Sahih al-Bukhari, hadithi 7437
Transmetuar nga Abu Huraira. Teksti arabisht me përkthimin dhe shpjegimin tonë.
Nga al‑Bukhari deri te Profeti ﷺ
- 1Abd al‑Aziz ibn Abdullahia transmetoi al‑Bukhariعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
- 2Ibrahim ibn Sa'dإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 4Ata ibn Yazid al‑Laythiعَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ
- 5Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
- 6I Dërguari i Allahut ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Renditja është si në tekstin arabisht të këtij transmetimi. Emrat janë transliteruar nga arabishtja në alfabetin latin. Sahih al-Bukhari konsiderohet në tërësi si i besueshëm.
Transmetimi
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّاسَ، قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هَلْ تُضَارُّونَ فِي الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ ". قَالُوا لاَ يَا رَسُولَ اللَّهِ. قَالَ " فَهَلْ تُضَارُّونَ فِي الشَّمْسِ لَيْسَ دُونَهَا سَحَابٌ ". قَالُوا لاَ يَا رَسُولَ اللَّهِ. قَالَ " فَإِنَّكُمْ تَرَوْنَهُ كَذَلِكَ، يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ شَيْئًا فَلْيَتَّبِعْهُ. فَيَتْبَعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الشَّمْسَ الشَّمْسَ، وَيَتْبَعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الْقَمَرَ الْقَمَرَ، وَيَتْبَعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الطَّوَاغِيتَ الطَّوَاغِيتَ، وَتَبْقَى هَذِهِ الأُمَّةُ فِيهَا شَافِعُوهَا ـ أَوْ مُنَافِقُوهَا شَكَّ إِبْرَاهِيمُ ـ فَيَأْتِيهِمُ اللَّهُ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ. فَيَقُولُونَ هَذَا مَكَانُنَا حَتَّى يَأْتِيَنَا رَبُّنَا فَإِذَا جَاءَنَا رَبُّنَا عَرَفْنَاهُ فَيَأْتِيهِمُ اللَّهُ فِي صُورَتِهِ الَّتِي يَعْرِفُونَ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ. فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا. فَيَتْبَعُونَهُ وَيُضْرَبُ الصِّرَاطُ بَيْنَ ظَهْرَىْ جَهَنَّمَ، فَأَكُونُ أَنَا وَأُمَّتِي أَوَّلَ مَنْ يُجِيزُهَا، وَلاَ يَتَكَلَّمُ يَوْمَئِذٍ إِلاَّ الرُّسُلُ، وَدَعْوَى الرُّسُلِ يَوْمَئِذٍ اللَّهُمَّ سَلِّمْ سَلِّمْ. وَفِي جَهَنَّمَ كَلاَلِيبُ مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ، هَلْ رَأَيْتُمُ السَّعْدَانَ ". قَالُوا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ. قَالَ " فَإِنَّهَا مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ، غَيْرَ أَنَّهُ لاَ يَعْلَمُ مَا قَدْرُ عِظَمِهَا إِلاَّ اللَّهُ، تَخْطَفُ النَّاسَ بِأَعْمَالِهِمْ، فَمِنْهُمُ الْمُوبَقُ بَقِيَ بِعَمَلِهِ، أَوِ الْمُوثَقُ بِعَمَلِهِ، وَمِنْهُمُ الْمُخَرْدَلُ أَوِ الْمُجَازَى أَوْ نَحْوُهُ، ثُمَّ يَتَجَلَّى حَتَّى إِذَا فَرَغَ اللَّهُ مِنَ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ وَأَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ بِرَحْمَتِهِ مَنْ أَرَادَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ أَمَرَ الْمَلاَئِكَةَ أَنْ يُخْرِجُوا مِنَ النَّارِ مَنْ كَانَ لاَ يُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا، مِمَّنْ أَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَرْحَمَهُ مِمَّنْ يَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، فَيَعْرِفُونَهُمْ فِي النَّارِ بِأَثَرِ السُّجُودِ، تَأْكُلُ النَّارُ ابْنَ آدَمَ إِلاَّ أَثَرَ السُّجُودِ، حَرَّمَ اللَّهُ عَلَى النَّارِ أَنْ تَأْكُلَ أَثَرَ السُّجُودِ، فَيَخْرُجُونَ مِنَ النَّارِ قَدِ امْتُحِشُوا، فَيُصَبُّ عَلَيْهِمْ مَاءُ الْحَيَاةِ فَيَنْبُتُونَ تَحْتَهُ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ، ثُمَّ يَفْرُغُ اللَّهُ مِنَ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ، وَيَبْقَى رَجُلٌ مُقْبِلٌ بِوَجْهِهِ عَلَى النَّارِ هُوَ آخِرُ أَهْلِ النَّارِ دُخُولاً الْجَنَّةَ فَيَقُولُ أَىْ رَبِّ اصْرِفْ وَجْهِي عَنِ النَّارِ، فَإِنَّهُ قَدْ قَشَبَنِي رِيحُهَا وَأَحْرَقَنِي ذَكَاؤُهَا. فَيَدْعُو اللَّهَ بِمَا شَاءَ أَنْ يَدْعُوَهُ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ هَلْ عَسَيْتَ إِنْ أُعْطِيتَ ذَلِكَ أَنْ تَسْأَلَنِي غَيْرَهُ. فَيَقُولُ لاَ وَعِزَّتِكَ لاَ أَسْأَلُكَ غَيْرَهُ، وَيُعْطِي رَبَّهُ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ مَا شَاءَ، فَيَصْرِفُ اللَّهُ وَجْهَهُ عَنِ النَّارِ، فَإِذَا أَقْبَلَ عَلَى الْجَنَّةِ وَرَآهَا سَكَتَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَىْ رَبِّ قَدِّمْنِي إِلَى باب الْجَنَّةِ. فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ أَلَسْتَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ أَنْ لاَ تَسْأَلَنِي غَيْرَ الَّذِي أُعْطِيتَ أَبَدًا، وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ. فَيَقُولُ أَىْ رَبِّ. وَيَدْعُو اللَّهَ حَتَّى يَقُولَ هَلْ عَسَيْتَ إِنْ أُعْطِيتَ ذَلِكَ أَنْ تَسْأَلَ غَيْرَهُ. فَيَقُولُ لاَ وَعِزَّتِكَ لاَ أَسْأَلُكَ غَيْرَهُ، وَيُعْطِي مَا شَاءَ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ، فَيُقَدِّمُهُ إِلَى باب الْجَنَّةِ، فَإِذَا قَامَ إِلَى باب الْجَنَّةِ انْفَهَقَتْ لَهُ الْجَنَّةُ فَرَأَى مَا فِيهَا مِنَ الْحَبْرَةِ وَالسُّرُورِ، فَيَسْكُتُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَىْ رَبِّ أَدْخِلْنِي الْجَنَّةَ. فَيَقُولُ اللَّهُ أَلَسْتَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ أَنْ لاَ تَسْأَلَ غَيْرَ مَا أُعْطِيتَ ـ فَيَقُولُ ـ وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ. فَيَقُولُ أَىْ رَبِّ لاَ أَكُونَنَّ أَشْقَى خَلْقِكَ فَلاَ يَزَالُ يَدْعُو حَتَّى يَضْحَكَ اللَّهُ مِنْهُ فَإِذَا ضَحِكَ مِنْهُ قَالَ لَهُ ادْخُلِ الْجَنَّةَ. فَإِذَا دَخَلَهَا قَالَ اللَّهُ لَهُ تَمَنَّهْ. فَسَأَلَ رَبَّهُ وَتَمَنَّى حَتَّى إِنَّ اللَّهَ لَيُذَكِّرُهُ يَقُولُ كَذَا وَكَذَا، حَتَّى انْقَطَعَتْ بِهِ الأَمَانِيُّ قَالَ اللَّهُ ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ ". قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ لاَ يَرُدُّ عَلَيْهِ مِنْ حَدِيثِهِ شَيْئًا حَتَّى إِذَا حَدَّثَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قَالَ " ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ ". قَالَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ " وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ مَعَهُ ". يَا أَبَا هُرَيْرَةَ. قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ مَا حَفِظْتُ إِلاَّ قَوْلَهُ " ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ ". قَالَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ أَشْهَدُ أَنِّي حَفِظْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَوْلَهُ " ذَلِكَ لَكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ ". قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَذَلِكَ الرَّجُلُ آخِرُ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولاً الْجَنَّةَ.
