خمس غنیمت در راه خدا · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 3101

روایت‌شده توسط Safiyyah bint Huyayy. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: خمس غنیمت در راه خدا
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2اللَّيْثُ
  3. 3عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ خَالِدٍ
  4. 4ابْنِ شِهَابٍ
  5. 5عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ خَالِدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ، أَنَّ صَفِيَّةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهُ أَنَّهَا جَاءَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَزُورُهُ، وَهْوَ مُعْتَكِفٌ فِي الْمَسْجِدِ فِي الْعَشْرِ الأَوَاخِرِ مِنْ رَمَضَانَ ثُمَّ قَامَتْ تَنْقَلِبُ فَقَامَ مَعَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى إِذَا بَلَغَ قَرِيبًا مِنْ باب الْمَسْجِدِ عِنْدَ باب أُمِّ سَلَمَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مَرَّ بِهِمَا رَجُلاَنِ مِنَ الأَنْصَارِ، فَسَلَّمَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ نَفَذَا فَقَالَ لَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ عَلَى رِسْلِكُمَا ‏"‏‏.‏ قَالاَ سُبْحَانَ اللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ وَكَبُرَ عَلَيْهِمَا ذَلِكَ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّ الشَّيْطَانَ يَبْلُغُ مِنَ الإِنْسَانِ مَبْلَغَ الدَّمِ، وَإِنِّي خَشِيتُ أَنْ يَقْذِفَ فِي قُلُوبِكُمَا شَيْئًا ‏"‏‏.‏

ترجمه

سعید بن عفیر برای ما حدیث کرد و گفت: لیث برایم حدیث کرد و گفت: عبدالرحمن بن خالد از ابن شهاب، از علی بن حسین برایم حدیث کرد که صفیه، همسر پیامبر ﷺ به او خبر داد که در دهه آخر رمضان که رسول خدا ﷺ در مسجد معتکف بودند، به دیدار ایشان آمد. سپس چون برخاست تا بازگردد، رسول خدا ﷺ نیز با او برخاستند و او را همراهی کردند تا اینکه وقتی به نزدیکی در مسجد، کنار در خانه ام‌سلمه همسر پیامبر ﷺ رسیدند، دو مرد از انصار از کنار آنان گذشتند و بر رسول خدا ﷺ سلام کردند و سپس عبور کردند. آنگاه رسول خدا ﷺ به آن دو فرمودند:

«آرام بگیرید و عجله نکنید.» آن دو گفتند: «سبحان‌الله ای رسول خدا ﷺ!» و این سخن پیامبر بر آنان گران آمد. پس ایشان فرمودند: «همانا شیطان در بدن انسان مانند خون جریان دارد و من ترسیدم که چیزی (از شک و تردید) در دل‌هایتان بیاندازد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ با روشن‌کردن اینکه چه کسی همراه اوست، از ایجاد سوءظن جلوگیری کرد.

پیشینه و سبب بیان

صفیه در ده روز پایانی رمضان، هنگام اعتکاف پیامبر ﷺ، به دیدار ایشان رفت. وقتی پیامبر ﷺ او را تا خانه همراهی می‌کرد و دو مرد از انصار از کنارشان گذشتند، توضیح داد که او همسرش است تا شیطان در دل آن دو بدگمانی نیفکند.

توضیح واژه‌های دشوار
اعتکاف

ماندن در مسجد برای عبادت، به‌ویژه در روزهای پایانی رمضان.

انصار

مردم مدینه که از پیامبر ﷺ و مسلمانان نخستین حمایت کردند.

شیطان همچون خون جاری است

هشداری است که شیطان از درون وسوسه می‌کند و می‌کوشد بر افکار مردم اثر بگذارد.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک، از جمله ابن حجر، از این روایت برداشت کرده‌اند که انسان می‌تواند موقعیتی را که ممکن است موجب سوءظن شود روشن کند، بی‌آنکه خود را متهم بداند. پیامبر ﷺ آموخت که باید به برداشتی که دیگران ممکن است پیدا کنند نیز توجه کرد و راه را بر وسوسه‌های شیطان بست. این حدیث همچنین تأیید می‌کند که شوهر در حال اعتکاف می‌تواند همسرش را بپذیرد و او را همراهی کند؛ مذاهب فقهی جزئیات احکام اعتکاف را با استناد به این و دیگر روایات بررسی می‌کنند.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر موقعیتی بی‌اشکال ممکن است بد فهمیده شود، آن را آرام و روشن توضیح دهید.
  2. از رفتاری که بی‌جهت سوءظن برمی‌انگیزد بپرهیزید و از آبروی خود و دیگران پاسداری کنید.
  3. وسوسه‌های شیطان را جدی بگیرید، اما بی‌دلیل کسی را متهم نکنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.