Fadhila na Sifa za Mtume ﷺ na Masahaba wake · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 3595

Imepokelewa na Adi ibn Hatim. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Fadhila na Sifa za Mtume ﷺ na Masahaba wake
صحيح البخاري
Nani aliisimulia?

Imesimuliwa na Adi ibn Hatim

Sahih (ya kuaminika)

Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْحَكَمِ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، أَخْبَرَنَا إِسْرَائِيلُ، أَخْبَرَنَا سَعْدٌ الطَّائِيُّ، أَخْبَرَنَا مُحِلُّ بْنُ خَلِيفَةَ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ، قَالَ بَيْنَا أَنَا عِنْدَ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم إِذْ أَتَاهُ رَجُلٌ فَشَكَا إِلَيْهِ الْفَاقَةَ، ثُمَّ أَتَاهُ آخَرُ، فَشَكَا قَطْعَ السَّبِيلِ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ يَا عَدِيُّ هَلْ رَأَيْتَ الْحِيرَةَ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ لَمْ أَرَهَا وَقَدْ أُنْبِئْتُ عَنْهَا‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَإِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ لَتَرَيَنَّ الظَّعِينَةَ تَرْتَحِلُ مِنَ الْحِيرَةِ، حَتَّى تَطُوفَ بِالْكَعْبَةِ، لاَ تَخَافُ أَحَدًا إِلاَّ اللَّهَ ‏"‏ ـ قُلْتُ فِيمَا بَيْنِي وَبَيْنَ نَفْسِي فَأَيْنَ دُعَّارُ طَيِّئٍ الَّذِينَ قَدْ سَعَّرُوا الْبِلاَدَ ‏"‏ وَلَئِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ لَتُفْتَحَنَّ كُنُوزُ كِسْرَى ‏"‏‏.‏ قُلْتُ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ قَالَ ‏"‏ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ، وَلَئِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ، لَتَرَيَنَّ الرَّجُلَ يُخْرِجُ مِلْءَ كَفِّهِ مِنْ ذَهَبٍ أَوْ فِضَّةٍ، يَطْلُبُ مَنْ يَقْبَلُهُ مِنْهُ، فَلاَ يَجِدُ أَحَدًا يَقْبَلُهُ مِنْهُ، وَلَيَلْقَيَنَّ اللَّهَ أَحَدُكُمْ يَوْمَ يَلْقَاهُ، وَلَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ تُرْجُمَانٌ يُتَرْجِمُ لَهُ‏.‏ فَيَقُولَنَّ أَلَمْ أَبْعَثْ إِلَيْكَ رَسُولاً فَيُبَلِّغَكَ فَيَقُولُ بَلَى‏.‏ فَيَقُولُ أَلَمْ أُعْطِكَ مَالاً وَأُفْضِلْ عَلَيْكَ فَيَقُولُ بَلَى‏.‏ فَيَنْظُرُ عَنْ يَمِينِهِ فَلاَ يَرَى إِلاَّ جَهَنَّمَ، وَيَنْظُرُ عَنْ يَسَارِهِ فَلاَ يَرَى إِلاَّ جَهَنَّمَ ‏"‏‏.‏ قَالَ عَدِيٌّ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ اتَّقُوا النَّارَ وَلَوْ بِشِقَّةِ تَمْرَةٍ، فَمَنْ لَمْ يَجِدْ شِقَّةَ تَمْرَةٍ فَبِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ ‏"‏‏.‏ قَالَ عَدِيٌّ فَرَأَيْتُ الظَّعِينَةَ تَرْتَحِلُ مِنَ الْحِيرَةِ حَتَّى تَطُوفَ بِالْكَعْبَةِ، لاَ تَخَافُ إِلاَّ اللَّهَ، وَكُنْتُ فِيمَنِ افْتَتَحَ كُنُوزَ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ، وَلَئِنْ طَالَتْ بِكُمْ حَيَاةٌ لَتَرَوُنَّ مَا قَالَ النَّبِيُّ أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يُخْرِجُ مِلْءَ كَفِّهِ ‏"‏‏.‏