Rrëfyer 'Ata' bin Yazid Al-Laithi: Në autoritetin e Abu Huraira: Njerëzit thanë,
"O Muhamedi i Allahut (ﷺ)! A do të shohim Zotin tonë në Ditën e Krijimit?" Profeti (ﷺ) tha, "A keni ndonjë vështirësi në shikimin e hënës në një natë të plotë hëne?" Ata thanë, "Jo, o Muhamed i Allahut (ﷺ)." Ai tha, "A keni ndonjë vështirësi në shikimin e diellit kur nuk ka re?" Ata thanë, "Jo, o Muhamed i Allahut (ﷺ)." Ai tha, "Pra, do ta shihni atë, ashtu. Allahu do të mbledhë të gjithë njerëzit në Ditën e Krijimit, dhe do të thotë, 'Kushdo që ka adhuruar diçka (në botë) duhet të ndjekë atë,' kështu që, kushdo që ka adhuruar diellin do të ndjekë diellin, dhe kushdo që ka adhuruar hënën do të ndjekë hënën, dhe kushdo që ka adhuruar perëndi të tjera false, do t’i ndjekë ato perëndi. Dhe do të mbeten vetëm kjo kombësi me njerëzit e saj të mirë (ose hipokritët). (Nën-rrëfyesi, Ibrahim, është në dyshim.) Allahu do të vijë tek ata dhe do të thotë, 'Unë jam Zoti juaj.' Ata do ta mohojnë atë dhe do të thonë, 'Ne do të qëndrojmë këtu derisa të vijë Zoti ynë, sepse kur të vijë Zoti ynë, do ta njohim atë.' Pra, Allahu do të vijë tek ata në pamjen e Tij që ata e njohin, dhe do të thotë, 'Unë jam Zoti juaj.' Ata do të thonë, 'Ti je Zoti ynë,' kështu që do ta ndjekin atë. Pastaj do të vendoset një urë mbi Xhehennem (Zjarri)' Unë dhe ndjekësit e mi do të jemi të parët që do të kalojnë atë dhe askush nuk do të flasë atë Ditë përveç Profetëve. Dhe lutja e Profetëve atë Ditë do të jetë, 'O Allah, shpëto! Shpëto!' Në Xhehennem (ose mbi Urë) do të jenë kapje si thonjtë e As-Sa'dan (bimë me thumba). A e keni parë As-Sa'dan?" Ata u përgjigjën, "Po, o Muhamed i Allahut (ﷺ)!" Ai tha, "Kështu, ato kapje duken si thonjtë e As-Sa'dan, por askush nuk e di sa të mëdhenj janë përveç Allahut. Këto kapje do të shkëpusin njerëzit sipas veprave të tyre. Disa nga njerëzit do të mbeten në Xhehennem (dënohen) për shkak të veprave të tyre të këqija, dhe disa do të preken ose do të shkëputen nga kapjet (dhe do të bien në Xhehennem) dhe disa do të dënohen dhe pastaj do të lirohen. Kur Allahu të përfundojë gjykimet e Tij ndërmjet njerëzve, Ai do të marrë atë që dëshiron nga Xheheni përmes Mëshirës së Tij. Pastaj do të urdhërojë engjëjt të nxjerrin nga Zjarri të gjithë ata që nuk kanë adhuruar tjetër përveç Allahut nga ata që Allahu dëshiron të jetë i mëshirshëm ndaj tyre dhe ata që dëshmuan (në botë) se askush nuk ka të drejtë të adhurohet përveç Allahut. Engjëjt do t’i njohin ata në Zjarr përmes shenjave të prostrimit (në ballin e tyre), sepse Zjarri do të haëë të gjithë trupin njerëzor përveç shenjës së prostrimit, sepse Allahu e ka ndaluar Zjarrin të haëë shenjën e prostrimit. Ata do të dalin nga Zjarri (Xheheni), plotësisht të djegur dhe pastaj do t’u derdhet uji i jetës mbi ta dhe do të rriten nën të si një farë që vjen në baltën e rrjedhës. Pastaj Allahu do të përfundojë gjykimet ndërmjet njerëzve, dhe do të mbetet një njeri duke u përballur me Zjarrin (Xhehennemin) dhe ai do të jetë i fundit ndër njerëzit e Xhehennemit që do të hyjë në Parajsë. Ai do të thotë, 'O Zoti im! Më kthe fytyrën nga zjarri sepse era e tij më ka lënduar dhe nxehtësia e tij e ashpër më ka djegur.' Ai do të lutet Allahut në mënyrën që Allahu dëshiron që ai të lutet, dhe pastaj Allahu do të thotë, 'Nëse të jap këtë, a do të kërkosh diçka tjetër?' Ai do të përgjigjet, 'Jo, me Fuqinë Tënde, (Nderin) Nuk do të kërkoj tjetër.' Ai do t’i japë Zotit të tij çdo premtim dhe besëlidhje që Allahu do të kërkojë. Pra, Allahu do t’i kthejë fytyrën nga Zjarrin (Xhehennemi). Kur