Sunan an-Nasa'i, xadiiska 3600
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، قَالَ حَدَّثَنَا بِشْرٌ، عَنِ ابْنِ عَوْنٍ، قَالَ وَأَنْبَأَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا بِشْرٌ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ أَصَابَ عُمَرُ أَرْضًا بِخَيْبَرَ فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَاسْتَأْمَرَهُ فِيهَا فَقَالَ إِنِّي أَصَبْتُ أَرْضًا كَثِيرًا لَمْ أُصِبْ مَالاً قَطُّ أَنْفَسَ عِنْدِي مِنْهُ فَمَا تَأْمُرُ فِيهَا قَالَ " إِنْ شِئْتَ حَبَّسْتَ أَصْلَهَا وَتَصَدَّقْتَ بِهَا " . فَتَصَدَّقَ بِهَا - عَلَى أَنَّهُ لاَ تُبَاعُ وَلاَ تُوهَبُ - فَتَصَدَّقَ بِهَا فِي الْفُقَرَاءِ وَالْقُرْبَى وَفِي الرِّقَابِ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ وَالضَّيْفِ لاَ جُنَاحَ - يَعْنِي - عَلَى مَنْ وَلِيَهَا أَنْ يَأْكُلَ أَوْ يُطْعِمَ صَدِيقًا غَيْرَ مُتَمَوِّلٍ اللَّفْظُ لإِسْمَاعِيلَ .
Waxaa nooga warramay Ismaaciil bin Mascuud, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Bishr, oo ka weriyey Ibn Cawn, wuxuu yiri: Waxaa sidoo kale noo sheegay Xumayd bin Mascadah, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Bishr, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Ibn Cawn, oo ka weriyey Naafic, oo ka weriyey Ibn Cumar, wuxuu yiri: Cumar wuxuu helay dhul ku yaalla Khaybar, markaas buu u yimid Nebiga ﷺ si uu ugala tashado arrinkiisa. Wuxuu yiri: 'Waxaan helay dhul aad u ballaaran, weligeyna ma helin hanti intan ka qiimo badan agtayda. Maxaad igu amraysaa inaan ku sameeyo?' Nebigu ﷺ wuxuu yiri: 'Haddaad doonto, asalkiisa xannib oo sadaqeysto.' Markaas buu sadaqeystay—isagoo shardi ka dhigay in aan la iibin karin lana hibeyn karin—wuxuuna u sadaqeystay masaakiinta, qaraabada, xorreynta addoommada, jidka Allah, socotada, iyo martida. Ma dambi laha—maamulaha dhulkaas—inuu wax ka cuno ama saaxiibkiis wax siiyo, iyadoo aan loola jeedin inuu maal ka urursado. Ereyadan waa kuwa Ismaaciil.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Cumar wuxuu dhulka u daayay waqf, wuxuuna wax-soo-saarkiisa ugu deeqay arrimo samafal.
Cumar wuxuu dhul ka helay Khaybar, wuxuuna Nabiga ﷺ kala tashaday sida loo maareeyo.
Hanti asalkooda la ilaaliyo, halka wax-soo-saarkooda loogu isticmaalo arrimo samafal.
Maamuluhu si macquul ah ayuu hantida uga faa'iidaysan karaa ama saaxiib ayuu wax ka siin karaa, balse looma oggola inuu hanti naftiisa u urursado.
Culimadu waxay ka fahmeen in qofka hanti leh uu hanti waqf ka dhigi karo, wax-soo-saarkeedana u qoondeyn karo kooxo cayiman, sida masaakiinta iyo qaraabada. Markaas hantida lafteeda lama iibin karo, lamana hibayn karo. Sida ku cad shuruudaha la dejiyey, maamuluhu si macquul ah ayuu uga faa'iidaysan karaa, isaga oo aan raadin faa'iido shakhsiyeed. Madhaahibta fiqhigu siyaabo kala duwan ayay uga hadlaan shuruudaha dheeraadka ah iyo awoodaha saxda ah ee maamulaha.
- Marka waqf la samaynayo, horay u caddee cidda ka faa'iidaysan karta wax-soo-saarkiisa.
- Shuruudaha deeqda samafalka si cad u qor, hantidana si taxaddar leh u maamul.
- Maamulaha waqfku, isaga oo raacaya shuruudaha, si macquul ah ayuu uga faa'iidaysan karaa wax-soo-saarka isaga oo aan ugu isticmaalin inuu naftiisa ku taajiro.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.