Hac Kitabı · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi, 809. hadis

Abu Shuraih Al-Adawi rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Hac Kitabı
جامع الترمذي
Kim rivayet etti?

Abu Shuraih Al-Adawi tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْعَدَوِيِّ، أَنَّهُ قَالَ لِعَمْرِو بْنِ سَعِيدٍ وَهُوَ يَبْعَثُ الْبُعُوثَ إِلَى مَكَّةَ ائْذَنْ لِي أَيُّهَا الأَمِيرُ أُحَدِّثْكَ قَوْلاً قَامَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْغَدَ مِنْ يَوْمِ الْفَتْحِ سَمِعَتْهُ أُذُنَاىَ وَوَعَاهُ قَلْبِي وَأَبْصَرَتْهُ عَيْنَاىَ حِينَ تَكَلَّمَ بِهِ أَنَّهُ حَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ مَكَّةَ حَرَّمَهَا اللَّهُ وَلَمْ يُحَرِّمْهَا النَّاسُ وَلاَ يَحِلُّ لاِمْرِئٍ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ أَنْ يَسْفِكَ فِيهَا دَمًا أَوْ يَعْضِدَ بِهَا شَجَرَةً فَإِنْ أَحَدٌ تَرَخَّصَ بِقِتَالِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِيهَا فَقُولُوا لَهُ إِنَّ اللَّهَ أَذِنَ لِرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَأْذَنْ لَكَ وَإِنَّمَا أَذِنَ لِي فِيهِ سَاعَةً مِنَ النَّهَارِ وَقَدْ عَادَتْ حُرْمَتُهَا الْيَوْمَ كَحُرْمَتِهَا بِالأَمْسِ وَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ ‏"‏ ‏.‏ فَقِيلَ لأَبِي شُرَيْحٍ مَا قَالَ لَكَ عَمْرُو بْنُ سَعِيدٍ قَالَ أَنَا أَعْلَمُ مِنْكَ بِذَلِكَ يَا أَبَا شُرَيْحٍ إِنَّ الْحَرَمَ لاَ يُعِيذُ عَاصِيًا وَلاَ فَارًّا بِدَمٍ وَلاَ فَارًّا بِخَرْبَةٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَيُرْوَى وَلاَ فَارًّا بِخِزْيَةٍ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي شُرَيْحٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَأَبُو شُرَيْحٍ الْخُزَاعِيُّ اسْمُهُ خُوَيْلِدُ بْنُ عَمْرٍو وَهُوَ الْعَدَوِيُّ وَهُوَ الْكَعْبِيُّ ‏.‏ وَمَعْنَى قَوْلِهِ ‏"‏ وَلاَ فَارًّا بِخَرْبَةٍ ‏"‏ يَعْنِي الْجِنَايَةَ يَقُولُ مَنْ جَنَى جِنَايَةً أَوْ أَصَابَ دَمًا ثُمَّ لَجَأَ إِلَى الْحَرَمِ فَإِنَّهُ يُقَامُ عَلَيْهِ الْحَدُّ ‏.‏

Çeviri

Kuteybe bize anlattı, Leys b. Sa'd bize anlattı; Saîd b. Ebî Saîd el-Makburî'den, o da Ebû Şureyh el-Adevî'den rivayet ettiğine göre, Amr b. Saîd Mekke'ye ordu gönderirken ona şöyle demiştir:

"Ey Emir! Bana izin ver de sana Resûlullah ﷺ'ın Fetih'ten sonraki gün ayağa kalkıp söylediği sözü haber vereyim. Kulaklarım işitti, kalbim belledi ve gözlerim gördü ki O, Allah'a hamd edip O'nu övdükten sonra şöyle buyurdu: 'Şüphesiz Mekke'yi Allah haram kılmıştır, insanlar değil. Allah'a ve Ahiret Günü'ne iman eden hiçbir kimseye orada kan dökmek veya ağaç kesmek helal değildir. Eğer biri Resûlullah ﷺ'ın orada savaşmasını kendisine ruhsat sayarsa, ona deyin ki: Allah Resûlü'ne ﷺ izin verdi ama sana vermedi. Bana sadece gündüzün bir saati için izin verilmişti ve bugün onun hürmeti dünkü hürmetine dönmüştür. Hazır olan, hazır olmayanlara duyursun.'" Ebû Şureyh'e, "Amr b. Saîd sana ne dedi?" diye soruldu. Dedi ki: "Ben bunu senden daha iyi biliyorum ey Ebû Şureyh! Şüphesiz Harem, asi olana, kan davasından kaçana veya cinayet işleyip kaçana sığınma hakkı vermez." Ebû Îsâ dedi ki: "Veya 'rezillikten kaçana' şeklinde de rivayet edilmiştir." Yine dedi ki: Bu konuda Ebû Hüreyre ve İbn Abbâs'tan da hadisler vardır. Ebû Îsâ dedi ki: Ebû Şureyh hadisi hasen-sahihtir. Ebû Şureyh el-Huzâî'nin asıl adı Huveylid b. Amr'dır; Adevî ve Ka'bî nisbeleriyle de anılır. "Cinayet işleyip kaçana" sözünün anlamı şudur: Kim bir suç işler veya kan döker, sonra Harem'e sığınırsa, kendisine had cezası uygulanır.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Mekke’nin kutsallığı kan dökmeyi ve ağaç kesmeyi yasaklar.

Arka plan ve bağlam

Ebû Şüreyh, Amr ibn Saîd Mekke’ye asker gönderdiğinde ona hitap etti. Peygamber ﷺ’in Mekke’nin fethinden sonraki gün söylediği sözleri ona hatırlattı.

Kavramlar ve açıklamalar
Harem

Özel hükümlerin geçerli olduğu Mekke’nin kutsal bölgesi.

Harbe

Suç veya ağır bir kötülük; rivayetin açıklamasına göre kişi Harem’e sığınarak yargıdan kaçamaz.

Burada bulunan, bulunmayana bildirsin

Sözü işiten kişi, onu doğru biçimde aktarma sorumluluğunu taşır.

Âlimlerin çıkarımları

Tirmizî rivayeti hasen sahih olarak nitelendirir ve harbenin bir suça işaret ettiğini açıklar. Suç işleyen veya kan döken birinin Harem’e sığınmasıyla öngörülen cezadan kurtulamayacağını belirtir. Âlimler ayrıca fetih sırasında Mekke’de savaşmaya verilen iznin Peygamber ﷺ’e mahsus sınırlı bir istisna olduğu, başkalarına genel bir ruhsat oluşturmadığı sonucunu çıkarırlar.

Günümüz için dersler
  1. Şiddetten kaçınarak ve ağaçlara zarar vermeyerek Mekke’nin kutsallığına saygı göster.
  2. Tarihî bir istisnayı, kutsal bir sınırı kendin aşmak için asla gerekçe gösterme.
  3. Güvenilir dinî bilgiyi dikkatle aktar ve onu adil davranışla ilişkilendir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.