ai të përballet me Parajsën dhe ta shohë atë, ai do të mbetet i heshtur sa herë që Allahu dëshiron që ai të mbetet i heshtur, pastaj do të thotë, 'O Zoti im! Më afro në derën e Parajsës.' Allahu do të thotë, 'A nuk i ke dhënë premtimet dhe besëlidhjet që nuk do të kërkosh më shumë se sa të të jepet?' Woe mbi ty, o biri i Ademit! Sa i pabesë je!' Ai do të thotë, 'O Zoti im,' dhe do të vazhdojë të lutet Allahut derisa Allahu të thotë, 'Nëse të jap atë që po kërkon, a do të kërkosh diçka tjetër?' Ai do të përgjigjet, 'Jo, me Fuqinë Tënde, (Nderin) Nuk do të kërkoj tjetër.' Pastaj do t’i japë premtimet dhe besëlidhjet Allahut dhe pastaj Allahu do ta sjellë atë pranë derës së Parajsës. Kur ai të qëndrojë te dera e Parajsës, Parajsa do të hapet dhe do t’i shfaqet me shkëlqim dhe kënaqësi, ku ai do të mbetet i heshtur sa herë që Allahu dëshiron që ai të mbetet i heshtur, dhe pastaj do të thotë, 'O Zoti im! Më lejo të hyj në Parajsë.' Allahu do të thotë, 'A nuk i ke dhënë premtimet dhe besëlidhjet që nuk do të kërkosh më shumë se sa të të jepet?' Allahu do të thotë, 'Woe mbi ty, o biri i Ademit! Sa i pabesë je!' Ai do të thotë, 'O Zoti im! Mos më bëj më të mjerin nga krijesat Tuaja,' dhe do të vazhdojë të lutet Allahut derisa Allahu të qeshë për shkak të fjalëve të tij, dhe kur Allahu të qeshë për shkak të tij, Ai do të thotë, 'Hyni në Parajsë,' dhe kur ai të hyjë aty, Allahu do t’i thotë, 'Kërko diçka.' Ai do të kërkojë nga Zoti i tij, dhe do të dëshirojë shumë gjëra, sepse Allahu vetë do ta kujtojë të dëshirojë për diçka duke thënë, '(Dëshiro) kësaj dhe kësaj.' Kur të mos ketë më asgjë për të dëshiruar, Allahu do të thotë, 'Kjo është për ty, dhe e barabartë (për ty) gjithashtu.'
Përkthimi dhe shpjegimi nga Khutba World, të përkthyera nga arabishtja.
Mëshira e Allahut i shpëton besimtarët dhe u dhuron mirësi të shumta.
Ura mbi Xhehenem, të cilën, sipas transmetimit, njerëzit do ta kalojnë në Ditën e Ringjalljes.
Shenjat e dallueshme në trup që lidhen me rënien në sexhde gjatë namazit.
Uji përmes të cilit ata që nxirren nga Zjarri kthehen në jetë dhe rriten, siç përshkruhet në transmetim.
Dijetarët klasikë nxjerrin nga ky transmetim se besimtarët do ta shohin Allahun në Ahiret, pa e kuptuar krahasimin me diellin ose hënën si ngjashmëri mes Allahut dhe krijimit të Tij: krahasimi ka të bëjë me qartësinë dhe sigurinë e shikimit. Ata theksojnë se cilësitë e Allahut duhen pohuar pa përcaktuar se si janë dhe pa i krahasuar me krijesat. Transmetimi mëson gjithashtu se llogaridhënia dhe kalimi i urës janë çështje serioze dhe se Allahu, nga mëshira e Tij, mund t'i shpëtojë besimtarët që adhuruan vetëm Atë. Lutjet e përsëritura të njeriut të fundit dhe shpërblimi i shumtë tregojnë madhështinë e mëshirës së Allahut.
- Qëndro i përkushtuar në adhurimin vetëm të Allahut dhe mos lejo që asgjë tjetër t'i zërë vendin në zemrën ose veprat e tua.
- Merre namazin seriozisht dhe bëj sexhde me sinqeritet; transmetimi i lidh këto gjurmë me shpëtimin.
- Ndërthur frikën nga llogaridhënia me shpresën te mëshira e Allahut dhe kërkoji qëndrueshmëri dhe shpëtim.
Edhe ky transmetim sahih përshkruan pyetjen nëse besimtarët do ta shohin Allahun në Ditën e Ringjalljes dhe sqaron krahasimin me diellin dhe hënën.
Sahih al-Bukhari · #7438 (Sahih)Ky transmetim nga Ebu Hurejra ndan thelbin e përshkrimit të shikimit të Allahut dhe të ngjarjeve të Ditës së Ringjalljes.
Çdo ditë një hadith, në gjuhën tënde
Aplikacioni të sjell çdo ditë një hadith me shpjegim, edhe si miniaplikacion në telefonin tënd. Përdorimi është falas.