Sunan an-Nasa'i, xadiiska 4991
Waxaa weriyey Abu Hurairah and Abu Dharr. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Hurairah and Abu Dharr
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، عَنْ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِي فَرْوَةَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، وَأَبِي، ذَرٍّ قَالاَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَجْلِسُ بَيْنَ ظَهْرَانَىْ أَصْحَابِهِ فَيَجِيءُ الْغَرِيبُ فَلاَ يَدْرِي أَيُّهُمْ هُوَ حَتَّى يَسْأَلَ فَطَلَبْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ نَجْعَلَ لَهُ مَجْلِسًا يَعْرِفُهُ الْغَرِيبُ إِذَا أَتَاهُ فَبَنَيْنَا لَهُ دُكَّانًا مِنْ طِينٍ كَانَ يَجْلِسُ عَلَيْهِ وَإِنَّا لَجُلُوسٌ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَجْلِسِهِ إِذْ أَقْبَلَ رَجُلٌ أَحْسَنُ النَّاسِ وَجْهًا وَأَطْيَبُ النَّاسِ رِيحًا كَأَنَّ ثِيَابَهُ لَمْ يَمَسَّهَا دَنَسٌ حَتَّى سَلَّمَ فِي طَرَفِ الْبِسَاطِ فَقَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكَ يَا مُحَمَّدُ . فَرَدَّ عَلَيْهِ السَّلاَمَ قَالَ أَدْنُو يَا مُحَمَّدُ قَالَ " ادْنُهْ " . فَمَا زَالَ يَقُولُ أَدْنُو مِرَارًا وَيَقُولُ لَهُ " ادْنُ " . حَتَّى وَضَعَ يَدَهُ عَلَى رُكْبَتَىْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِسْلاَمُ قَالَ " الإِسْلاَمُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلاَ تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلاَةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ " . قَالَ إِذَا فَعَلْتُ ذَلِكَ فَقَدْ أَسْلَمْتُ قَالَ " نَعَمْ " . قَالَ صَدَقْتَ . فَلَمَّا سَمِعْنَا قَوْلَ الرَّجُلِ صَدَقْتَ أَنْكَرْنَاهُ قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِيمَانُ قَالَ " الإِيمَانُ بِاللَّهِ وَمَلاَئِكَتِهِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِيِّينَ وَتُؤْمِنُ بِالْقَدَرِ " . قَالَ فَإِذَا فَعَلْتُ ذَلِكَ فَقَدْ آمَنْتُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " نَعَمْ " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَا الإِحْسَانُ قَالَ " أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي مَتَى السَّاعَةُ قَالَ فَنَكَسَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا ثُمَّ أَعَادَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا ثُمَّ أَعَادَ فَلَمْ يُجِبْهُ شَيْئًا وَرَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ " مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنَ السَّائِلِ وَلَكِنْ لَهَا عَلاَمَاتٌ تُعْرَفُ بِهَا إِذَا رَأَيْتَ الرِّعَاءَ الْبُهُمَ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ وَرَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ مُلُوكَ الأَرْضِ وَرَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا خَمْسٌ لاَ يَعْلَمُهَا إِلاَّ اللَّهُ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ } إِلَى قَوْلِهِ { إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } " . ثُمَّ قَالَ " لاَ وَالَّذِي بَعَثَ مُحَمَّدًا بِالْحَقِّ هُدًى وَبَشِيرًا مَا كُنْتُ بِأَعْلَمَ بِهِ مِنْ رَجُلٍ مِنْكُمْ وَإِنَّهُ لَجِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ نَزَلَ فِي صُورَةِ دِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ " .
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Qudaamah, oo ka weriyey Jariir, oo ka weriyey Abuu Farwah, oo ka weriyey Abuu Zurcah, oo ka weriyey Abuu Hurayrah iyo Abuu Darr, oo labadooduba yidhaahdeen: Rasûlullah ﷺ wuxuu dhex fadhiisan jiray asxaabtiisa, markaas haddii uu yimaado qof shisheeye ah ma aqoonsan jirin midka uu yahay ilaa uu wax weydiiyo mooyaane. Sidaas darteed, waxaan ka codsannay Rasûlullah ﷺ inaan u samayno meel fadhiga oo sareysa si uu qofka shisheeyaha ah u aqoonsado markuu yimaado. Markaas waxaan u dhisnay kursi dhoobo ah oo uu ku fadhiisto. Annagoo fadhina, Rasûlullah ﷺ-na uu joogo meeshiisa, ayaa waxaa yimid nin dadka ugu wejiga qurxoon uguna udgoon badan, oo dharkiisu aysan wasakh taabanin oo kale. Wuxuu istaagay cidhifka roogga