee qof sheegayo inuu qaaday.

Jidka Alle

Dadaal daacad ah oo Alle dartii loo bixiyo; oraahdu waxay ku boorrinaysaa in laga taxaddaro in qof gaar ah lagu xukumo shahiidnimo.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in meherku aanu noqon tartan lagu raadinayo maamuus, isla markaana ay habboon tahay in laga fogaado culays dhaqaale iyo xurguf dhexmarta dadka. Meherku waa xaq ay haweeneydu leedahay; Cumar wuxuu dhaqankii Nabiga ﷺ u soo qaadanayaa tusaale dhexdhexaadnimo, ee ma aha xad go'an oo meher kasta lagu koobo. Hadalkiisu wuxuu kaloo ka digayaa in si go'aan kama dambays ah looga hadlo maqaamka qofka Alle agtiisa ugu dambayn yeelanayo: ballanqaadka guud ee Nabiga waa la xigan karaa, balse daliil la'aan laguma sheegi karo si hubaal ah in qof gaar ah oo dhintay uu shahiid yahay.

Casharrada maanta
  1. Meherka uga wada hadla si furan oo daacad ah, adigoo tixgelinaya xaqa haweeneyda iyo awoodda dhaqaale ee ninka guursanaya.
  2. Meherka badan ha uga dhigin astaan maqaam, kana ilaali heshiisyada maaliyadeed inay mustaqbalka keenaan canaan ama xurguf.
  3. Qof dhintay ha ugu yeerin shahiid daliil la'aan; ku ekaada erayada uu Nabigu ﷺ ina baray.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.