Namaz Kitabı · Sunan Ibn Majah

Sunan Ibn Majah, 697. hadis

Abu Hurairah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Namaz Kitabı
سنن ابن ماجه
Kim rivayet etti?

Ibn Majah'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Harmala ibn YahyaIbn Majah'e aktardıحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى
  2. 2Abdullah ibn Wahbعَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ
  3. 3Yunusيُونُسُ
  4. 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  5. 5Sa'id ibn al‑Musayyabسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ
  6. 6Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
  7. 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ حِينَ قَفَلَ مِنْ غَزْوَةِ خَيْبَرَ فَسَارَ لَيْلَةً حَتَّى إِذَا أَدْرَكَهُ الْكَرَى عَرَّسَ وَقَالَ لِبِلاَلٍ ‏"‏ اكْلأْ لَنَا اللَّيْلَ ‏"‏ ‏.‏ فَصَلَّى بِلاَلٌ مَا قُدِّرَ لَهُ وَنَامَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَأَصْحَابُهُ فَلَمَّا تَقَارَبَ الْفَجْرُ اسْتَنَدَ بِلاَلٌ إِلَى رَاحِلَتِهِ مُوَاجِهَ الْفَجْرِ فَغَلَبَتْ بِلاَلاً عَيْنَاهُ وَهُوَ مُسْتَنِدٌ إِلَى رَاحِلَتِهِ فَلَمْ يَسْتَيْقِظْ بِلاَلٌ وَلاَ أَحَدٌ مِنْ أَصْحَابِهِ حَتَّى ضَرَبَتْهُمُ الشَّمْسُ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ أَوَّلَهُمُ اسْتِيقَاظًا فَفَزِعَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَ ‏"‏ أَىْ بِلاَلُ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ بِلاَلٌ أَخَذَ بِنَفْسِي الَّذِي أَخَذَ بِنَفْسِكَ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ اقْتَادُوا ‏"‏ ‏.‏ فَاقْتَادُوا رَوَاحِلَهُمْ شَيْئًا ثُمَّ تَوَضَّأَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ وَأَمَرَ بِلاَلاً فَأَقَامَ الصَّلاَةَ فَصَلَّى بِهِمُ الصُّبْحَ فَلَمَّا قَضَى النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ الصَّلاَةَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَنْ نَسِيَ صَلاَةً فَلْيُصَلِّهَا إِذَا ذَكَرَهَا فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ ‏{وَأَقِمِ الصَّلاَةَ لِذِكْرِي}‏ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَكَانَ ابْنُ شِهَابٍ يَقْرَؤُهَا ‏{لِلذِّكْرَى}‏ ‏.‏

Çeviri

Harmele b. Yahya bize rivayet etti, Abdullah b. Vehb bize rivayet etti, Yunus bize rivayet etti; İbn Şihab'dan, o da Said b. Müseyyeb'den, o da Ebu Hureyre'den naklettiğine göre: Allah Resûlü ﷺ Hayber Seferi'nden dönerken gece yol aldı, uyku kendisini bastırınca konakladı ve Bilal'e:

"Bu gece bizim için nöbet tut" buyurdu. Bilal Allah'ın takdir ettiği kadar namaz kıldı, sonra Allah Resûlü ﷺ ve ashabı uyudular. Tan ağarmaya yaklaşınca Bilal, yüzünü doğuya dönerek bineğine yaslandı, ancak orada gözlerine uyku galip geldi. Ne Bilal ne de ashabından kimse güneş üzerlerine doğuncaya kadar uyanamadı. İlk uyanan Allah Resûlü ﷺ oldu. Telaşla: "Ey Bilal!" diye seslendi. Bilal: "Anam babam sana feda olsun ey Allah'ın Resûlü! Benim nefsimi ele geçiren (uyku), senin nefsini ele geçirenle aynıdır" dedi. Resûlullah ﷺ: "Bineklerinizi biraz ilerletin" buyurdu. Bineklerini biraz uzaklaştırdılar, ardından Allah Resûlü ﷺ abdest aldı ve Bilal'e kamet getirmesini emretti; böylece onlara sabah namazını kıldırdı. Nebi ﷺ namazı bitirdikten sonra şöyle buyurdu: "Kim bir namazı unutursa, hatırladığı zaman onu kılsın. Çünkü Allah Azze ve Celle şöyle buyurmuştur: {Beni anmak için namaz kıl.}" Ravi, İbn Şihab'ın bu ayeti "hatırlamak için" şeklinde okuduğunu belirtmiştir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Uyku veya unutkanlık nedeniyle bir namazı kaçıran kişi, uyandığında ya da hatırladığında onu kılmalıdır.

Arka plan ve bağlam

Rivayet, Hayber Seferi’nden sonraki bir yolculuğu anlatır. Yolcular sabah namazını uyuyarak kaçırmış ve uyandıktan sonra kılmışlardır.

Kavramlar ve açıklamalar
ikamet

Farz cemaat namazından hemen önce okunan çağrı.

küçük abdest

Namazdan önce alınan abdest; buna wudu da denir.

Beni anmak için

Allah’ın namazı dosdoğru kılma ve namazda O’nu anma emrine işaret eder.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, uyku veya unutkanlık nedeniyle bir namazı kaçıran kişinin uyandığında ya da hatırladığında onu kılması ve daha sonraki bir namaza kadar ertelememesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Olay, namaz vaktini bilerek geçirmeyi değil, istemeden uyuyakalmayı konu alır. Klasik fıkıh âlimleri kaçırılan namazların nasıl kaza edileceğini ve sıralamanın nasıl uygulanacağını da ele almış; ayrıntılar mezheplere göre farklılık göstermiştir.

Günümüz için dersler
  1. Namaz vakti çıktıktan sonra uyanırsan, kaçırdığın namazı uyanır uyanmaz kıl.
  2. Güvenilir bir alarm kur ve gerekirse birinden seni namaza uyandırmasını iste.
  3. Yolculuk sırasında bir grup namazı kaçırırsa, engel ortadan kalkınca birlikte kılabilir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.