Tafsiri

Muhammad bin Al-Hakam alinisimulia, An-Nadhr alitujulisha, Isra'il alitujulisha, Sa'd At-Ta'i alitujulisha, Muhill bin Khalifa alitujulisha, kutoka kwa Adiyy bin Hatim, akasema: Nilipokuwa pamoja na Nabii ﷺ, ghafla mtu mmoja akaja na kumlalamikia umaskini. Kisha akaja mwingine na kumlalamikia udanganyifu wa njiani (wizi wa barabarani). Basi Nabii ﷺ akasema:

"Ewe Adiyy! Je, umewahi kuona Al-Hira?" Nikajibu: "Sijawahi kuiona, lakini nimeshabiriwa habari zake." Akasema: "Ikiwa utapata maisha marefu, hakika utaona mwanamke akiwa katika tandiko lake akisafiri kutoka Al-Hira hadi atazunguke Ka'ba, hakiogopi chochote ila Allah." Nikajiambia moyoni mwangu: "Je, itakuwaje kuhusu wezi wa kabila la Tayy ambao wameharibu nchi nzima?" Kisha akasema: "Na ikiwa utapata maisha marefu, hazina za Kisra zitafunguliwa." Nikauliza: "Unamaanisha Kisra bin Hurmuz?" Akajibu: "Kisra bin Hurmuz. Na ikiwa utapata maisha marefu, hakika utaona mtu akitoka na mkono wake umejaa dhahabu au fedha, akitafuta mtu wa kukubali kuchukua kwake, asimpate yeyote wa kukubali. Na hakika mmoja wenu atakutana na Allah siku ya kumkutana, pasipo kuwa na mfasiri yeyote kati yake na Allah. Basi Allah atamwambia: 'Je, sikukutumia Mtume ili akufikishie ujumbe?' Atasema: 'Ndiyo.' Atamwambia: 'Je, sikukupa mali na kukupendelea?' Atasema: 'Ndiyo.' Kisha atatazama upande wake wa kulia na haoni chochote ila Jahannamu, na atatazama upande wake wa kushoto na haoni chochote ila Jahannamu." Adiyy akasema: Nilimsikia Nabii ﷺ akisema: "Jikingeni na Moto hata kwa nusu ya tende; na asiyeipata nusu ya tende, basi ajikinge kwa neno jema." Adiyy akaongeza: Baadaye niliona mwanamke akiwa katika tandiko lake akisafiri kutoka Al-Hira hadi akazunguka Ka'ba, hakiogopi chochote ila Allah. Na mimi nilikuwa miongoni mwa waliowashinda na kuzifungua hazina za Kisra bin Hurmuz. Na ikiwa mtapata maisha marefu, hakika mtayaona yale aliyoyatabiri Nabii Abu Al-Qasim ﷺ: 'Atatoka na mkono wake umejaa...'

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Mtume ﷺ alitabiri usalama na ustawi, na akafundisha ukarimu.

Maelezo ya maneno magumu
Al-Hira

Mji ulioko katika Iraq ya leo, kusini mwa Kufa.

kiti cha kubebea

Kiti kilichofunikwa kinachosafirishwa juu ya mnyama wa kupandwa.

Kisra

Cheo cha mtawala wa Uajemi; hapa kinamhusu Kisra mwana wa Hurmuz.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wa kale, akiwemo Ibn Hajar, wanaeleza kuwa safari salama iliyotangazwa na kufunguliwa kwa hazina za Kisra vilikuwa ishara za mambo yaliyotokea baadaye. Sehemu inayohusu Akhera inakumbusha kwamba kila mtu atawajibika binafsi kwa imani yake na namna alivyotumia neema za Allah. Himizo la kutoa hata nusu ya tende linaonyesha kuwa sadaka haitegemei ukubwa wa mali ya mtu; asiyeweza kutoa chochote anaweza kutenda wema kwa kusema neno jema.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Toa sadaka mara kwa mara, hata kama unaweza kutoa kiasi kidogo tu.
  2. Zungumza na watu kwa wema; neno jema lenyewe ni tendo la wema.
  3. Tumia mali yako kama amana na jiandae kwa hesabu yako binafsi mbele ya Allah.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.