wuxuuna yidhi: 'As-salaamu calaykum, Muxammadow!' Wuu ka qaaday salaanta, ninkiina wuxuu yidhi: 'Ma soo dhowaadaa, Muxammadow?' Wuxuu yidhi: 'Soo dhowow.' Ninkii wuu sii socday isagoo leh 'Ma soo dhowaadaa?' marar badan, Nabigu ﷺ-na wuxuu lahaa 'Soo dhowow,' ilaa uu gacmihiisa saaray jilbaha Rasûlullah ﷺ. Wuxuu yidhi: 'Muxammadow, ii sheeg maxay tahay Islaamku?' Wuxuu yidhi: 'Islaamku waa inaad Allah caabuddo oo aadan waxba la wadaajin, inaad oogto Salaadda, bixiso Sakada, gudato Xajka Baydka, oo soonto Ramadaanka.' Ninkii wuxuu yidhi: 'Haddaan taas sameeyo, ma Islaamay?' Wuxuu yidhi: 'Haa.' Ninkii wuxuu yidhi: 'Run baad sheegtay.' Markaan maqalnay hadalkiisa 'Run baad sheegtay', waanu la yaabnay. Wuxuu yidhi: 'Muxammadow, ii sheeg maxay tahay Iimaanku?' Wuxuu yidhi: 'Inaad rumeysato Allah, Malaa'igtiisa, Kutubtiisa, Nabiyadiisa, iyo Qadarka.' Ninkii wuxuu yidhi: 'Haddaan taas sameeyo, ma iimaanay?' Rasûlullah ﷺ wuxuu yidhi: 'Haa.' Wuxuu yidhi: 'Run baad sheegtay.' Wuxuu yidhi: 'Muxammadow, ii sheeg maxay tahay Ixsaanku?' Wuxuu yidhi: 'Inaad Allah u caabuddo sidii adigoo arkaya Isaga; haddaadan arkeyn, hubaal Isagu wuu ku arkayaa.' Wuxuu yidhi: 'Run baad sheegtay.' Wuxuu yidhi: 'Muxammadow, ii sheeg goormay tahay Saacaddu?' Nabigu ﷺ wuu hoos eegay mana uusan jawaabin. Kadib wuu celiyey su'aasha, mana uusan jawaabin. Markii saddexaad buu celiyey, mana uusan jawaabin. Kadib madaxa kor buu u qaaday wuxuuna yidhi: 'Ka la weydiinayo wax badan kama oga ka wax weydiinaya. Laakiin waxay leedahay calaamado lagu garto: Markaad aragto daajiyeyaasha xoolaha oo ku tartamaya dhismaha dhismooyinka dhaadheer; markaad aragto dadka cagacad iyo qaawan oo boqorro ka ah dunida; iyo markaad aragto haweeneyda oo dhalaysa sayidkeeda. Kuwaasi waa shan wax oo aan cidina ogayn illaa Allah. {Hubaal Allah agtiisa ayay ka tahay aqoonta Saacaddu} ilaa qowlkiisa: {Hubaal Allah waa Oge Xeeldheer.}' Kadib wuxuu yidhi: 'Maya, waxaan ku dhaartay Kan soo diray Muxammad isagoo xaq ah, hanuun iyo bishaareeye, anigu kama aqoon badan isaga nin idinka mid ah. Kaasi wuxuu ahaa Jibriil calayhi-s-salaam oo ku soo degay suuradda Dixyah Al-Kalbi.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xadiiskani wuxuu isku xidhayaa Islaamka, iimaanka, ixsaanka iyo calaamadaha Saacadda.
Saxaabadu waxay codsi ku dhiseen meel dhoobo ah oo kor u kac ah, si qof shisheeye ah oo booqanaya uu u garto Nabiga ﷺ oo uu su’aalo u weydiiyo.
Inaad Alle caabuddo adigoo og inuu ku arko; taasi waxay ficilladaada ku kordhisaa daacadnimo iyo taxaddar.
Qaddarka Alle: Alle wax walba wuu og yahay wuuna qaddaraa, iyadoo dadku weli masuul ka yihiin doorashooyinkooda.
Maalinta Qiyaame, waqtigeeda saxda ahna Alle keliya ayaa og.
Culimadu waxay riwaayaddan u arkaan soo koobidda diinta: Islaamku wuxuu ka kooban yahay camallada muuqda, iimaankuna caqiidooyinka, ixsaankuna tayada cibaadada. Su’aaluhu waxay sidoo kale muujinayaan in waxbarashadu ku dhici karto su’aalo iyo jawaabo cad. Waqtiga saxda ah ee Saacaddu wuxuu ka mid yahay waxa qarsoon ee Alle keliya og yahay; calaamadaha la sheegayna cidna uma oggola inay taariikh cayinto.
- Salaadahaaga iyo waajibaadka kale u gut si feejignaan iyo daacadnimo leh, adigoo og in Alle ku arko.
- Si taxaddar leh u baro aasaaska iimaanka, su’aalahana uga hadal si xushmad leh.
- Ku dadaal camal wanaagsan iyo isu diyaarinta Aakhiro, halkii aad isku dayi lahayd inaad cayinto taariikhda Saacadda.
Riwaayaddan saxiixa ah waxay sidoo kale ka warramaysaa kulankii Jibriil ﷺ, waxayna ka hadlaysaa Islaamka, iimaanka, ixsaanka iyo Saacadda.
40 Hadith van an-Nawawi · #2 (Sahih)Riwaayaddan saxiixa ah ee ku jirta ururinta an-Nawawi waxay ka warramaysaa su’aalihii Jibriil ﷺ weydiiyay Nabiga ﷺ, waxayna sharraxaysaa isla fikradaha aasaasiga ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.